Mlliyet Milliyet Blog Milliyet Blog
 
Facebook Connect
Blog Kategorileri
 

05 Mart '19

 
Kategori
Edebiyat
Okunma Sayısı
88
 

Anlam ve Söz Sanatları-1

Belagat ilmi ; sözle inandırma yeteneği olarak “Meani, Beyan, Bedi “olmak üzere üç disipline  ayrılır.  Meani : Sözün yerinde olma şartlarını, sözü duruma ve yerine göre uyarlama ilkelerini inceleyen ilim dalıdır. Beyan: Bir maksadı, oluşu birbirinden farklı yollarla ifade etmenin yöntem ve kurallarını inceleyen ilim dalının adıdır. Bedi: Kelimelerin anlamı, ahengi  ve manevi değerini sezinleten üslupla  birlikte incelenen söz sanatları ile ilgili bir ilim dalıdır.( ilim şu an bilinenleri öğrenmek; bilim ise araştırmak, yeni şeyler bulmakla ilgilidir. Batı toplumları keşif ve merak ile öğrenme gerçekleştirirken doğu toplumları aktarım yolu ile öğrenme gerçekleştiren yapıdadır. Bu nedenle ilim olarak adlandırılan Belagatin bilimsel karşılığı  “söz bilim-retorik “ olarak geçer.)

Meani ;sözün yerindeliğini tartarken (Bir cümlede kullanılan sözcüklerin maksada göre azlık yada çokluk  veya cümlenin uzunluk ya da kısalık değerini belirlemek ) icaz, müsavat, itnap olmak üzere üç ölçüt kullanılır.. Îcâz-,sözü kısaltmak, itnâb-sözü uzatmak ile ilgilidir.Bir maksadı insanların günlük hayatta kullandıkları ifadelere göre yeterli en az sözle söylemek icazdır. Daha çok sözle ifade etmek ise itnap olarak adlandırılır. Anlatım,insanların günlük hayatta kullandıkları sözlerle ifade edilirse"müsâvât" denir.

Beyan; Teşbih, mecaz ve kinaye  ölçütleri ile anlam sanatlarını inceler. Teşbih benzeyen yönü ile müşebbeh, kendine benzetilen olarak Müşebbehün bih,benzetme yönü Vech-i şebeh, benzetme edatı Edât-ı teşbih olmak üzere dört unsur barındırır. Beyanın ölçütlerinden biri olan mecaz ile ilgili sanatlar  teşbih, istiare, tariz, kinaye,  mecaz-ı Mürsel(Mecaz-ı mürsel’de ise söz gerçek manasıyla değerlendirilemez), teşhis ve intak olarak geçer.  Beyanın ölçütlerinden biri olan kinayede ise söz gerçek anlamıyla da değerlendirilebilir olduğu halde asıl kastedilen o sözün mecazî anlamıdır. Kinaye açıkça söylenmeyen, çevrili-iç anlamının gizlendiği  duygu ve sözleri söylemeğe yarayan bir sanattır. Anlatıma genişlik vermek için kinayeli sözler söylenir. (Mevsuf- Nitelenmiş, nitelikleriyle belirlenmiş, sıfat- niteleyen ya da belirten, nispet- bağıntı, ilgi, ilinti)

Bedi; Sözü hoş duyulan ve ruha heyecan veren özellikleri ile incelerken “Divan Şiiri Edebi Sanatları “içinde “Anlam Sanatları” ve “Söz Sanatları “olmak üzere iki dalda ele almaktadır.

 

 

Önerilerine Ekle Beğendiğiniz blogları önerin, herkes okusun.

 
Tıklayın, siz de blog yazarı olun! Aklınızdan geçenleri paylaşın!
Facebook hesabınızla yorum yapın, daha çabuk onaylansın!
Toplam blog
: 153
Toplam yorum
: 14
Toplam mesaj
: 0
Ort. okunma sayısı
: 120
Kayıt tarihi
: 04.01.12
 
 

Birbirini tamamlayan yazma gayretimizle buradayız. Merhaba Sizleri üzerinde uğraş verdiğimiz yazı..

 
 
Yazarı paylaş
  • Tümünü göster