Mlliyet Milliyet Blog Milliyet Blog
 
Facebook Connect
Blog Kategorileri
 

08 Ağustos '12

 
Kategori
Çocuk Psikolojisi
Okunma Sayısı
6824
 

Çocuklara uygulanan zeka testleri

Wechsler Çocuklar İçin Zeka Ölçeği

Bireylerin zihinsel performanslarını belirlemek amacıyla uygulanan bireysel zeka testidir. Sözel ve performans olmak üzere iki bölümden, her bölümde bir yedek, 5 ana test olmak üzere altı alt testbulunmaktadır.. Herhangi bir alt testin bozulması durumunda bozulan alt testin bulunduğu bölüme ait yedek test uygulanır. Test sonucunda bireye ait sözel, performans ve olmak üzere üç zeka bölümü elde edilir. Wechsler testinde sonuç standart sapma yoluyla saptanır
Testin Türü: Yetenek (zeka) testidir.
Uygulanacak Yaş Grubu: 6–16 yaş grubuna yönelik bir testtir.
Uygulanacak Kişi Sayısı: Bireysel bir test olup bir oturumda bir kişiye uygulanır.
Uygulama Şekli: Her alt testin sorularını yönergeye uygun bir şekilde çocuğa yöneltilir ve çocuktan bu soruları yanıtlaması istenir.
Uygulayıcıların Niteliği ve Eğitimi: Ölçme aracını uygulayanlar psikolojik danışma ve rehberlik, eğitimde psikolojik hizmetler ve psikoloji lisans mezunu olmanın yanında bu ölçme aracıyla ilgili resmi ve özel kuruluşlar ile meslek örgütleri tarafından verilen eğitim yaşantısına katılarak sertifikaya sahip olmaları gerekmektedir.
WISC – R zeka testi 1939 da yetişkinler için hazırlanmıştır. Kısaca W-B(Wechsler-Bellevue) olarak adlandırılan bu ölçek 1955 yılında yenilenmiş ve adı WAIS(Wechsler Yetişkinler Zeka Ölçeği) olarak değiştirilmiştir. 1949 yılında David Wechsler ( 1896-1981 ) tarafından geliştirilmiş, 6-16, 11yaşlarındaki çocuklar için WISC’i ( Wechsler Çocuklar için Zeka Ölçeği) hazırlanmıştır. Bu ölçek 1974 yılında gözden geçirilmiş ve standardizasyonu yapılmış böylece WISC- R (Revised) ortaya çıkmıştır. Wechsler daha sonra 4-6 ve 2 yaşlarındaki okul öncesi çocuklar için WPPSI'i ( Wechsler Okul Öncesi Çocuklar İçin Zeka Ölçeği ) hazırlamıştır. Wechsler ölçeklerinin hedeflediği yaş grupları birbirlerinden farklı olmakla birlikte her üç ölçekte de Sözel ve Yap Performansbölümleri bulunmaktadır. Wechsler’in getirdiği yeni sistemin en önemli yararı, çocuğun yerini kendi yaşıtları içerisinde görebilmek ve zaman içerisinde bazı karşılaştırmalara gidebime. 6-16 yaş arası bireylere uygulanan ve WISC-R zeka testi, bireysel olarak yaklaşık 60-0 dakikada uygulanır.
A) Sözel
1- Genel Bilgi; Çocuğun doğal çevre, okul çevresi ve kültürel ortamından ne kadar bilgi aldığıyla ilgili ve bilgi düzeyini gösteren bir alt testtir.
2- Benzerlikler;Çocuğun iki şey arasında benzerlik kurarken soyutlama ve genelleme yapıp yapamadığını, ayrıca bunu doğru ifade edip edemediğini gösteren bir alt testtir.
3- Aritmetik; Dikkati bir probleme yönlendirebilme ve öğrenme yeteneğini gösteren, zaman sınırlaması olan bir alt testtir.
4- Sözcük Dağarcığı; Çocuğun bildiği sözcük sayısını ve ifade becerisini gösteren bir alt testtir.
5- Yargılama;Muhakeme, akıl yürütme, duygusal ve mantıksal olgunluk düzeyini gösteren bir alt testtir.
6- Sayı Dizisi; Çocuğun işitsel uyaranları anımsama gücünü gösteren bir alt testtir.
B) Performans
1-Resim Tamamlama; Dikkati görsel uyaranlara yoğunlaştırabilmeyle ilgili bir alt testtir. Çocuktan resimde eksik olan detayları ayırt etmesi istenir.
2-Resim Düzenleme;Olaylar dizisini algılama, neden- sonuç ilişkisi kurabilme, muhakeme gücüyle ilgili bir alt testtir.
3-Küplerle Desen; Görsel – hareketsel – mekansal koordinasyonla, parçalar arası ilişkide bütüne giderken ön tahmin yeteneğiyle ilgili bir alt testtir.
4-Parça Birleştirme; Görsel- hareketsel koordinasyonla, parça –bütün ilişkisini kavramayla ilgilidir.
5-Şifre; Çalışma hızı, görsel hareketsel koordinasyon, sıraya koyma, psikomotor hız, görsel uyaranları anımsama ve konsantrasyon yeteneği ile ilgili bir alt testtir.
6-Labirentler; El-göz koordinasyonu, figür- zemin algısıyla ilgili bir alt testtir. *Sayılar ve labirentler alt testleri yardımcı ek testlerdir.

