Mlliyet Milliyet Blog Milliyet Blog
 
Facebook Connect
Blog Kategorileri
 

06 Kasım '08

 
Kategori
Dünya
Okunma Sayısı
1968
 

Google ne yapmaya çalışıyor

Google ne  yapmaya çalışıyor
 

Beyoğlu ilkyaz... 2008 eu


Derin okumalar yapıyordum geçen akşam. Bilmediğim kavramlar için Google' a bakayım diye altlarını çizdim sözcüklerin. Sonra da üşendim anlayacağınız. Gidip bilgisayara o kelimeleri yazıp arama yapmaktansa, heyecanlı okuma serüvenimi sürdürmeyi yeğledim. Özlediğim tarz bir okumaydı. Neler olduklarını şu an unuttuğum kelimeler ve belki de tarihler ve kişi adları da, doğal olarak "bilgi dağarcığıma" katkı yapamadan geçilmiş oldu.

Okuduğumuz herşeyi anlayabiliyor muyuz ya da nasıl kavrıyoruz? Bunlar ayrı bir yazının konuları olabilir. Burada değinmek istediğim Google'ın gelecekte beklenen yapay -zeka kavramının dünyaya açık uygulamalarını yavaş yavaş gerçekleştirdiği konusunda okuduğum diyemeyeceğim de göz attığım bir makalenin* esintisi çerçevesinde yaptığım küçük düşünme egzersizi.

Googleplex'i google mabedinin en yüksek aşaması olarak işaretleyen makalede, oradaki dinin de tıpkı Taylorizm kurallarına uygun olarak işlediğini benzetmesi yapılmış.

Taylorizm nedir, tam emin olmak için -elbette google da- aradığımızda sourtimes sözlükte çıkan ilk tanımlamayı kısa ve ciddi olduğu için kapıveriyoruz.

"Bir kapitalist üretim biçimidir. liberalizm`'in babası olan Adam Smith'ten etkilenen Amerikan işadamı Frederick Winslow Taylor, üretimi spesifik parçalara bölerek zamana ve mekana göre hesaplama yoluna gitmiş ve böylece de üretim hızını arttırmıştır. Taylorizm, kendisinden sonra gelecek olan fordizm'e de zemin hazırlamıştır diyebiliriz." **

Daha pek çok tanım ve pusulamı etkileyecek başka bilgi öbeklerinin çekici alanından kurtularak başka bir deyişle, o sayfada verilen başka linklere pek de girmemeye çalışarak o google makalesine geri döndüm ki genelde yapamam. Yani tam sörf halleri ile okyanusta küçücük bir ceviz kabuğundaki kazazede gibi dalgaların (linklerin) ilgi alnımdan başlayarak, sonunda beni getirdiği kıyılara olan hayretimden aklım başına gelinceye değin dolanır dururum.

İlginç bilgiler ilginç kazanımlar oldu diyerek yorgun argın bilgisayarı kapatırken hangi duraklarda gezindiğimin sadece birkaçı kalmıştır aklımda. Unuturum. Çoğu zamanda bu gezintilerde elde ettiğim kazanımları küçük bir seyir defterine-tabii o da bilgisayarda açılan bir dosya olacak - yazayım derim bir iki denerim ama zaman kaybı gibi gelir, ertelerim ve ihmal ederim.

Aslında bir iki kez denedim ve hangi aramalardan hangi sözcüğün hangi düşüncelere neden olduğuna, nereye geldiğime bakarak üzerinde kafa yordum. sanki gerçek üstü yazılar yazıyormuşçasına yapılan sörfler...Tabii bunu dışardan hiç bir etkenin olmadığı, kendi kişisel tercihlerim doğrultusunda seçilen bir iz olarak düşünmüştüm ki yanılgım burada başlıyor.

İşte Taylorizm tarzı çalıştığı iddia edilen google mabedinde yapılan tam da benim yapmaya çalıştığım ama üşengeçlikten uygulayamadığım seyir defteri vakası gibi bir şey. .Google'ı kullanan kişiler bazında mı bilmiyorum - öyle olması da akla yatkın geliyor- aranan sözcükleri izole ederek hangi ardıllıkta arandığını, hangi alanlardaki kişilerin aradığını falan sınıflandırarak çalışıyorlarmış mabeddekiler.

Evet bu çalışmanın nasıl bir yapay zekaya evrileceğini makaleyi okuyup kavramak gerek. Ancak bizlerin de google a şu anda üç kiloluk taşınır bilgisayarlarımızda her an hazırda bekleyen bir yardımcı bellek ya da " çantada keklik" olarak baktığımız da bir gerçek.

Kartvizitin adres defterinin yerine bile geçti Google.

