Mlliyet Milliyet Blog Milliyet Blog
 
Facebook Connect
Blog Kategorileri
 

15 Eylül '10

 
Kategori
Güncel
Okunma Sayısı
1933
 

Ana karnındaki dil...

Ana karnındaki dil...
 

Kuşları okuyorum içimde, ağacın kuşlarını...(E.Cansever)


Soyadı kanunu çıktığında nüfus memuru tarafından kendisine ''Orospina'' soyadı verilen, adını unuttuğum ama utancını asla unutamadığım Ermeni kadın ile sevgili Hrant’ın anısına... (hazandagüzeldir) 

ÖKSÜZ DİL 

Ben, anası Hıno'nun; Ermenice, Kürtçe, Zazaca, Türkçe deyimlerle ve kedileri Mestan'la beraber arkadaş olarak büyüttüğü, bizim mahallenin ''Gâvur'' ağabeylerinden Mıgırdiç Margosyan'ın yalancısıyım. Tarih boyunca dile ilişkin tüm hikâyeyi özetleyen bir deyimden, Zımanê zıkmaki, yani, ''Ana karnındaki dilden'' söz edeyim size/bize... ''Ana dil'' anlam dünyasının ötesine geçen bu deyimi, dünyaya armağan eden bir kültürün kıymetinden sual olunur mu? 

''Ana karnındaki dil''den söz açılmışken, dilleri ve kavimleri zorla iskâna tabi tutanlar, dilleri yasaklayanlar geliyor aklıma... Seyit Rıza'nın idam edilirken söylediği tarihe şerh düşen o, ''Evladı Kerbelayık, yazıktır, günahtır, cinayettir! '' cümlesiyle sesleniyorum onlara... Tarihen ayıptır! Siyaseten zulümdür! Ve günahtır! 

Ben, henüz on dört yaşındayken sürgün kafilesinde kaybolan, sonra bir Kürt ağanın yanında çobanlık yapan, sünnet edildikten sonra ismi Ali olarak değiştirilen Sarkis'in, yani nam-i diğer Heradanlı Sıke'nin oğlu Mıgırdiç Margosyan'ın yalancıyım... Yarısı Ermenice, yarısı Kürtçe bir deyim öğrendim geçenlerde rastlantı sonucunda. ''Berdan berdan eğenk lao!'' ''Parça parça olduk oğlum! '' Şimdi, 'Paramparça olduk lawo' cümlesindeki anlamın derdindeyim, tarihte ve güncelde... Günahtır! Yazıktır! Ayıptır! 

Ben; seçmen kütüklerinde Miğirdiç, Mıhırdıç, Mugurduç, Mıcırdık, Mugıroviç, Mırmıroviç, Mıcırdiş ve son olarak ise Memetdinç olarak yazılan Mıgırdiç Margosyan'ın yalancıyım... Resmi tarihin, bu coğrafyayı bugüne getiren tarihsel hesap hatalarını, Kürtlerin; 'ézinge min, ézinge min!' yani, ''Benim odunum, benim odunum!'' deyimiyle de okumak mümkün. Dağa taşa; ''benim odunum, benim kuşum, benim dağlarım, benim nehirlerim Türk'' diye mühür basınca, her şeyin zorla Türk olacağını zannediliyor. Ama tarih öyle işlemiyor. Vallahi ayıptır! Zulümdür! Kötülüktür! 

Ben, Diyarbekir'i bizlerle yeniden tanıştıran Hançepekli, nam-ı diğer Gâvur mahallesinden Mıgırdiç Margosyan'ın yalancıyım. Türkçede, ''Bu dünyada ne kaldı, nedir bize dar gelen? Hani insanlık?'' anlamına gelen Kürtçe; 'Çi malı vê dınyayê çı ji me re teng é? Ka însanıyetî?' deyimi üzerine düşünüyorum, ondan el alarak. Kırmızı kırmızı düşünüyorum... Orta derecede Türkçemle muhalif, muhtelif düşünüyorum. Sadece resmi tarih çoğaltıcılarının değil, 'sol' hesap hatası yaparak ezilenlerin varlıklarını, acılarını, dillerini anlamayanların giderek devlete ne çok benzediklerini, günden güne onun şeklini aldıklarını düşünüyorum. Türkçenin yanında diğer dillere yer açmayı aklına bile getirmeyen edebiyatçılar, şairler geliyor aklıma. ''Hani insanlık, hani şairlik, hani şiirin ve şairin özgürlük, eşitlik ve sınır ötesi vaadi?'' diyorum, eski ve yeni aklımca. Yanı başındaki halka, halklara bir dillik yer açmayan, kendi dilini ezel ve ebet kılıp, diğer dillerin kalbini kıranlar kümesi geliyor aklıma... 

Oysa şairlik, insanlık; dil alıp dil vermektir. Benim dilim sende, senin dilin bende demektir. Başkalarının dilini de kendi dilinin ucuna kondurmaktır tarihte ve coğrafyada... Şairlik, ''Sen yenisin galiba, dağları sürç-i lisan sanıyorsun'' dizesindeki anlamı kavrayıp dilini devletten, resmi tarihten koparıp ezilenlerin dilinin yanına koymaktır. ''Çocukları sürç-i insan sayarak, bir tabudan bir tabuya, bir kötülükten bir kötülüğe geçerek nasıl özgürleşip insan olabilir insan? ''diyorum. Ama en çok da yazıktır diyorum, günahtır, ayıptır. 

