Mlliyet Milliyet Blog Milliyet Blog
 
Facebook Connect
Blog Kategorileri
 

02 Haziran '07

 
Kategori
Çocuk Psikolojisi
Okunma Sayısı
16772
 

Çocuğun grafiksel- çizgisel gelişimi

Çocuğun grafiksel- çizgisel gelişimi
 

Grafiksel gelişimde hiç kuşkusuz çocuğun yaşı söz konusudur. Ancak; yaşanan ortamın gösterdiği koşullar da göz ardı edilemez. Bu nedenle yaşlar kesin olarak değil, ortalama görülmeli.

1- Karalama Devri

İki yaşında başlar. Karalamalar bilinçli değildir. Beyin kontrolünden yoksun , tamamen motor hareketleri ile ortaya çıkan izlerdir.
İlk önceleri kol haretiyle oluşan geniş kavisler; sonraları bilek hareketiyle yuvarlak ve karışık çizgilere dönüşür. Daha sonraları ise bu yuvarlanan ve kalıplaşan çizgiler kopup kendi aralarında gruplaşarak gelişimi sürdürür.

2- Benzetme ve İsteme Devri

İki buçuk, üç yaşlarında kendi aralarında kopup , birleşmeler gösteren karalamaları çocuk kendine göre bir şeylere benzetmeye çalışır. Anlatım yardımıyla "İsteme" devrinde belirli bir karalamayı benzer bir amaç için tekrarlar.

3- İlk Sembol Devri

Üç buçuk , dört yaş , çocuk anlatımının yani dilinin daha iyi gelişmesiyle "Sembolik" ifadeye girer. İlk sembolik ifade İNSAN'dır İnsan resmi bir yuvarlak baş ve bu yuvarlaktan çıkan çizgi durumundaki kol ve bacaklardır.
Rengin önemini bilmez. Rengin farkını hissetmez. Yüzey gelişmemiştir. Sadece çizgiseldir.

4- Şematik Devir

Beş , altı yaş çocuğunun öğrenmesi geliştikçe, semboller de gelişip "Şemalar' a dönüşür. Bu devirde yarı yarıya yüzey doldurma vardır. RENKLER BU DEVİRDE HİÇBİR ZAMAN EŞYANIN KENDİ RENGİ DEĞİLDİR.İlk başlarda çocukta boşluk düşüncesi yoktur. Henüz gelişmemiştir.

Bu durumu aşağıdaki çizgi ve anlatım biçimlerinde görebiliriz.

a- Eşyalar (Objeler) havada uçar.


b- Mekan fikri yoktur. İlk mekana giriş, taban çizgisiyle başlar. Çocuk geliştikçe mekan çizgileri çoğalır. İkinci, üçüncü plana geçiş endişesi başlar. Perspektif de yoktur.


c- Çocuk çeşitli eşyaları yatırarak anlatır. Masa çizildiğinde ayakları yana yatıktır. Yolda arabalar, ağaçlar ve bir evin bahçe parmaklıkları yana yatıktır.


d- Bir eşyanın görünmeyen yanının gösterilmesi başlar. Buna "Saydamlık" denir. Çocuk kopye biçimlerini en çok bu devirde yapar. Eğer öğretmen (ana sınıfı öğretmeni) ya da anne baba çocuğa pratik ev, araba hayvan vs. yapmayı öğretirse; ÇOCUK ŞEMATİK DEVİRDEN KURTULAMAZ.
Bu tür, çocuğa yönelik zararlı davranışlarda bulunmamak gerekir.

5- Somut işlem devri

Yedi yaşından sonra başlar. Bu yaşta eşyalarla birebir deneyiminin sonuçlarını resimlerinde gösterir. Renklerinde daha gerçekçi olmaya başlar. Yine perspektif ve mekan fikri gelişmemiştir. Şematik devrin bir çok özellikleri bu devrede görülür. İnsanların vucut ölçülerinde ya da parçaların birleştirilmesinde daha doğru davranışlar sergiler. Resimlerde kağıt tam olarak dolmaz. Bazı resimlerde dolmuş gibi görünen yerler öğretmenin etkisiyle olur." Her tarafı doldur" diye ısrar edildiğinde arkaya bir renk sürülür.
Bu devirde hiç bir eşya diğerini örtmez.