Zeka genelde karar verme mekanizmalarını etkileyen o mekanizmaların kendisi olan şey değil mi? Yoksa yanılıyor muyum. O bellek dediğim Google ya da başka arama kutuları karara varma mekanizmalarını da etkiliyor mu?
Yazarın haklı kuşkuları ne kadar fazla bilgi öğreniyoruz diye diye, kutularda şunu bunu yazıp aramalar yaparken izi sürülen insanlığın bilinçli olarak belli alanlara ve belli cam fanuslara hapsedildiği yönünde. Benim çıkarsadığım bu. Belki bugün sadece tüketim alanına yönelmiş gibi kaygılanılan bu yönlendirme, altında derin katmanlar içeren bambaşka kavramlar olarak da ortaya çıkabilir ve gerçekten sözün tam anlamıyla "yapay" zekayı da kurgulayabilir. Orwell ya da Zamyatin tarzı...

Google taramaları sonucu maillerin yanında çıkan sözcükler bile ilginç. Maili açtığınızda içeriği okumadan önce yandaki ilanlara bakınız.

Ama Google'sız da olmuyor değil mi? Herşeyin bir bedeli olduğu gibi, bu sörflerin de bir bedeli olacak kuşkusuz. Aysberg'in görünen yüzü şimdilik "alışkanlık" ya da gönüllü kölelik...






http://64.233.183.104/search?q=cache:bGVlXuf0I10J:www.theatlantic.com/doc/200807/google+is+google+making+us+stupid&hl=tr&ct=clnk&cd=1&gl=tr

http://sozluk.sourtimes.org/show.asp?t=taylorizm


Önerilerine Ekle Beğendiğiniz blogları önerin, herkes okusun.

Bu blog Editör'den Öneriler alanında yayınlanmıştır

 
Tıklayın, siz de blog yazarı olun! Aklınızdan geçenleri paylaşın!
 
 

Bilişim mühendisliğinin en yeni konularından biri olan yapay zekalar insanların işlerini kolaylaştırmak için oluşturuluyor biraz hazırcılığa ittiği konusunda haklı olabilirsiniz. Şunu unutmamak gerekir insan beyni mükemmel çalışır ve hiçbir yapay zekanın bu mükemmeliğe ulaşması mümkün değildir. Bu nedenle beynimizi kullanmayı ihmal etmemeli herşeyi yapay zekalara bırakmamalıyız. Alışkanlık veya kölelikte bu noktada başlıyor belki de teknolojiyi yönlendirmek şekillendirmek yerine onun kölesi oluyoruz. Herşeyin yararı doğru kullanıldığı ölçüdededir. Sabah sabah beyin egzersizi yaptırdığınız içinde ayrıca teşekkürler:)

aslihanca 
 10.11.2008 8:46
Cevap :
Ben de yazımı açan ve anlam kazandıran bu yorumunuz nedeni ile teşekkür ederim. Katkınızla söylemek istediklerim bi anlamda toparlandı. Beyin gücümüzün dumura uğramaması için mutlaka çalıştırmalıyız. bazen öyle yapıyoruz. nasıl olsa internetten bulurum diyoruz. isimleri bile hatırda tutma gereği kalmamış gibi görüyoruz. Ya da neydi ya nasılsa internette var google'den buluruz diyoruz bi konu için. oysa bu bir illüzyon ve bu çağda aklımızı daha iyi çalıştırmak için kullanmalıyız teknolojiyi. sağlıcakla.  10.11.2008 14:40
 

ezgi bravo nelere dikkat ediyorsun harika idi...ekonomist olarakta ilgi ile okudum...sevgiler

Zadig 
 08.11.2008 13:59
Cevap :
Teşekkür ederim. sağlıcakla kalın  08.11.2008 23:50
 

İlgi ile okudum yazınızı, alışkanlık, gönüllü kölelik ve en çok kolaycılık bence...Armut piş ağzıma düş ün en yaygın hali....Kullanıyoruz tabii...

Ali Gülcü 
 07.11.2008 10:11
Cevap :
katkı ve sohbet için teşekkürler. Şu sizin Silivri kahvaltılarına uğramak lazım. sağlıcakla.  07.11.2008 10:14
 

karıştırdın Emel. Kaç defa okumalıyım anlamak için? Şu Can Dündar'a fena takıldığımdan her halde. Eline sağlık, sevgilerimle...

narçiçeği 
 07.11.2008 2:36
Cevap :
Doğru anlamışsın canım. Karışık akılla ve biraz da fantastrik yazdım karıştırmak için. baksana izimiz de bilgisayarda, zevklerimiz, seçimlerimiz, tepkilerimiz, sevinçlerimiz her şeyimiz orada. Nerde çokluk orada ticaret. Bunu yapacaklardır. ... Katkıların için teşekkür ederim. Sevgilerimle  07.11.2008 10:19
 
Facebook hesabınızla yorum yapın, daha çabuk onaylansın!
 
Toplam blog
: 566
Toplam yorum
: 1972
Toplam mesaj
: 7
Ort. okunma sayısı
: 1327
Kayıt tarihi
: 11.07.06
 
 

Edebiyatla ilgileniyorum. Ayrıca amatörce belgesel film çalışmaları yapıyorum ve kültürel etkinlikle..

 
 
Yazarı paylaş
  • Tümünü göster