Mlliyet Milliyet Blog Milliyet Blog
 
Facebook Connect
Blog Kategorileri
 

08 Eylül '18

 
Kategori
Edebiyat
Okunma Sayısı
213
 

Galat-ı Meşhurlarımız

Galat-ı Meşhurlarımız
 

Abdal’a malum olurmuş'un abdalı


«Galat-ı meşhur, kelime veya deyimlerin yaygın olarak yanlış bir biçimde kullanılması sonucu, doğrusunun yerini alması halidir. "Herkesin bildiği yanlış" denebilir.

Örneğin Türkçede "İngiltere" denilerek kastedilen Büyük Britanya'dır; İngiltere, Büyük Britanya'yı oluşturan bölgelerden birisidir sadece, ancak bu kullanım o kadar yaygındır ki yanlış kabul edilmez,»miş.

Güzel Türkçemizde hemen her alanda o kadar çok ki, örnek bulmakta hiç zorlanmıyor insan. İyi bir şey değil bu tabii. Yetmemiş. İki tane de afili söz söylenmiş, pekiştirelim diye. Birisi, "Galat-ı meşhur lügat-i fasihten evlâdır." Diğeri, "Galat-ı meşhur fasih-i mehcurdan evlâdır." Aşağı yukarı aynı anlamdalar. Yaygın hatalar, az bilinen doğrulara tercih edilir, yeğ tutulur, gibi bir anlamı varmış ikincisinin. İki kelimeyle: Yanlışın kutsanması!

"Niye kutsuyorsunuz yanlışı yaa! Başka işiniz gücünüz yok mu sizin?" diye soran yok! Köken Osmanlıca olunca 'mutlaka doğrudur' sanılıyor, ama değil işte. Aslında olay biraz 'genelleME'ye giriyor ama ona daha sonra değineyim.

Aşağıda yine yeğenimin aylar önce Facebook sayfasında paylaştığı "yanlış bilinen atasözleri ve deyimler"den bir demet var. Son ikisini ben ekledim.

Yanlış Bilinen Atasözleri ve Deyimler

1. "Güzele bakmak sevaptır," değil, "Güzel bakmak sevaptır."

2. "Azimle sıçan duvarı deler," değil, "Azimli sıçan (hayvan olan) duvarı deler."

3. "Göz var nizam var," değil, "Göz var izan var." (izan: anlama yeteneği)

4. "Aptala malum olurmuş," değil, "Abdal’a malum olurmuş."

5. "Kısa kes Aydın havası olsun," değil, "Kısa kes Aydın abası olsun." (Aba bir giysidir ve Aydın efesinin abası kısa ve dizleri açıktır)

6. "Su uyur düşman uyumaz," değil, "Sü uyur düşman uyumaz." (: asker)

7. "Saatler olsun," değil, "Sıhhatler olsun." (Sıhhat: sağlık)

8. "Su küçüğün söz büyüğün," değil, "Sus küçüğün söz büyüğün."

9. "Elinin körü," değil, "Ölünün kûru." (Kür: mezar, gömüt)  

10. "Geçti Bolu'nun pazarı, sür eşeği Niğde'ye," değil, "Geçti Bor'un pazarı, sür eşeği Niğde'ye." (Bor: Niğde'nin ilçesi)

11. "Ana gibi yar, Bağdat gibi diyar olmaz," değil, "Ane gibi yar, Bağdat gibi diyar olmaz." (Ane: Bağdat'ta bir uçurum. Yar: uçurum)

12. "Haydan gelen huya gider," değil, "Hayy'dan gelen Hu’ya gider." (Hayy, Hu: Allah’ın isimleri)

13. "Ateş olsa cürümü kadar yer yakar," değil, "Ateş olsa cirimi kadar yer yakar." (Cürüm: suç, kabahat Cirim: ebat, hacim)

14. "Zürafanın düşkünü, beyaz giyer kış günü," değil. "Zürefanın düşkünü, beyaz giyer kış günü." (Zürefa: zarifin çoğulu)

Dilde galat-ı meşhur deyince akla ilk gelen bunlar oluyor. Kelimelere hiç girmedim. O kadar çok ki,,, :( Bir başka dilde bu kadar çok mudur, bilmiyorum.

Özkan Sarı, Cem Beraat Çamsarı bu blog'u önerdi.

