Mlliyet Milliyet Blog Milliyet Blog
 
Facebook Connect
Blog Kategorileri
 

31 Mayıs '18

 
Kategori
Türkiye Ekonomisi
Okunma Sayısı
225
 

Döviz Krizinin Görünen Nedenleri ve Öneriler

Döviz Krizinin Görünen Nedenleri ve Öneriler
 

1-...Yüksek faiz / düşük döviz kuru kaynaklı sonuçlar; fiyat istikrarı gerekçesiyle yüksek faizle dövizin düşük tutulması ithalatı kolaylaştırırken, uluslararası rekabeti zorlaması nedeniyle ihracatın ve turizmin olumsuz etkilenmesinin doğurduğu reel dış ödemeler açığının (sıcak para denilen) kısa vadeli dış borçlarla karşılanması ekonominin orta yerinde patlamaya hazır bomba olmaktadır, belirli periyotlarda patlamaktadır.   

2-...İhracat karının yurt dışında bırakılması: Türkiye’deki 'kurumlar ve kar dağıtım vergileri'nin yüksekliği nedeniyle ihracat firmalarının dış satımlarından oluşan karlarını vergi cenneti ülkelerdeki hesaplarına aktararak ihracat gelirlerinin tamamını Türkiye’ye getirmemelerinden oluşan döviz girdi noksanları.    

3-...Spekülasyon amaçlı döviz mevduat hesapları: Dış ödemeler cari açığının yükseldiği dönemlerde kriz patlar (spot kar) beklentisiyle oluşturulan döviz mevduat hesapları.

4-...Ortam güvensizliği nedeniyle yurt dışında tutulan döviz rezervi; çeşitli nedenlerle ülke ortamını güvensiz bulan sermayenin yüksek miktarlı döviz mevduatlarını yurt dışında tutmaları veya kriz döneminde transfer etmeleri.

5-...Vatandaşın $ Dolarizasyon mantığı: Toplam ekonominin % 10 – 15 ini ithalat girdileri oluştururken, yani döviz kurunun % 100 artmasının enflasyonu maksimum % 15 etkilemesi söz konusu iken vatandaşın ABD de yaşıyormuş gibi her şeyini $ dolar ile ifade etmesi ve aksine ABD de her şeyin $ bazında Türkiye’den daha ucuz olduğu anlatılır, bilinir.    

YUKARIDAKİ beş maddeye itirazlar veya ilaveler olabilir ancak detaylarıyla irdelenip tartışılarak netleştirilmelidir.

 

BU DURUMDA;

A-...Merkez Bankasının sorumluluğu ‘cari denge gözeten fiyat istikrarı’ amacına uygun ‘faiz/döviz kuru politikası’ olarak değiştirilmelidir. ABD de bile enflasyon varken $ doları yıllarca yaklaşık fiyatta tutmanın izahı olabilir mi? Hele yıllık enflasyonun % 10 civarında olduğu Türkiye’de ekonomiye ihanetten başka ne olabilir.      

B-...İhracat firmalarına gelirlerinin tamamını yurt içine getirecekleri ve turizm firmalarının uluslararası rekabete uygun olabilecekleri ‘reel hasılat ve vergi teşvikleri’ oluşturulmalıdır. AKSİ takdirde ihracatın hatta turizmin karı vergi cenneti devletçiklerde kalır.

C-...Döviz kuru cari denge istikrarına kavuşursa Döviz Mevduat hesaplarının hiçbir cazibesi kalmaz hatta itici olur. VEYA döviz mevduat hesaplarına için sıfır faiz veya güvence maliyeti vb politikalar üretilmelidir.   

D-...İktidar ve muhalefet işbirliğiyle devlette sosyal ve siyasi güven sağlanmalıdır. Devletin (Siyaset kurumunun güven vermesi ancak İktidar ve muhalif partiler (özetle TBMM) uzlaşısıyla olabilir.    

E-...Vatandaşın $ Dolarizasyon mantığının çözülmesi için dolarlı sözleşme, kira hatta ifadelerin alışveriş kriterlerinin olmayacağı bir toplum bilinci için politikalar programlar gerçekleştirilmelidir.

SONUÇ:...Ekonomi yönetimi; merkez bankası, ekonomi ve maliye bakanlıklarının koordinasyonuyla gerçekleşebilir yoksa özerk ve ayrık kurumlarla ekonomi mevcut hale gelir. İktidar bürokrasiyi yönetir ancak devlet yönetimi partiler arasında uzlaşı gerektirir.  

Siyaset Bilimci – Ekonomist, Kadri KANPAK

 

Abdülkadir Güler bu blog'u önerdi.

Önerilerine Ekle Beğendiğiniz blogları önerin, herkes okusun.

 
Tıklayın, siz de blog yazarı olun! Aklınızdan geçenleri paylaşın!
 
 

Ekonomi dengelerinin nasıl oluşacağını bilemesem de ülkede güven ortamının sağlanmasının ekonomiye olumlu katkı vereceğine inanıyorum. Ve ekonominin bu hale gelmesinde ihmali bulunanların da bir bedel ödemesi gerektiği inancındayım. Selamlar, mutlu kalın.

Ayşegül HAYVAR 
 02.06.2018 12:17
Cevap :
Dengeyi gözeten mantığınızla yazdığınız gibi ekonomik istikrar için 'yaşamsal ve ekonomik güvenlik' şarttır, yoksa tüm dengeler bozulur. Gönül hoşluğuyla...   03.06.2018 12:21
 

5. madde üzerinde bayağı düşündüm ama doğrusu anlayamadım.

Kerim Korkut 
 01.06.2018 11:22
Cevap :
Gayri menkulünün değerini $ dolar cinsinden ifade edersen veya devalüasyona rağmen aynı $ değerini beklersen işte bu dolarizasyon demektir.   03.06.2018 12:18
 

Çok ince hesaplar yapmadıkça ve resmi rakamları bilmedikçe bir yorum yapmanın imkansız olduğu kanısındayım.Acaba ülkemizde ihracaç malı emtıanın maliyet hesapları nasıl yapılıyor? Bu maliyet içinde hangi kalemler var? Yurt dışında bırakılan dövizlerin miktarı ve nasıl değerlendirildiğini bilmeden de yorum yapmak bana göre yine imkansız.

yılmaz çetingöz 
 31.05.2018 19:08
Cevap :
Merhaba, 1991 den beridir makro ekonomi ve kamu finansmanını izleyen biri olarak Tanımladığım beş faktörü ilgilileriyle konuştuğum için alt alta sıraladım ve bunlara dair bir şey yapılmadığını gözlediğim için olabilecek önerileri yazdım. Tabii ki blogta belirttiğim gibi tartışılarak netleştirilmelidir. Mutlaka ilgili uzman ve kurumlarca konsültasyon yapılması gerekiyor eğer böyle bir çalışma yapılmış olsa bu krizler türemez. Ne yazık ki CARİ DENGEDEN kim sorumlu belirsiz...   01.06.2018 10:28
 
 
Toplam blog
: 604
Toplam yorum
: 2048
Toplam mesaj
: 0
Ort. okunma sayısı
: 1148
Kayıt tarihi
: 03.12.07
 
 

Her kesimi anlama ve kabullenme bilincimle; her kişinin asgari yaşam şartlarına sahip olabildiği,..

 
 
Yazarı paylaş
  • Tümünü göster