Mlliyet Milliyet Blog Milliyet Blog
 
Facebook Connect
Blog Kategorileri
 

13 Mart '13

 
Kategori
Ekonomi - Finans
Okunma Sayısı
624
 

Eğitim ve sağlık hizmetleri bedava olsun!

Eğitim ve sağlık hizmetleri bedava olsun!
 

Dün ( 12 Mart 2013'te) gene Türkiye'de bir üniversite kampüsünde üzücü olaylar yaşandı. Bedava eğitim isteyen bazı öğrencilerle üniversitenin özel güvenlik güçleri birbirine girdi. Öğrencilerden ikisi akşam bir TV kanalında canlı yayında üniversite rektörünü kendilerini dövdürtmekle ve yalan söylemekle suçladılar. Rektör de canlı yayında öğrencilerin güvenlik güçlerine saldırdıklarını Güvenlik güçlerinin karşılık verdiğini iddia etti. Bu tür olaylar şiddeti yapan taraf hangisi olursa olsun tasvip edilemez. Bedava üniversite eğitimi talebi ile benzer olaylar Latin Amerika ülkelerinde de sık sık yaşanır. 

Peki bedava eğitim olabilir mi ? Haklı bir talep midir ? Çok sık duyarız,Türkiye dahil birçok ülkede insanlar birçok mal ve hizmetin bedava olarak devlet tarafından sağlanmasını ister bunun için bazen şiddet dahi içeren toplu protestolar yaparlar. Devletin sunduğu hiçbir hizmet maliyetsiz değildir, bedava diye sunulsa dahi maliyetinin bir şekilde karşılanması gerekir. Teorik olarak devlet bunu topladığı vergilerle karşılar. Ama devletin masrafları o kadar çokturki uygulamada yeteri kadar vergi toplanamaz ayrıca Türkiye dahil birçok ülkede devlette yolsuzluklar yaygın olduğu icin toplanan vergiler çar çur edilir. “Fakir halkın eğitim ve sağlık hizmeti için ödeyecek parası mı var, bir tek zenginler mi eğitim ve sağlık hizmeti alsın ? Devlet bu hizmetleri ödeme gücü olmayanlara bedava sunmalı  “ itirazı yapanlara cevap : ülkelerin tarihine bakalım, çoğu  hizmeti devletin sunduğu ülkelerin halkları mı zaman içinde daha zenginleşmişler yoksa özel teşebbüsün bu hizmetleri sunduğu ülkelerin halkları mı uzun vadede daha zenginleşmişler ? Avrupa’da Sosyalist ülkelerin 40  yıllık macerasından sonra fiyasko ile çöküşleri ortada.

Denebilirki halk devlet dairelerinde hizmet alırken ücret ödemiyor, örneğin pasaport, vergi dairesi, tapu dairesi, nüfus dairesi, emniyet, karakol vs. gibi devlet dairelerinden halkın aldığı hizmetler için vergi alınıyor vatandaş bir ücret ödemiyor, eğitim ve sağlık için neden ödesin ? Sebep eğitim ve sağlık hizmetleri masraflarının diğer kamu harcamalarına göre çok daha fazla olması. Bir örnek verelim : birçok ülkede devlet hastaneleri sağlık hizmetini halka bedava veriyor. Peki bu hizmet halka bedava ama devlete de bedava mı ? Başta doktorların ücretleri olmak üzere devletin ödemesi gereken birçok hastane masrafı var. Devlet bunları nerden ödeyecek ? Halktan özellikle zenginlerden topladığı vergilerden mi ? Çoğu ülkede özellikle Türkiye gibi ülkelrede devletin masrafları, çoğu lüzumsuz, o kadar çokki vergiler devlet masraflarının ancak küçük bir yüzdesini karşılayabiliyor. Ama devlet doktorların ücretlerini ödemem, hastanenin masraflarını karşılamam diyemez. Bu durumda başka kaynak bulacak. Başka kaynak Hazine Bonosu şeklinde yüksek faizle borçlanma ve / veya Merkez Bankası matbaasının kontolü hükümetin elindeyse para basmadır. Karşılıksız basılan paranın enflasyon demek olduğunu bilmeyen yok. Enflasyon da halk için hayat pahalılığıdır, yani halkın sağlık hizmetini bedava alıyorum sanırken ödediği bedeldir.

Merkez Bankasının hükümetten bağımsız yani devlet masraflarını karşılamak için para basmadığı duruma bakalım. Burda devletin masraflarının vergilerle karşılayamadığı kısmı ödemek için tek kaynağı Hazine Bonoları ve banka kredileri için yüksek faizle borçlanmadır. Bu borcu devlet bir süre döndürebilir yani faiz borcunu yeni Hazine Bonoları satarak ödeyebilir. Ama bunun bir limiti var. Sonuçta fiyatlarını devletin belirlediği kamu mal ve hizmetlerine sürekli zam yapmak zorunda kalır. Bu şekilde bedava diye sunduğu eğitim ve sağlık  hizmetinin parasını  halktan yüksek enflasyon olarak geri alır. Enfasyon aynı zamanda devletin borcunu ucuzlatmasıdır. Halktan pahalı TL ile aldığı borçları enflasyon nedeni ile değer yitiren TL ile geri öder. Enflasyon halktan çalınan bir vergi türüdür. Kısacası bedava diye sunulan hizmet halka bedavaya gelmemiştir. Kaşık ile verirken kepçe ile geri alınmıştır. Bir zamanlar Sosyalist ülkelerde olduğu gibi devlet herşeyin fiyatını belirler ve düşük tutarsa bu sefer piyasada birçok mal ve hizmetin üretim seviyesi çok düşer ucuz ve kalitesiz mal ve hizmetlerin miktarı toplumun talebini karşılamaz ve karneye bağlanır, üstelik arzı düşen malların karaborsası oluşur. Bedava hizmet oy için bir kandırmacadır. Nobel ödüllü ünlü ekonomist Milton Friedman’ın vecizesini hatırlamakta yarar var : “ there is no such thing as a free lunch” ( bedava öğle yemeği diye birşey yoktur.)

Rasih Bensan 13 Mart 2013

Önerilerine Ekle Beğendiğiniz blogları önerin, herkes okusun.

 
Tıklayın, siz de blog yazarı olun! Aklınızdan geçenleri paylaşın!
Facebook hesabınızla yorum yapın, daha çabuk onaylansın!
Toplam blog
: 415
Toplam yorum
: 132
Toplam mesaj
: 3
Ort. okunma sayısı
: 1999
Kayıt tarihi
: 05.05.12
 
 

BİLİM özellikle astronomi ve çeşitli konularda araştırmacı ve yazar Amatör fotoğrafçı, Ka..

 
 
Yazarı paylaş
  • Tümünü göster