Mlliyet Milliyet Blog Milliyet Blog
 
Facebook Connect
Blog Kategorileri
 

22 Aralık '11

 
Kategori
Özel Günler
Okunma Sayısı
280
 

Dünya Kooperatifçilik Günü kutlu olsun

Dünya Kooperatifçilik Günü kutlu olsun
 

Dün, yani 21 Aralık günü Dünya Kooperatifçilik Günüymüş. Bu vesileyle bir gün gecikmeli de olsa kooperatifçiliğe gönül vermiş dostlarımın ve ülkemizde kooperatifçiliği üretimleriyle destekleyen kooperatif üyelerinin bu anlamlı günlerini kutluyorum.

Sevgili okuyucu, kooperatifçilik ilk olarak 21 Aralık 1844 tarihinde İngiltere'de başlamış. Bizde ise ilk kooperatif Mithat Paşa tarafından 1863 yılında “Memleket Sandığı” adıyla kurulmuş. 1867 yılından itibaren de yaygınlaşmaya başlamıştır. Bu ilk sandıklar çiftçilerimizin ürettiği ürünleri satar ve bunları sandığa o çiftçinin sermayesi olarak kaydederdi. Sandıklar halkın güvendiği dört vekil tarafından yönetilir ve bu vekillere yaptıkları işin karşılığı olarak bir ücret ödenmezdi.

***

Sevgili okuyucu, Türk kooperatifçiliğinin yüz akı olan, Türk çiftçisinin neler yapabileceğinin bir kanıtı ollarak gördüğüm Tariş'in her işletmesinde bir slogan olarak yer alan “Birlikten Kuvvet Doğar” sözü aslında kooperatifçilik ruhunu en güzel şekilde anlatan bir ifadedir.

Çeşitli alanlarda faaliyet gösteren kooperatiflerin temel amacı ortakları arasında işbirliği ve güç birliği sağlamaktır. Faaliyet alanlarına göre çeşitlenirler. Üretim Kooperatifleri, Tüketim Kooperatifleri ve Kredi Kooperatifleri diye sınıflandırılırken kendi aralarında da ihtisaslaşırlar. Mesela tarım ürünleri, sanayi ürünleri gibi...

***

Daha önce de ifade ettiğim gibi, insanlar tek başlarına yapamadıkları şeyleri bir araya gelerek başarabilirler. Bunun da en güzel örneklerinden biri kooperatifçiliktir. Bu işbirliği bizim kültürümüzdeki imece ruhuyla da örtüşmektedir. Zaten Kooperatifçiliğin Türkiye'de başarılı olması Türk insanının birlikte başarma ruhuna yatkınlığının da bir göstergesidir. Başarı deyince de aklımıza ilk olarak Tariş gelmelidir.

Sevgili okuyucu, Tariş aslında bir efsanedir. Türk insanının yoktan var etme yeteneğini örnekleyen yüz akımızdır. Osmanlı'nın son dönemlerinde adeta teslim olduğumuz batı emperyalizmine karşı Türk çiftçisinin o günlerdeki imkansızlıklar içinde başkaldırısı ve başarıya ulaşmasıdır.

1910-1913 yıllarında kurulduğu ifade edilen Tariş ilk önce İncir ve Üzüm kooperatifleriyle faaliyetlerine başladı. Ne yazık ki bu muhteşem başarı abidesinin tarihçesi çok da ciddi bir biçimde araştırılmamış, arşivleri çağdaş bir anlayışla düzenlenip koruma altına alınmamıştır. Amacı Türk çiftçisini yabancı tüccarların sömürüsünden kurtarmak olan kooperatifin adı da Tariş kaynaklarına göre kuruluş yıllarında kendilerine destek olan iki bankanın, Tarım Bankası(Ziraat Bankası) ve İş Bankasının ilk hecelerinin birleştirilmesi sonucu Tariş olarak belirlenmiş. Bir anlamda Kurtuluş Savaşımızdan önce sömürgecilere karşı kurtuluş savaşı başlatan Türk çiftçisinin zafer abidesi olan Tariş daha sonra zeytinyağı ve pamuk kooperatiflerini de kurarak dört tüzel kişilik olarak birlik içinde yer almıştır.

TARİŞ; bugün, Ege Bölgesi'nde 7 ilde, yaklaşık 100.000 üretici ortağın örgütlendiği, 106 kooperatifin bağlı olduğu dört ayrı üretici örgütünün ortak markası olmaya devam etmektedir. Bu dört üretici örgütün en büyüğü de Tariş Pamuk ve Yağlı Tohumlar Tarım Satış Kooperatifleri Birliğidir. Pamuğun Başkenti olmakla övünen Söke bu birliğin en güçlü kooperatifidir.

***

Sevgili okuyucu, bu dünya kooperatifçilik gününde Türk kooperatifçiliğinin geçmişini anlatırken ve bu geçmişin gururunu yaşarken bugünler ve yarınlar için de aynı ifadeleri kullanmak, aynı duyguları paylaşmak isterdim. Bundan yüz yıl önce Türk insanının yoktran var ettiği bir mucizenin bugün sınırlarımız dışına da taşan başarı öyküsünü sizlerle paylaşmak isterdim. Ama ne yazık ki o dev şimdi bir hasta adam halinde geçmişinin birikimlerini tüketerek varlığını sürdürmeye çalışıyor. Büyük iddialarla başkanlığa seçilen Sökeli Başkan da sorunlara çözüm olamadı. Tariş konusuna önümüzdeki günlerde tekrar döneceğim. Zaten Birleşmiş Milletler 2012 yılını Dünya Kooperatifçilik Yılı olarak ilan ettiğinden önümüzdeki yıl bu konuyu sürekli gündemimizde tutacağız. Bugün yazımı bitirmeden yine Tariş'in kurumsal sitesinde “değerlerimiz” başlığıyla yer alan ilkeleri paylaşmak istiyorum.

“Üretene, çalışana, tüketene ve çevreye karşı saygılı,”

“Değişim ve gelişime açık,”

“Demokratik yönetim anlayışına ve Kooperatifçilik ruhuna sahip,”

“Ekip çalışmasını destekleyen,”

“Geleneksel TARİŞ kalitesi ve güvenilirliği,”

***

Tariş'in bugünkü başarı ya da başarısızlığını yukarıdaki değerlere ne kadar sahip çıktığıyla açıklayabiliriz.

Dünya Kooperatifçilik Gününüz kutlu olsun.

Abdülkadir Güler bu blog'u önerdi.

Önerilerine Ekle Beğendiğiniz blogları önerin, herkes okusun.

 
Tıklayın, siz de blog yazarı olun! Aklınızdan geçenleri paylaşın!
Facebook hesabınızla yorum yapın, daha çabuk onaylansın!
Toplam blog
: 114
Toplam yorum
: 116
Toplam mesaj
: 23
Ort. okunma sayısı
: 530
Kayıt tarihi
: 18.11.09
 
 

Emekli öğretmenim. Üç yıldır Söke Ekspres gazetesinde günlük yazılar yazıyorum. 2008 Yılında röpo..

 
 
Yazarı paylaş
  • Tümünü göster