Stanford Binet

Bireylerin zihinsel performanslarını belirlemek amacıyla uygulanan bireysel zeka testidir. Uygulama sonucunda bireye ait zeka yaşı ve zeka bölümü elde edilmektedir. Süreye dayalı bir test değildir.Stanford- Binet Bireysel Zekâ Ölçeği 23 yıllık bir uygulamadan sonra, 1960 yılında yeniden revizyondan geçirilmiştir. Thorndike ve arkadaşlarının 1986 yılında tamamladıkları yeni revizyonda ölçek yapısal ve psikometrik işlemlerle bir hayli değiştirilmiştir. Bu test bir görüşmeye benzer. Küçük çocuklara uygulandığından yaklaşık 30 dakika, daha büyüklere uygulandığında bir veya bir buçuk saat sürer. Standart uygulamaya, deneğin beklenen zihinsel yaşının daha altındaki sorularla başlanır. Eğer denek bu sorularda başarısız olursa başarılı oluncaya kadar bir önceki düzeyler denenir. Başarılı olunan düzey deneğin temel yaşı olarak kabul edilir. Temel yaş belirlendikten sonra uygulayıcı daha yüksek düzeylere geçmeye başlar ve bu işlem denek testin kalan kısmında tümüyle başarısız oluncaya kadar sürer. Başarısız olunan düzeyde test sona erer. Testin puanlanmasından sonra uygulayıcı, temel yaşın üzerindeki geçilen her testten alınan puanı o yaşa ekleyerek zeka yaşını .

Testin Türü: Zeka testidir.

Uygulanacak Yaş Grubu: 2 yaştan yetişkin yaşa kadar uygulanmaktadır.

Uygulanacak Kişi Sayısı: Bireysel test olduğu için bir oturumda bir kişiye uygulanır. Uygulama Şekli: Uygulayıcı tarafından bireye, yönergeye uygun olarak sorular yöneltilir ve bireyden bu soruları yanıtlaması istenir.

Uygulayıcıların Niteliği ve Eğitimi: Ölçme aracını uygulayanlar psikolojik danışma ve rehberlik, eğitimde psikolojik hizmetler ve psikoloji lisans mezunu olmanın yanında bu ölçme aracıyla ilgili resmi ve özel kuruluşlar ile meslek örgütleri tarafından verilen eğitim yaşantısına katılarak sertifikaya sahip olmaları gerekmektedir.

