Mlliyet Milliyet Blog Milliyet Blog
 
Facebook Connect
Blog Kategorileri
 

20 Nisan '15

 
Kategori
Bilim
Okunma Sayısı
168
 

‘Türk Einstein’ı Prof. Dr. Oktay Sinanoğlu'nu kaybettik

‘Türk Einstein’ı Prof. Dr. Oktay Sinanoğlu'nu kaybettik
 

Prof. Dr. Oktay Sinanoğlu


"Türk Einstein"ı olarak adlandırılan kuramsal kimyacı ve moleküler biyolog Prof. Dr. Oktay Sinanoğlu yoğun bakımda. Oktay Sinanoğlu'nun eşi Dilek Sinanoğlu, Facebook hesabından paylaştığı mesajında, "Son gün taburcu edilmeden bir gün önce beslenme tüpünün içindeki gıdaların akciğerlerine dolması üzerine komaya girdi" yazdı. Ertesi gün ise, ölüm haberi tüm sevenlerini sarstı.

SOLUNUM CİHAZINA BAĞLANDI

Dünyada moleküler biyoloji dalının ilk profesörlerinden biri olan ve "Türk Einstein"ı olarak anılan Prof. Dr. Oktay Sinanoğlu, komaya girdi. Sinanoğlu'nun solunum cihazına bağlı olarak yaşamını sürdürdüğü açıklandı. Ertesi gün ise, Dışişleri bakanlığı yaptığı bir açıklama ile Sinanoğlu'nun ölüm haberini verdi.

Facebook hesabından eşi Dilek Sinanoğlu tarafından paylaşılan mesajda, "Prof. Dr. Oktay Sinanoğlu bakım evinde son gün taburcu edilmeden bir gün önce beslenme tüpünün içindeki gıdaların akciğerlerine dolması ve zannedersek geç fark edilmesi üzerine komaya girdi. Solunum cihazına bağlı yaşatılıyor" denildi. Babasının (Nüzhet Haşim Sinanoğlu) Türkiye Başkonsolosluğunda görev yapmakta olduğu Bari'de doğdu. 1939 yılında İtalya'da II. Dünya Savaşı'nın başlamasının ardından ailesiyle Türkiye'ye döndü.

HAYATI:  Oktay Sinanoğlu, (d. 2 Ağustos 1934, Bari, İtalya) Türk kuantum kimyacısı, kuramsal kimyacı ve moleküler biyolog.

Oktay Sinanoğlu, sonradan TED Koleji olan Ankara Yenişehir Lisesi'ne burslu öğrenci olarak girdi ve 1953 yılında bu okulu birincilikle bitirdi. Okulun bursuyla Kimya Mühendisliği okumak üzere ABD'ye gitti. 1956'da ABD Kaliforniya Üniversitesi Berkeley Kimya Mühendisliği'ni birincilikle bitirdi.

1957'de Massachusetts Teknoloji Enstitüsü'nü sekiz ayda bitirerek yüksek kimya mühendisi oldu. "Alfred Sloan" ödülünü aldı. 1959'da Kaliforniya Üniversitesi Berkeley'de kuramsal kimya doktorasını tamamladı. 1960'ta Yale Üniversitesi'nde öğretim üyesi (asistan profesör) oldu.

1960-1961 yıllarında atom ve moleküllerin çok-elektronlu kuramı ile "Doçent" oldu. 1963'te 50 yıldır çözülemeyen bir matematik kuramını bilim dünyasına kazandırarak 28 yaşında "tam profesör" unvanını aldı. 20. yüzyılda Yale Üniversitesi'nde bu sanı kazanan en genç öğretim üyesidir.

1962 yılında Orta Doğu Teknik Üniversitesi mütevelli heyeti yalnız Oktay Sinanoğlu'na mahsus olmak üzere kendisine Danışman Profesör ünvanını verdi. Yale Üniversitesi'nde ikinci bir kürsüye daha profesör olarak atandı. 1973'de Almanya'nın en yüksek "Aleksander von Humboldt Bilim Ödülü"nü ilk kazanan kişi oldu. 1975'de Japonya'nın "Uluslararası Seçkin Bilimci Ödülü"nü kazandı; yine 1975 yılında özel kanunla Oktay Sinanoğlu'na ilk ve tek Türkiye Cumhuriyeti Profesörü ünvanı verildi. 1976'da Japonya'ya Türkiye Cumhuriyeti Özel Elçisi olarak gönderildi. Kendisi Türk-Japon kültür, bilim ve eğitim ilişkilerinin temellerini atmıştır. Amerikan Bilim ve Sanat Akademisinin ilk ve tek Türk üyesidir.

Meksika hükümeti tarafından yüksek Bilim Ödülü "Elena Moshinsky" ile ödüllendirildi.

Dünyada yeni kurulmaya başlayan moleküler biyoloji dalının ilk profesörlerinden biri oldu. DNA sarmalının çözelti içinde o biçimde nasıl durduğuna açıklama getirdi. Dünyanın pek çok yerinde buluşları ve kuramları ile ilgili konferanslar verdi.

1980'li yıllarda çalışmalarını kimya biliminin basit bir şekilde öğretilmesine yönelik bir kuramsal çerçeve üzerinde yoğunlaştırdı. Ancak 1988'de yayımlanan çalışmaları akademik dünyada ilgi görmedi. 1993'te Yale Üniversitesi'ndeki profesörlük görevlerinden erken sayılabilecek bir yaşta emekliye ayrıldı. Aynı yıl Türkiye'ye dönerek Yıldız Teknik Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Kimya Bölümü'nde profesörlüğe atandı. 2002 yılında bu görevden de emekliye ayrıldı.