6- Nesnel Gerçekçi Devir

Bu devre İlköğretimin birinci kademesinin birinci döneminde başlar; (1. 2. ve 3. sınıflar) Çocuğun eşyaya ilgisi artıp; deneyimi geliştikçe resimlerinde de olumlu yönde gelişmeler görülür. Bu nedenle İlköğretimin birinci kademesinde çocuğun deneyimlerinden yararlanmak gerekir. İnsanlardaki hareketlerin resmedilmesi bu devrede başlar ( Çiçek toplayan bir kızın yere eğilmesi gibi)

Dokuz, on yaş (4. 5. sınıflar) döneminde "Objektif Realist" ya da "Katı Gerçekçi" devir başlar. Renk lokal renktir. Işık gölgeden arınmış eşyanın kendi rengidir. İnsanlar hiçbir zaman Ahmet'e Mehmet'e benzemez. Çalışmalar hala görseldir. PROPORSİYON (Vücut oranları) vardır. Yarı gelişmiş bir perspektif mevcuttur.
Bu devirde çocuk sadece öğrendiklerini değil, gördüklerini de yapma telaşı içindedir.


Gördüklerini aynen yapamamaktan kaynaklı bir çekingenlik başlamıştır.
Bazı çocukların resimlerinde bu devirde figürler azdır. Ancak normal bir eğitimle bu sorun giderilebilir.

http://www.mehmetkapcak.com

Önerilerine Ekle Beğendiğiniz blogları önerin, herkes okusun.

 
Tıklayın, siz de blog yazarı olun! Aklınızdan geçenleri paylaşın!
 
 

merhaba ; 4 yaşında bir oğlum var resim yapmak boyama yapmak istemiyor hiç yapmıyor değil yuvarlak bir kafa ince ve uzun kollar ve bacaklar yapıyor fazla zorlamak istemiyorum ne yapabilirim lütfen yardımcı olun teşekkürler ..

hale apaydin 
 02.10.2007 1:02
Cevap :
Hale Hanım; Yaşı gereğidir yaptıkları. Hareket omuzdan olduğu için büyük boy resim kağıdı verir; enerjisini tüketecek sert uclu kalem ve kuru boya yerine yumuşak pastel boya ya da kalın uclu keçe kalemler verir, müdahale etmezseniz ve yaptıklarından beğendiklerini evin bir köşesinde sergilerseniz O'nu motive eder; çalışmalarının sürekliliğini görürsünüz. Rahat bırakın. Kağıdın tümünü doldurmasını beklemeyin. Yarı yarıya doluluk söz konusu bu yaş grubu çocuklarda. . Mekan fikri yoktur. Eşyalar havada uçuşur. Perspektif yoktur. Eşyaları yatırarak anlatır. Müdahalede bulunursanız eğer çocuk bu devreden zor kurtulur. Konuyu Daha çok masal, öykü ya da yaşantısından senaryolar oluşturarak vermeye çalışın. Kolay gelsin.  02.10.2007 23:05
 

Keşke anne ve babalar da bu anlattıklarınızla ilgili bilgi sahibi olabilseler. Yanlış uygulamalardan korumuş olurlardı çocukları. Çizemeyenleri yeteneksiz görmezlerdi. Örneğin yıllar yıllar önce ben de, belki de annem bu bilgiyle donanımlı olabilseydik. şimdi çok isteyiverdim nedense. Elinize sağlık. ezgi umut.

Ezgi Umut 
 07.06.2007 4:42
Cevap :
Ezgi hanım; Dileklerinize tüm içtenliğimle katılıyorum. Evet ben de keşke diyorum. Anne babalar bir yana ;keşke öğretmenlerimiz bunun farkında olabilselerdi. Öğretmen arkadaşlarım beni bağışlasın. Resim derslrinde "Matematik" müzik derslerin "Fen Bilgisi " Beden Eğitimi dersinde ise "Türkçe" işlemeselerdi bugün siz bunları belki de söylemiyecektiniz. Ferdi farkllılıklar, farklı yeteneklerin farkında olmak öğretmenlerimizin görevidir. Fakat ne yazık ki öğretmenlerimizi bunların farkına vardırmayan neden ise sınav sistemleridir. Gerçek yönlendirmelerin yapılamayışındandır diyebilirim. Özet: Çocuklarmıza yazık oluyor .  09.06.2007 23:30
 
Facebook hesabınızla yorum yapın, daha çabuk onaylansın!
Toplam blog
: 69
Toplam yorum
: 24
Toplam mesaj
: 25
Ort. okunma sayısı
: 1882
Kayıt tarihi
: 07.05.07
 
 

1947 yılında Mazıdağı'nda doğdu. İstanbul İlköğretmen Okulu'ndan mezun olduktan sonra; İstanbul A..

 
 
Yazarı paylaş
  • Tümünü göster