GOODENOUGH-HARRİS İNSAN RESMİ ÇİZME TESTİ

Testin Tanıtımı:Bireylerin zihin gelişimini ölçmeyi amaçlar.Küçük çocukların genel yetenek düzeylerine ilişkin bir bilgi vermektedir. Bir çizim testidir. Zihinsel geriliğin belirlenmesinde önemli bilgi verir. Ancak birey hakkında karar verirken sadece bu test kullanılmamalıdır. Süreli bir test değildir.
Testin Türü:Genel zeka testidir.
Uygulanacak Yaş Grubu:4-14 yaş arasındaki çocuklara uygulanmaktadır.
Uygulanacak Kişi Sayısı: Bireysel olarak uygulanmaktadır. Gerektiğinde grup testi olarak da kullanılmaktadır.
Uygulama Şekli:Çocuktan boş bir kağıda insan resmi çizmesi istenir.
Uygulayıcının Niteliği ve Eğitimi:Ölçme aracını uygulayanlar, psikolojik danışma ve rehberlik, eğitimde psikolojik hizmetler ve psikoloji lisans mezunu olmanın yanında bu ölçme aracıyla ilgili resmi ve özel kuruluşlar ile meslek örgütleri tarafından verilen eğitim yaşantısına katılarak sertifikaya sahip olmaları gerekmektedir.
Cattell Zeka Testi
Testin Tanıtımı: Kültürden arınmış, uluslararası bir zeka ölçeğidir. Bir kağıt-kalem testidir. Cattell testi üç ölçek olarak hazırlanmıştır. Her üç ölçeğin A ve B olmak üzere paralel formları bulunmaktadır. Süreli bir testtir.
Testin Türü:Grup zeka testidir.
Uygulanacak Yaş Grubu: Ölçek 1, 4-8 yaş ve zihinsel engelli yetişkinlere, Ölçek 2, 8-13 yaş ve orta düzeyde zihinsel kapasiteye sahip yetişkinlere, Ölçek 3, 10 ve daha yukarı sınıflarda okuyanlarla üstün yetişkinlere uygulanır.
Uygulanacak Kişi Sayısı:Grupla uygulanır.
Uygulama Şekli: Bireylerden, serinin devamı olan şekli ya da benzemeyen şekli bulma gibi farklı soru türlerini, verilen süre içinde yanıtlamaları istenir.
Uygulayıcının Niteliği ve Eğitimi:Ölçme aracını uygulayanlar, psikolojik danışma ve rehberlik, eğitimde psikolojik hizmetler ve psikoloji lisans mezunu olmanın yanında bu ölçme aracıyla ilgili resmi ve özel kuruluşlar ile meslek örgütleri tarafından verilen eğitim yaşantısına katılarak sertifikaya sahip olmaları gerekmektedir.
Bu test, 6- 14 yaş arası bireylere uygulanmaktadır. Performans ile zeka seviyesini ölçen bir testtir. 4 alt testten, dört ayrı puan elde edilerek kişinin zeka seviyesi hesaplanır.Sınırlandırılmış süre uygulaması vardır, bu süre 25 dakikadır.
Beier Cümle Tamamlama Testi:
Testin Tanıtımı:Beier cümle tamamlama testi bireylerin duygularını incelemede tamamlanmamış cümlelerden oluşan projektif bir testtir. Testin iki formu vardır. Form A 56, Form B ise 67 maddeden oluşmaktadır. Süre sınırı yoktur. Ancak bireyin ne kadar zamanda cevapladığına yorumlamada dikkat edilir.
Testin Türü: Kişilik (Projektif) Testi.
Uygulanacak Yaş Grubu: Form A 8-16 yaşlara; Form B ise 13 yaş ve üstüne uygulanmaktadır.
Uygulanacak Kişi Sayısı:Test bireysel ve grupla uygulanabilmektedir.
Uygulama Şekli: Bireylerden tamamlanmamış cümleleri tamamlamaları istenir.
Uygulayıcıların Niteliği ve Eğitimi: Ölçme aracını uygulayanlar psikolojik danışma ve rehberlik, eğitimde psikolojik hizmetler ve psikoloji lisans mezunu olmanın yanında bu ölçme aracıyla ilgili resmi ve özel kuruluşlar ile meslek örgütleri tarafından verilen eğitim yaşantısına katılarak sertifikaya sahip olmaları gerekmektedir.
Bender Gestalt Görsel-Motor Algılama Testi:
Testin Tanıtımı: Beyindeki bozuklukları teşhis etmek amacıyla kullanılır. Çocuklarda geriliği, regresyonu, fonksiyon kaybını ve organik beyin hasarlarını saptamaya yönelik gelişimsel bir testtir. Ayrıca kişilik sapmalarını bulmaya yardımcı olan bir testtir. Test 9 geometrik şekilden oluşmaktadır. Testte süre sınırı yoktur.
Testin Türü: Yetenek testleri içinde psikomotor, kişilik testleri içinde ise klinik testleri olarak sınıflandırılır.
Uygulanacak Yaş Grubu:5 yaş ile 10 yaş 11ay arasındaki çocuklara uygulanır.
Uygulanacak Kişi Sayısı: Bireysel bir test olup bir oturumda bir kişiye uygulanır.
Uygulama Şekli: Bireylerdensırayla verilen 9 geometrik şekli çizgisiz beyaz kağıda aynen çizmeleri istenir. Bir kağıt yeterli olmakla birlikte zeka geriliğine sahip ve duygusal yönden problemi olan çocuklar için birden fazla kağıt kullanılabilir.
Uygulayıcının Niteliği ve Eğitimi: Ölçme aracını uygulayanlar, psikolojik danışma ve rehberlik, eğitimde psikolojik hizmetler ve psikoloji lisans mezunu olmanın yanında bu ölçme aracıyla ilgili resmi ve özel kuruluşlar ile meslek örgütleri tarafından verilen eğitim yaşantısına katılarak sertifikaya sahip olmaları gerekmektedir.
9 basit çizimden oluşan görsel motor algılama, performans testidir. Çocuk ve yetişkin olarak ayrılan bu test artık daha çok çocuklara yönelik kullanılmaktadır. Çocuklar için kullanılan formunda yaş sınırı 5 yaş 6ay ila 11 yaş arasındadır.

