Mlliyet Milliyet Blog Milliyet Blog
 
Facebook Connect
Blog Kategorileri
 

13 Aralık '10

 
Kategori
Balıkçılık
Okunma Sayısı
4275
 

Kalkan Balığı Hakkında Ne Biliyoruz

Kalkan Balığı Hakkında Ne Biliyoruz
 

Daire şeklinde olup üzerinde küçük düğmeler bulunan kanatları tüm vücudunun her tarafında bulunur...


Gözleri vücudunun sol tarafında bulunan, ömrünün büyük bir bölümünü denizin tabanında kumsal vede çamurlu zeminde yatarak geçiren, denizden çıkarıldıktan sonrada havada 24 saat yaşayabilen , dip balığı olarakta bilinen, harika lezzeti olan yassı bir balık türüdür.

Denizlerimizin ( Karadeniz, Marmara, Ege ve Ak deniz ) tamamında yaşayabilen bu yassı ve çok sakin olan balık, çeşitli avlama metotları ile denizlerimizde balıkçılar tarafından avlanmaktadır. Bu metotları şöyle sıralayabiliriz :

1- Kalkan ağı :

Göz aralığı: 10-15cm. derinliğide; 1, 5/2.0 kulaç , üst kısmında küçük yuvarlak mantar ve alt kısmında dibe inmesini sağlayan ağırlıkları ve fanyası olan adına kalkan ağı denilen ve uzunluğu 3 kilometre olan bir avlanma şeklidir.

2- Parekete:

Uzunluğu 500/1000mt.olan bir sicim üzerine sonsuz sayıdaki oltalar bulunan ve adına parakete denilen bir avlanma şeklidir. Bu oltalarda küp küp kesilmiş zargana veya istavrit takılır ve her 100mt.'de sicime ağırlık bağlanarak bu olta düzeneğinin dibe inmesini sağlanır.

Her iki metottada dibe bırakılan ağın ve paraketelerin uçlarına, yerleri belli olsun diyerek birer ışıklı şamandıra bağlanır.

3- Trol ağı :

Bu sistemde 15 kulaç uzunluğunda torba şeklinde ağ denize bırakılır. Torbanın sol ve sağında tahta kapaklar bulunur. Ve bu kapaklar çelik halat ile motora bağlanmıştır. Bu kapakların görevi balıkların ağın içine doğru gitmesini sağlamasıdır.
Bu arada teknenin hızı: 0.5 / 1.0 mil kadardır.

Kalkan balığının en belirğin özelliği, bir dip balığı olması nedeniyle 10 metre kadar sığ sularda yaşayabildiği gibi 90 metre olan derin sularda da çok rahat yaşayabilmektedir. Bu balık, kendisi gibi denizin dibinde yaşıyan küçük balıkları, yumuşak kabuklu yengeçleri yiyerek beslenir. Kalkan balığı hareketini tüm yanal tırtıklı yüzgeçleri ve kuyruğu ile yapmaktadır. Bu balık kumluk bölgelerde kum içerisinde kendini saklayarak yaşar, sadece dışarda olan gözleri ile bir teleskop gibi etrafı tetkik eder. Derin sulardaki kalkanlar ise çamurumsu ortamda yaşamlarına devam ederler.

Yuvarlağa yakın olan gövdesinde Kefal veya Hamsi gibi dökülen pullar bulunmaz, bunun yerine kendisine özgü kahve renginde bir deri ve bu deri üzerinde iğne şeklinde düğmeler bulunmaktadır. Çok sakin balıklardan olup fevkalade ağır hareket ederek denizde yüzmektedir.

Yaz ayları boyunca denizin ortalama olarak 20 metre derinliklerinde yumurtalarını döker ve erkek kalkan da bu yumurtaları döller.
Normal bir kalkan balığı ortalama olarak 8-10 milyon yumurta dökmektedir. Küçük boydaki kalkanlara balıkçı dilinde yavru kalkan denilmektedir. Aradan 5 tam yıl geçtikten sonra normal boylarına 40cm.geldiklerinde çiftleşerek çoğalabilmektedirler.

Kalkan balığının tavası harika olur, bunun yanı sıra ızgarası ve buğulaması da tercih edilebilir. Eti beyaz olduğundan omega 3 yağları barındırmaktadır. Az avlanmasından dolayı pahalı bir balıktır bu nedenle İstavrit veya Hamsi balıkları gibi çok satılmazlar.

Bu balığın Latince adları Scophthalmus maximus veya Scophthalmus maeotica'dır.

1380 sayılı su ürünleri kanununun 2/1 nolu sirkülerinin 15.maddesinde de belirtildiği üzere avlanma boy uzunluğu minimum :40cm.dir. Bunun altındaki boylarında avlanması kesinlikle yasaktır ve ceza maddeleri uygulanmaktadır.

Avlanan kalkan balığı, balık halinde kilo olarak satılır ve aynı işlem balık pazarlarında da geçerli bir yoldur.

Denizlerimizde yakalanan bu balığın bir adedi ortalama olarak 2-3 kilo
gelmektedir.1970 yıllarında yakalanan kalkan balıklarının üzerlerinde midyeler oluşur ve 8-10 kilo gelirdi. Geçen zaman içerisinde bilinçsizce avlanma neticesinde adeta şimdilerde yok olmama mücadelesi vermektedir. Sularımızda tamamen yok olma noktasına gelmiş olan Kalkanlar zamanımızda Ukrayna sularında avlanılmaktadır.

NOT: Şimdilerde, Karadeniz su ürünleri fakültelerinde de yavru kalkanlar yetiştirilip yüzlercesi markalanarak büyümeleri ve çoğalmaları için denizlere bırakılmaktadır. Tutulmalarıda kesinlikle yasaklanmıştır. Bu fevkalade çalışmalarından dolayı Sayın hocalarımıza ve Tarım Köy işleri Bakanlığımıza teşekkür ediyorum.

kaynak: nurideniz ( balıkçı reisi )

Önerilerine Ekle Beğendiğiniz blogları önerin, herkes okusun.

 
Tıklayın, siz de blog yazarı olun! Aklınızdan geçenleri paylaşın!
Facebook hesabınızla yorum yapın, daha çabuk onaylansın!
 
Toplam blog
: 238
Toplam yorum
: 12
Toplam mesaj
: 8
Ort. okunma sayısı
: 2040
Kayıt tarihi
: 03.08.08
 
 

1949 istanbul doğumluyum, 1973 yılında Kimya ve işl. mühendisligini bitirdim. Halen agabe..

 
 
Yazarı paylaş
  • Tümünü göster