Mlliyet Milliyet Blog Milliyet Blog
 
Facebook Connect
Blog Kategorileri
 

28 Mart '09

 
Kategori
Ekonomi - Finans
Okunma Sayısı
455
 

Bir poker oyunu ve kriz

Birazdan anlatacağım öykü oldukça masum başlayan bir poker oyunun nasıl krize dönüştüğünü anlatıyor. Aslında bütün bu olanlar bir avuç genç insanın bütün gün rakamlarla uğraşması yetmiyormuş gibi, bir de işin içine olasılık katarak pokere sevda salmasıyla başlamıştır.

Her biri biraz da birbirinden etkilenerek pokeri bir yerlerde bir şekilde öğrenmiş, masumiyetlerini kaybetmeden işi biraz daha ileri götürmek istemişlerdir. Sonunda beklenen şey gerçekleşmiş ve bir grup oluşturulmuştur. Bu grup her hafta perşembe günü gönüllü ev sahibinin evinde buluşacak ve birlikte poker oynanacaktır.

İlk hafta olduğu için çok da farkına varılmadan gidişatı etkileyecek kararlar alınmıştır. Oyunun uzun sürmesi, ilk kaybedenlerin uzun süre beklemesi ve bir daha oyuna girememesi nedeniyle turnuva usulünden vazgeçilip, herkese oyunun başında belirli miktarda fiş ( chip) verilmesi kararlaştırılmıştır. Herkese fişler dağıtılır ve oyun başlar .Tabiî ki bedavadan dağıtılan fişlerle herkes kafasına göre oynamaya başlar. Neticede ortaya konulan sermaye hiçbir çaba sarf etmeden elde edilmesinden dolayı oldukça savurgan bir biçimde oyun gider. Bunun sonucunda da çok kısa bir süre içerinde oyundaki birkaç kişi iflas bayrağını çekerken bazıları çok çabuk zengin olur. Kaybedenlere yeniden fiş verilir ama tabiî ki bunu sonucu da bir öncekinden farkı gerçekleşmez ve ilk hafta biter.

Aslına bakarsanız grubun mesleklerine baktığımız zaman bir kişi dışında ki her oyuncu mühendistir ve onlar için bu fiş bolluğu hiç mi hiç önemli değildir. Sonuç itibariyle birkaç saat birlikte poker oynamış ve eğlenmişlerdir. Lakin gruptaki mühendis olmayan tek kişi iktisat mezunudur ve o gece ciddi bir enflasyon tehlikesini anında görmüş, yetmemiş bunu saplantı haline getirmiş, sorunu ve muhtemel çözümlerini bir hafta boyuncu düşünmüştür.

İkinci hafta buluşmasında oyunun başında herkes kaldıkları yerden devam edeceklerini düşünürken, bu arkadaş bir seçenekle karşılarına çıkar. Yaptığı yarım saatlik küçük bir sunumda eğer bu şekilde devam ederlerse ciddi bir fiş bolluğu sorunu yaşanacağını, en sonunda fiş kalmayacağını ve kazançların piyasadaki fiş miktarına oranla çok küçük kalacağına, o yüzden kazanmak için uğraşmak bile istemeyeceklerini anlatıp çözüm olarak da verilen her fişin belli bir gerçek paraya eşitlenmesini, ele geçen gerçek paralarla bütçenin oluşturulmasını, içkilerin bu parayla alınmasını ve içki içmek isteyenlerin de fişlerle bu içkileri alabilmelerini önermiştir. İktisatçı arkadaşa göre bu muhteşem bir çözümdür. Çünkü işin ucunda gerçek para olduğu için herkes ciddi oynayacak ve fiş kaybetmemeye çalışacaktır. İçkiler karşılığında fişler kasaya geri dönecek ve piyasada gereğinden fazla fiş dolaşmayacaktır. Böylece enflasyon kontrol altına alınmış olacak , diğer taraftan da kazanan ödüllendirilecek ve bedavadan içki içecektir. Gruptaki herkes kabul eder. Bunun sonucunda herkes belli bir katılım parası verir.

Üçüncü hafta paraları toplayan iktisatçı arkadaş ürün çeşitliliğinin iyi olacağını düşünerek her içkiden eşit miktarda alır ve öyle gider. Ama yaptığı ciddi hatayı anlaması uzun sürmez. Talebi doğru kestiremediği için, bazıiçkiler çok çabuk biterken bazı içkiler hiç açılmamıştır bile. Bu sorun grupta biraz sinir katsayısını artırır. Yalnız bu durumda yapacak bir şey yoktur. Talep edilen içkilerin alınması için birilerinin kaybetmesini beklemekten yani bütçeye gelir sağlamaktan başka yol yoktur. Neyse ki birkaç kişi fişlerini kaybeder ve gerçek para karşılında yeni fişler alır. Böylelikle yeni kurulan sistem ilk baştan krizle karşılaşmaktan kurtulmuş olur.