Porteus Labirent Testi: Testin Tanıtımı:Genel yeteneği belirlemek amacıyla kullanılmaktadır.5 ila 14 yaş arasındaki çocuklara uygulanan zekanın performans kısmını ölçen bir testidir. 12 labirentten oluşmaktadır
Testin Türü:Bireysel zeka testi olarak kullanılmaktadır.
Uygulanacak Yaş Grubu:5-14 yaş arasındaki bireylere uygulanmaktadır..
Uygulanacak Kişi Sayısı: Bireysel bir test olup bir oturumda bir kişiye uygulanır.
Uygulama Şekli:Çocuğun labirentlerdeki çıkış yolunu bulması esasına dayanmaktadır.
Uygulayıcının Niteliği ve Eğitimi:Ölçme aracını uygulayanlar, psikolojik danışma ve rehberlik, eğitimde psikolojik hizmetler ve psikoloji lisans mezunu olmanın yanında bu ölçme aracıyla ilgili resmi ve özel kuruluşlar ile meslek örgütleri tarafından verilen eğitim yaşantısına katılarak sertifikaya sahip olmaları gerekmektedir

Gessel Testi: 1–7 yaş arasındaki çocuklara uygulanır. Kolaydan zora doğru sıralanmış 7 şekilden oluşur. Şekiller her yaşın seviyesine göre düzenlenmiştir. Test sonucuna dayanarak çocuğun zekâ düzeyi ve gelişim yaşı hesaplanır.