Önerilerine Ekle Beğendiğiniz blogları önerin, herkes okusun.

Bu blog Editör'den Öneriler alanında yayınlanmaktadır

 
Tıklayın, siz de blog yazarı olun! Aklınızdan geçenleri paylaşın!
 
 

Yine çok güzel bir çalışma yapmışsınız değerli yazarım.Dilimiz öyle ilginç ki,yazdıklarınızı bir yabancıya çevirmeye kalksak,altından kalkamayız gibi geliyor bana:)Ne kadar çok deyimlerimiz,atasözlerimiz var değil mi?Bir de bunlar zaman içinde erozyona uğruyor,değişiyor ya,sorun katmerleniyor gibime geliyor o zaman.Çok yaygın kullanılan bir atasözümüz var,o da yanlış bilinir.Bu da benden olsun o zaman:)Affınıza sığınarak efendim..."Eşek hoşaftan ne anlar" atasözünün doğrusu,"eşek hoş laftan ne anlar"dır.Ama hep yanlış kullanılır.Bence anlamı da hatalı ya,neyse.Hoş lafı,her canlı sever.Güzel olanı kim sevmez ki?Elinize sağlık.Saygı ve selam ile,sağlıcakla kalın...

fisun gökduman kökcü 
 15.09.2018 17:41
Cevap :
Katkınıza çoooook teşekkür ediyorum... Ne demek "affınıza sığınarak"? Her zaman olumlu olumsuz eleştiri ve katkılarınızı beklerim. Biliyordum o sözü de. Ama ilk listede olmayınca ve başka yerde rastlamayınca eklemeyi unutmuşum. Sağ olun, var olun. Saygılar benden...   15.09.2018 21:16
 

Kısacık bir yazıdan ne çok şey öğreniliyor! Teşekkürler emeğinize.

Kenan ışık 
 10.09.2018 16:13
Cevap :
Sanal dünya, uzun yazılara göre değil bence. Okumaktan başka yapılabilecek çok şey var. O nedenle kısa bir yazıda çok şeyler anlatmaya özen gösteriyorum. Becerebildiysem ne mutlu bana. Yorumunuz için teşekkür ederim.   11.09.2018 1:37
 

Babür Bey Merhaba, gönül ister ki, ister yeğeninizin katkılarıyla ister sadece kendi emeğinizle daha sık yazın. Ve dilimiz açısından çok önemli bir konuya değinmişsiniz. 7,10,14 numaralı olanlar hariç, anlattığınız tüm yanlışları ben de yaptım bugüne kadar maalesef. Üstelik, kendimi Türkçesi konusunda özenli biri olarak bilirim. Uyarılarınızın tamamını dikkate alıp, bundan sonra daha özenli, daha dikkatli davranacağım. Hepimiz adına size teşekkür ederim. Cemce sevgilerimle...

Cem Beraat Çamsarı 
 08.09.2018 22:56
Cevap :
Merhaba Cem Bey, daha sık yazmayı ben de isterim. Ama sanal klavye ile ancak bu kadar oluyor. Bir de şu sıcaklar eklenince epeyce zorlanıyorum. Neyse... Yaz bitti sayılır. Haftada 1'e dönebilirim artık. Sevgiler benden.   09.09.2018 0:48
 

Bir yanlışlığın izinden gidince ne çok hikâye seriliyor önüne insanın.Ben de sayenizde Zürafa'nın peşinden gittim. Bindik bir alamete gidiyoruz kıyamete hesabı.Bu sözün de onunla ilişkili olduğunu bilirdim de yazınızla daha deşince hayli ilginç şeyler çıktı. Zemheri zürefası mesela. :) Selamlar.

üç nokta 
 08.09.2018 15:35
Cevap :
Teşekkürler yorumunuz için. Doğru, hayli ilginçlikler var. Seviyorum dilimizi bu yüzden. Selamlar, saygılar...   09.09.2018 0:29
 
Facebook hesabınızla yorum yapın, daha çabuk onaylansın!
 
Toplam blog
: 84
Toplam yorum
: 55
Toplam mesaj
: 2
Ort. okunma sayısı
: 465
Kayıt tarihi
: 01.01.11
 
 

Milliyet Bloga taşınmam kolay olmadı.. Varlığını aşağı yukarı başlangıcından beri bildiğim bu dev..

 
 
Yazarı paylaş
  • Tümünü göster