Dördüncü hafta her şey yolunda gidiyor görünürken gruptan bazılarının talepleri olur. Onlara göre içkinin yanında ihtiyaç olarak hissedilen çerezlerin de bütçeden karşılanması gerekmektedir. Bir kamusal mal sorunuyla karşılaştığının anında farkına varmıştır arkadaş. Zira ortaya konan çerezlerin takibi neredeyse imkansızdır ve kimin ne kadar tükettiğini bilme ihtimali yoktur. Yalnız oyunda işlem hacmi oldukça yüksektir. İlk haftalar olduğu için herkes oldukça heveslidir, kaybetse bile yeni fiş almaktan kaçınmamaktadır ve bundan dolayı bütçe fazla vermektedir. Kafasında oluşturduğu hesaba göre çerezlerin bütçedeki ve dolaşan para miktarındaki orana göre payı oldukça düşüktür.Üstelik verilen ufak miktardaki rüşvet oyuncuları sistemde kalmak için yönlendirici olacaktır. Talebi kabul eder.

Beşinci hafta çerezleri de alıp gelen arkadaş yeni bir sorunla karşılaşır. Oynadıkları günün ay sonuna gelmesi nedeniyle oyuncuların bazılarının nakit sorunları vardır. Bedelini sonraki hafta ödemek koşuluyla fiş talep ederler. İşlerin düşündüğünden fazla büyüdüğüne biraz da şaşıran iktisatçı arkadaş, küçük sistemlerinde bankacılık sektörünün de yeşermesinden memnun olarak bu talebi kabul eder. Ne de olsa önemli olan piyasanın iyi gidebilmesi için oyuncunun azalmaması, fiş miktarının ve dolaşım hızının düşmemesidir. Üstelik kredi isteyenleri tanımaktadır ve her birinin işi vardır. Sonraki hafta borçlarını kesinlikle kapatacaklardır.

Altıncı hafta herkesin günlük hayatı zor geçmiştir. Zira dünyadaki ekonomik kriz kapılarına kadar dayanmış, bazıları işsiz bile kalmıştır. Oyunda da bu kriz hemen etkisini gösterir. Kimse fişlerini kaybetmesi durumunda yeni fişlere para ödemek istemediği için oyunda pasif kalmayı, genelde oyunu izlemeyi tercih etmiştir. Diğer taraftan borcu olanlar işten çıkarıldıkları ya da çıkarılma ihtimallerinin yüksek olduğunu düşündükleri için borçlarını ödeyememiş ya da ödemek istememiştir. Bu nedenlerden dolayı bütçe yeterli gelir toplayamamış ve çerezlerden dolayı açık vermiş, bunun sonucunda da kuruyemişçiye borçlanılmıştır.

Yedinci hafta ise tam bir çöküştür. Sistemi kuran arkadaş işinden kovulmuş , akşamında ise poker arkadaşları nasıl bu kadar hızla büyüdüğüne anlayamadıkları sistemden vazgeçmişlerdir. Bu sitemin kendi menfaatleri için daha iyi olduğuna inandırılmış olan bu grubun tek isteği sadece iki saat poker oynamak ve eğlenmekken bir süre sonra tüketilen içkileri ve miktarları tespit etmek ve bütçe hazırlamak zorunda kalmışlardır. En kötüsü ise durduk yere kuruyemişçiye borçlanmışlardır.

Şimdi ise grup akıllanmıştır ve sadece mühendislerden oluşan yeni bir poker grubu oluşturmuştur. Değer arkadaş ise şu anda size hikayeyi anlatmakta, krizlerin zaman zaman hep olabileceğini kabul etmiş durumda yeni bir oyuncu ve sistem bulma çabasındadır

Önerilerine Ekle Beğendiğiniz blogları önerin, herkes okusun.

 
Tıklayın, siz de blog yazarı olun! Aklınızdan geçenleri paylaşın!
Facebook hesabınızla yorum yapın, daha çabuk onaylansın!
Toplam blog
: 5
Toplam yorum
: 0
Toplam mesaj
: 1
Ort. okunma sayısı
: 513
Kayıt tarihi
: 21.03.09
 
 

Şu anda mevcut ekonomi ve finans alanında pek çok blog mevcut ve pek çok şey yazılıyor. Bu blog ekon..

 
 
Yazarı paylaş
  • Tümünü göster