Metropolitan Okul Olgunluğu Testi: Bu test okula yeni başlayanların birinci sınıf talimatlarını anlamaya hazırlıklı olmalarını sağlayacak olan özelliklerini ve başarılarını ölçmek üzere hazırlanmıştır. Test çocukları anaokulun sonunda veya birinci sınıfın başlangıcında incelemek için kullanılmaktadır. Test 5,6–6 yaş çocuklarına uygulanmaktadır.

Frostig Gelişimsel-Görsel Algı Testi: Temel olarak görsel algılamayı saptamaya yarayan bir testtir. Test el-göz koordinasyonu, şekil zemin, şekil değişmezliği, uzaydaki pozisyon, uzay ilişkileri olmak üzere beş algısal beceriyi ölçmektedir. Üç ile sekiz yaş arası çocuklara uygulanır. Test beş alt testten oluşmaktadır. Bireysel ve grup şeklinde uygulanır.

Benton Görsel Bellek Testi: 8 yaş ve üstü bireylere uygulanan görsel bellek testidir. Bu testte çocuğun gördüklerini kısa süreli mi yoksa uzun süreli belleğe mi kaydettiğini tespit etmek amaçlı kullanılmaktadır. Göstermeli ve çizimli olmak üzere iki çeşidi vardır.

Ankara Gelişim Tarama Envanteri: 0–6 yaş arasındaki çocukların gelişimi bu testte 4 farklı alanda incelenmektedir. Bu test sadece anne, baba veya çocukla daha çok vakit geçiren veya ilgilenen kişi tarafından doldurulmalıdır. Çocuğun becerilerini değerlendirmeye yöneliktir.

Stroop testi J. R. Stroop'un 1935 yılında geliştirdiği üç kısımdan oluşan bir bilişsel kontrol testi. Testin ilk kısmında deneklere renk isimleri sunulur ve bunları olabildiğince hızlı okumaları istenir. İkinci kısımda renkli mürekkeple basılı nokta kümelerinin renklerinin olabildiğince hızlı söylenmesi istenir. Üçüncü kısımda ise sunulan rengin adından farklı renkten mürekkeple yazılan kelimelerin olabildiğince hızlı (ve yüksek sesle) okunması istenir. Örneğin 'mavi' kelimesi kırmızı veya sarı mürekkeple yazılmıştır. Bu deneylerden çıkan ve Stroop etkisi olarak adlandırılan çarpıcı sonuç, deneklerin, farklı renkten mürekkeple yazılan renk adlarını (örneğin mavi renkle yazılı 'kırmızı' kelimesini) okumakta oldukça zorlanmaları, doğru okuyabilmek için uzunca bir süre harcamaları, hatta yazılı kelimeyi değil, mürekkebin rengini söylemeleridir (örneğimizde doğru okuma 'kırmızı' olacakken, deneğin 'mavi' demesi). Bu testin bilişsel psikoloji açısından önemi, görsel algıyla (buradarenk) sembolik-semantik algı (burada rengin adı) arasında bir çatışma olduğunda, görsel algının ağır basmasıdır. Başka bir deyişle görsel algı daha temel, daha ilkeldir ve semantik süreçlerden önce gelir.

 

Önerilerine Ekle Beğendiğiniz blogları önerin, herkes okusun.

 
Tıklayın, siz de blog yazarı olun! Aklınızdan geçenleri paylaşın!
Facebook hesabınızla yorum yapın, daha çabuk onaylansın!
 
 
Toplam blog
: 52
Toplam yorum
: 2
Toplam mesaj
: 0
Ort. okunma sayısı
: 1450
Kayıt tarihi
: 07.09.08
 
 

1991 yılında istanbul üniversitesinden mezun oldum. O yıldan beri, pedagog, psikolojik danışman o..

 
 
Yazarı paylaş
  • Tümünü göster