Mlliyet Milliyet Blog Milliyet Blog
 
Facebook Connect
Blog Kategorileri
 
 

Uzman Klinik Psikolog İpek Gökozan

http://blog.milliyet.com.tr/ipekgokozan

06 Temmuz '15

 
Kategori
Çocuk Psikolojisi
 

2-5 YAŞ ARASI ÇOCUKLAR NASIL DÜŞÜNÜR?

2-5 YAŞ ARASI ÇOCUKLAR NASIL DÜŞÜNÜR?
 

 
2-5 yaş arası çocuklar kuşkusuz yetişkinler gibi düşünme becerisine sahip değillerdir. Kimi zaman ebeveynler 5 yaş öncesi çocuklarının daha büyük bir çocukmuş gibi düşünmesini ve davranmasını beklerken, kimi zaman da çocuklarının düşünme becerisini hafife alırlar. “O daha küçüktür, nasılsa anlamaz” mantığı ne kadar doğru, gelin hep birlikte bakalım.
 
2-5 yaş arasındaki çocuklar henüz soyut düşünme becerisine sahip değildir. Bu yaşlardaki çocuklar anladıklarına değil, gördüklerine odaklanırlar. Bu sebeple, yanlış bir davranışı ortadan kaldırmak için yapılan sözel uyarılar çok etkili olmaz. Davranışsal olarak çocuğa yaptığının yanlış olduğunu göstermemiz gerekir. Örneğin 4.5 yaşındaki Defne televizyonun sesini çok fazla açtığı zaman annesi sözel olarak ne kadar uyarı yapsa da sesin kısılmadığını fark etti ve bunun üzerine kumandayı eline alıp sesi kıstı. Defne’ye “ Televizyonun sesini bu kadar açtığımız zaman komşularımız rahatsız olabilir, çizgi filmin sesini kısmadığın sürece kumanda bende kalacak” deyip sözel uyarısına davranışsal bir sonuç da ekledi. Defne bir daha televizyonun sesini çok fazla açmadı. 
 
2 yaşından itibaren çocuklarda empati becerisi gelişmeye başlar. Örneğin, 3 yaşındaki bir çocuk ağlayan annesini sakinleştirmek için oyuncak ayısını getirebilir. Bu sebeple, “O daha çok küçük, ben ağlasam da neler olduğunu anlamaz” diye düşünmek sizi yanıltabilir. Şayet üzgünseniz, çocuğunuza karşı şeffaf olup “Bugün benim biraz canım sıkkın, ama seninle vakit geçirirsem kendimi birazdan daha iyi hissedeceğimi düşünüyorum” gibi açıklayıcı cümleler kullanabilirsiniz. 
 
2-5 yaş arasındaki çocuklarda zaman kavramı henüz gelişmemiştir. Dakika, saat, hafta, yarın, bugün, dün gibi kavramlar onlar için çok net değildir. Örneğin 4 yaşındaki bir çocuğa “2 gün sonra iş gezisinden döneceğim” demektense; “2 kere uyuyup uyanacağız ve ben sonra eve geleceğim” demek durumu somutlaştırır ve çocuğun zamanla ilgili bağlantı kurabilmesini sağlar.
 
Rüyaların gerçekten yaşanmış olabileceğine inanabilirler. Rüyasında canavarlar gören bir çocuk bunun gerçek mi yoksa rüya mı olduğunu ayırt etmekte zorlanabilir. Bu sebeple gece korkuları bu yaş aralığında görülebilir.
 
Televizyonda gördükleri çizgi film kahramanlarının gerçek hayatta var olduklarına inanabilirler. Örneğin binanın tepesinden atlayarak uçabilen bir kahramanın gerçekten yaşadığına inanıp kendisinin de uçabileceğini düşünebilir ve balkondan atlayama kalkışabilir. Bu sebeple, çocuklarımızın izledikleri çizgi filmlerin içeriğine dikkat etmeliyiz. 
 
Bu yaşlardaki çocukları cezalandırmak onları yalana teşvik eder. Yanlış bir şey yaptıysa, yanlış olanın davranışı olduğunu, kendisinin bir birey olarak “yanlış bir birey” olmadığını ona açıklamaya çalışın. “Bu yaptığın hiç hoş bir davranış değildi” ve “Sen salak mısın? Senin yaptığını 1 yaşındaki bebekler yapmaz” arasında ciddi bir mesaj farkı vardır. İlkinde çocuğa yalnızca davranışının yanlış olduğunu söylerken, ikincisinde onun kişiliğini yargılayan bir tutum sergilemiş oluyoruz.
 
Yazar: Uzman Klinik Psikolog İpek Gökozan, Madalyon Psikiyatri Merkezi
 
www.ipekgokozan.com
 
 https://www.facebook.com/klinikpsikologipekgokozan
 

Önerilerine Ekle Beğendiğiniz blogları önerin, herkes okusun.

 
Tıklayın, siz de blog yazarı olun! Aklınızdan geçenleri paylaşın!
Facebook hesabınızla yorum yapın, daha çabuk onaylansın!
 
 
Toplam blog
: 78
Toplam yorum
: 2
Toplam mesaj
: 0
Ort. okunma sayısı
: 342
Kayıt tarihi
: 02.04.15
 
 

Koç Üniversitesi İşletme ve Psikoloji Bölümleri'nden eş zamanlı olarak %100 başarı bursu ile mezu..

 
 
Yazarı paylaş
  • Tümünü göster