Ben, Hamravat suyundan tas tas su içen Mıgırdiç Margosyan'nın yalancısıyım. Kürtçe 'Gotiye xaç, nabe paç' deyimiyle de okuyorum, yeniden anlamlandırıyorum tarihin ve coğrafyanın delillerini. Bu deyim kişilerin, kavimlerin bir kere 'haç/put' demişlerse, bir daha asla ''çaput' demeyeceklerini söyler bizlere. Gündelik yaşamdan devşirilen bu mecazı, somut gerçeğe şöyle tercüme edebiliriz: tarih boyunca baskı ve zulüm altında kalan halklar gün gelip korkuyu yenmişlerse, korku korkusuzluğa dönüşmüşse artık eşik geçilmiştir. Ey insanlara sevmeme, tanımama, anlamama gücü veren kötülük! Anla artık, anla! Yazıktır! Ayıptır! Günahtır! 

Ben, Mıgırdiç Margosyan'ı; Ermenice, Kürtçe, Zazaca ve Türkçe dualarla doğurtan Kuré Mama'nın yalancısıyım. Onu okudukça, kendi halklarının acılarını ve dillerini temsilen, Musa Anter ve Hrant Dink geliyor aklıma. Onların bizlere bıraktıkları tarihsel, siyasi, insani delilleri okuyorum yeni yılın son günlerinde bir kez daha... Okuyorum, okuyorum da... Yazıktır ama! Günahtır! Ayıptır! 

Eski yılda da, yeni yılda da, ''Yalnızlık sevmeyi bilmeyenlerin icadıdır'' diyorum. Ve ekliyorum, başka dilleri, başka kavimleri sevmeyenler için ekliyorum: ‘Yazıktır! Zulümdür! Ayıptır! 

Alıntı: Sezai Sarıoğlu/ 1.8.2010 

) E.Cansever. 

Önerilerine Ekle Beğendiğiniz blogları önerin, herkes okusun.

 
Tıklayın, siz de blog yazarı olun! Aklınızdan geçenleri paylaşın!
 
 

Yazmış olduğunuz bu blog , Kurşunkalem 2010 - MB'de en çok önerilen 10 blog ödülü'nü kazanan 10 blogdan birisi olmuştur. Tebrik ediyor ve başarılarınızın sürmesini diliyorum. Sevgi ve saygılarımla.

kurşunkalem 
 02.01.2011 23:15
Cevap :
Değerli arkadaşım, herşey için size, okuma ve önerme lütfunda bulunan blog yazarlarına ayrı ayrı teşekkür ediyor, saygı ve selamlar gönderiyorum.  03.01.2011 14:26
 

Yazmış olduğunuz bu blog Kurşunkalem 2010 - MB'de en çok önerilen 10 blog ödülleri' ne aday gösterilmiştir. Konuyu blog.milliyet.com.tr/Blog.aspx?BlogNo=274070 'dan takip edebilirsiniz. Bol şanslar.

kurşunkalem 
 18.11.2010 0:06
Cevap :
Çok teşekkür ederim değerli arkadaşım. Teveccüh buyurmuşsunuz. Aday gösterilmek bile benim için büyük bir onur oldu. Bir kez daha teşekkür ediyor, saygı ve selamlar yolluyorum.  18.11.2010 11:43
 

Üzülmek????Bir şeyi değiştirmiyor...Her birey uyuduğunda hangi dilde Rüya görüyorsa sabah rüyasını o dilde anlatır.Anlatmalı...

GÜNEŞİNSULARI 
 09.10.2010 10:38
Cevap :
Maalesef üzülmekle olanları silbaştan değiştirmek, zamanı geri götürmek mümkün değil. Ama bazı şeyleri unutturmamak, at gözlüğü ile bakanlara inat gönül gözüyle bakmak adına bunları yazıp çizmekte fayda var. Ne kadar güzel demişsiniz, insan hangi dilde rüya görüyorsa, o dilde anlatılmalı rüyasını. Ya ana karnındaki dili unutturulanlar, ana dilini konuşamayanlar? Onlar hangi dilde anlatsın rüyalarını? Sevgi ve sağlıcakla kal değerli arkadaşım.  12.10.2010 8:47
 

Çok şey yazmak geliyor içimden...Ama okurken çok duygulandım... gerçeği bu kadar etkileyici bir dille anlatabilmek muhteşem bir şey...kutluyorum ..sevgiyle saygıyla...

CAFER DEMİRTAŞ 
 28.09.2010 17:50
Cevap :
Gerçeğin kendisi o kadar acı, o kadar çarpıcı ki ben bile yayınladıktan sonra kaç defa tekrar tekrar baştan okudum, bilmiyorum. ''Orospina'' ve ''Ana karnındaki dil'' Bu iki kavram; bütün değer yargılarının çok üstünde adeta keskin, acıtıcı, yaralayıcıdır. Bu toprakların gerçek tarihi işte böyle yazılarda, yazılmamış anılarda, söylenmemiş öykülerde gizli. Beğendiğinize çok sevindim. Teşekkür ve selamlar. Sağlıcakla kalın.  28.09.2010 20:13
 
Facebook hesabınızla yorum yapın, daha çabuk onaylansın!
Toplam blog
: 36
Toplam yorum
: 535
Toplam mesaj
: 47
Ort. okunma sayısı
: 5905
Kayıt tarihi
: 12.12.07
 
 

Elazığ'ın, şimdiki adı Alacakaya olan, ama eskiden küçük bir madenci kasabasında; Güleman'da doğd..

 
 
Yazarı paylaş
  • Tümünü göster