Türkiye'de bulunduğu dönemde çalışmalarını daha çok Türk ulusal kimliği ve Türk diliyle ilgili milliyetçi görüşlerini yaymaya adadı. Eğitim dilinin resmi dil olması gerektiğini ve yabancı dilin takviyeli olarak öğretilmesinin gerektiğini savunmaktadır. Matematiksel yapısından dolayı Türkçe'nin en iyi bilim dili olduğunu söylemektedir.

Yaşamı boyunca Kuantum mekaniği'ne birçok katkıda bulunmuş bir bilim adamıdır. P.A.M. Dirac'in de üzerinde uğraştığı ancak çözümleyemediği bir problemi, "Kuantum mekaniği"nde, Hilbert uzayının topolojisi ve içerdiği yüksek simetrileri çözdü. Böylece Kimya bilimini bu topolojik inceleme ile sağlam bir temele oturttu.

Ünlü sanatçı Esin Afşar'ın ağabeyidir.

Tüm akademik çalışmaları içinde en önemli 5 kuramı şöyledir:

Many Electron Theory of Atoms and Molecules (1961) – Atom ve moleküllerin çok elektronlu kuramı.

Solvophobic Theory (1964) – Çözgeniter kuramı.

Network Theory (1974) – Kimyasal tepkime mekanizmaları kuramı.

Microthermodynamics (1981) – Mikrotermodinamik

Valency Interaction Formula Theory (1983) – Değerlik kabuğu etkileşim kuram.

Kitapları[değiştir | kaynağı değiştir]

Göçmen Hamamı (ISBN 9786054569014)

2050'ye 5 Kala Dünyanın 105 Yıllık Tarihi (ISBN 9944090674)

İlerisi için (ISBN 9944090611, ISBN 9944090612)

Türkçe Giderse Türkiye Gider (ISBN 9944090605)

Bye Bye Türkçe / Bir Nev-York Rüyası (ISBN 9752977634, ISBN 9752977631)

Büyük Uyanış (ISBN 975841027X , ISBN 9752977669)

Hedef Türkiye (ISBN 9758410229 , ISBN 9752977648)

Ne Yapmalı / Yeniden Diriliş ve Kurtuluş İçin (ISBN 9752977626)

Yeni Bilim Ufukları I (ISBN 9789944090)

Yeni Bilim Ufuklari 2 Yeni bir matematik kuramı ve onunla bazı fizik kimya ilkelerinin bulunması(ISBN 9789789944095)

Yeni Bilim Ufukları 3 Hayatın Örgüsü Elli Yıllık Biyolojinin Temellerini Sarsan Sorular (ISBN 9944090681)

Açıklamalı Fizik, Kimya, Matematik Ana Terimleri Sözlüğü (ISBN 9789751619679)

Akademik kitapları.

Modern Quantum Chemistry : Istanbul Lectures (Academic Press,1965)

Sigma Molecular Orbital Theory (Yale Press,1970)

Three Approaches to Electron Correlation in Atoms and Molecules (with K.Brueckner,Yale Press,1971)

New Directions in Atomic Physics (with E.Condon,Yale Press,1971)

İlgili kitaplar[değiştir.

Oktay Sinanoğlu, Türk Aynştaynı (hazırlayan: Emine Çaykara) (ISBN 975-297-765-0)

Oktay Sinanoğlu, Bir Türk Dehası (yazan: Ahmet Hakan) (ISBN 9758618342)

Türkçe karşılığını önerdiği yabancı sözcükler.

Oktay Sinanoğlu

Doğum: 2 Ağustos 1934 (80 yaşında), Bari , İtalya

Milliyeti         Türk

Dalı     Kimya, moleküler biyoloji

Çalıştığı yerler           Yale Üniversitesi

ABD Atom Enerjisi Merkezi (1959-1960)

Harvard Üniversitesi (1961)

Orta Doğu Teknik Üniversitesi (1964)

Yıldız Teknik Üniversitesi

Aldığı ödüller Alfred Sloan Ödülü (1962)

Tübitak Bilim Ödülü (1966)

Alexander von Humboldt Bilim Ödülü (1973)

Japonya'nın Uluslararası Seçkin Bilimci Ödülü (1975)

Sedat Simavi Ödülü (1977)

Bilgi Çağı Ödülü (1992)

İLESAM Üstün Hizmet Ödülü (1995)

Uğur Mumcu Bilim Ödülü (2002)

Prof. Dr. Oktay Sinanoğlu'nun önerdiği sözcüklerden bazıları eskiden kullanılan ama zamanla unutulmuş sözcüklerdir.

SÖZCÜKLER

Türkçe Yabancı Karşılığı

Örütbağ          İnternet

Evrenkent       Üniversite

Hızlı Katar     Tren

Dirilbilim       Biyoloji

Teknikbilim   Teknoloji

Tezyemek       Fast Food

Çay Evi-Kahvehane   Cafe

Neft    

Basın-yayın    Medya

Gezim Turizm   Gezgin Turist

Ruhbilim        Psikoloji

Hekim            Doktor

Bölümce         Fakülte

Orta Okul       Rüştiye

Yakıt yağ        Fuel oil

 www.dursunozden.com.tr

Önerilerine Ekle Beğendiğiniz blogları önerin, herkes okusun.

 
Tıklayın, siz de blog yazarı olun! Aklınızdan geçenleri paylaşın!
Facebook hesabınızla yorum yapın, daha çabuk onaylansın!
Toplam blog
: 153
Toplam yorum
: 38
Toplam mesaj
: 6
Ort. okunma sayısı
: 349
Kayıt tarihi
: 29.03.11
 
 

ÖZDEN, Dursun; (d: 21.10.1950, Niğde, Türkiye). Gazeteci, Gezi Yazarı, Şair, Belgesel Dursun Özde..

 
 
Yazarı paylaş
  • Tümünü göster