Mlliyet Milliyet Blog Milliyet Blog
 
Facebook Connect
Blog Kategorileri
 

16 Mayıs '08

 
Kategori
Kültür - Sanat
Okunma Sayısı
2329
 

Komünist Şairin Şiiri Komünist Şiir Değildir!

Komünist Şairin Şiiri Komünist Şiir Değildir!
 

Üç gün önce Hilmi Yavuz'la arkadaşımın kitabevinde sohbet imkânı bulduk. Sanata, edebiyata ve hayata dair birçok meseleyi konuştuk.

Karşılıklı sorularla başlayan söyleşide edebiyattan felsefeye yazın yaşamından günümüz edebiyatına bakışına değin farklı sorular sorulan Hilmi Yavuz ilginç tespitlerde bulundu: 'Ben Türk şiirini onarıyorum' cümlesine atıf yapan Yavuz yanlış anlaşılmanın, (bu tespitini nükte geleneğine vurgu yaparak söylediğini) her şeyi ciddiye almamızdan ileri geldiğini söyledi.

Nobel ödülü alan şairlerin şiirleri ile ilgili sorulan soruya: Bu şairlerin bizim 3. sınıf veya 4. sınıf diye nitelendirebileceğimiz şairlerden daha iyi yazdığını söyleyemeyiz. “Bizim şiirimiz hakkıyla çevrilebilse dünya, şiirin ne olduğunu anlardı.” diyerek şiirimizin anlaşılamamasının dil handikaplarına, çeviri ve tercüme hususunda yaşanan büyük problemlerden kaynaklandığına vurgu yaparak açıkladı.

Konuşma esnasında Walter Andrews'un kendisini: 'Hilmi Yavuz şiirini çevirmek bir kâbustur.' sözüne ve kendisini merkezsiz olmakla kategorize etmesini kendine has üslubu ile 'Merkezsiz olmak beni gelenekten asla koparmadı' diyerek cevap verdi. Merkezleşmiş olmak her zaman çok merkezleşmeyi beraberinde getirmiyor.

Divan şiirine de merkezleşme çerçevesinde vurgu yapan Yavuz: 'Divan şiiri aslında çok merkezli bir şiir değil, Divan şiiri, sadece politik veya sadece dinsel merkezde okunmaya çalışılıyor. Divan şiirini saray istiaresi ile okumak yerine birkaç katmanlı okumak gerekir.'diyerek şiiri çok boyutlu okumanın faydalarına değindi.

Walter Andrews'un bizim şiirimize bizden daha çok sahip çıktığını söyleyerek şiirimizin sahipsizliğine vurgu yaptı.

Nazım Hikmet'in şiirleri ile ilgi sorulan sorulara "Komünist bir şairin yazdığı komünist bir şiir değildir!" diyerek Çankırı Hapishanesi adlı şiirinden örnekler sunan Yavuz 'Şiir hangi teorik enstrümanla okunuyorsa size o kertede farklı anlamlar çıkartabilir. Ancak Nazım'ın "Makinalaşmak İstiyorum" şiiri gibi tam bir komünizm manifestosu olan şiirleri de yok değil. Özellikle Moskova'dayken yazdığı şiirleri..." dedi.

Stanley Fish'in 'metin yok yorum var' görüşünü 'bu çok post modern bir bakıştır' diyerek cevap veren Hilmi Yavuz 'Yunus Emre'nin şiirini nasıl okumalıyız ?' sorusuna ise: 'Yunus Emre'nin şiirini tasavvuf bağlamında okumayı tercih ederim. Çünkü bu benim geleneğimdir' diyerek cevap verdi.

Modern romanın durumu hakkında sorulan sorulara Hilmi Yavuz; modern roman zamanla uğraşmıştır, bugünü yaşarken geçmişe gidebiliriz. Post modernde ise ne şahıs ne zaman ne de mekân birliği vardır' diyen Yavuz; 'Türkiye'de post modern anlatıyı yalnızca ben yazdım. Bu konuda üç roman yazıldı üçünü de ben yazdım. İhsan Oktay Anar, Orhan Pamuk ve Oğuz Atay gibi yazarlar, postmodern anlatılardan kısmen yararlanabildiler.'dedi.

'Şiir fikirle değil kelimelerle yazılır, kelimelerin öne çıkması demek, müziğinin öne çıkması demektir. Bir dize şedit bir şevk anını verir ve her şey bestedir' diyen Yavuz, Yahya Kemal'le aynı fikirde olduğunu ifade etti.

Şiir ve felsefeye belli bir çerçeveden bakmak yerine birçok açıdan bakarak edebiyatımızın ve şiirimizin derinliğine inmek gerektiğini ifade eden Yavuz program sonunda kitaplarını imzaladı.
Ben de bir imzalı kitabımı kendisine hediye ettim.

Hilmi Yavuz'la Erzurum'da Üniversite Kitabevi'nde üç gün önceki sohbetimizi kaydeden ve kâğıda döken Semra Akaya'ya teşekkür ederim.

Önerilerine Ekle Beğendiğiniz blogları önerin, herkes okusun.

 
Tıklayın, siz de blog yazarı olun! Aklınızdan geçenleri paylaşın!
 
 

sanat, adı üstünde sanat. sanatı icra edenin fikri bir tarafa sanatı bir tarafa. Hele şiir... güzel bir konu arkadaşım sevgiler

Ozlem Ozkulak 
 19.05.2008 11:54
Cevap :
Sanatta sanatçının dünya görüşü de olabilir. Çok doğal;ancak her sanat eserinin "insan"ı farklı yönlerden yakalayan taraflarının olabileceğini deaklıdan çıkarmamak gerek. Dediğin gibi önyargısız bakabilmek. Selam ve saygılarımla  20.05.2008 11:42
 

Şiiri şiir gibi okumak gerek. Alabildiğine ön yargısız ve kalıplardan uzak. Nazım'ın şiirleri de özeldir benim için Hilmi Yavuz'un da. Necip Fazıl ve Fazıl Hüsnü'yü de ayrı ayrı severim. İdeolojiyi hiç katmam, katamam ki şiire. Şimdiki gençler bizim kadar önem vermiyorlar şiire, tek tük görüyorum ilgilenenleri. Üzülüyorum bu duruma bunu da belirtmek istedim. Sevgiler, selamlar.

Özlem Akaydın 
 17.05.2008 22:31
Cevap :
Sevgili Özlem, hangi fikir veya dinden olursak olalım "insan" olma tarafımızla ortak özelliklerimiz çok fazla... Aynı gökkubeyi paylaşıyoruz mesela... Olaya bir de bu açıdan bakmak lâzım... Sanat eserlerinde de insanın ortak duygu ve düşüncesi olabilir. Selam ve sevgiler...  18.05.2008 9:49
 

Hilmi Yavuz gibi bir kaç diğer mütefekkir/sanat adamımızın da yaşaren farkına varılması gerekiyor. A. Turan Alkan, Ahmet İnam, Durmuş Hocaoğlu gibi. Mesajlarınızı (anlayan hitaben) üst seviyeli vermeniz ayrıca hoşuma gitti. Yorumları da okudum biraz. Tarzınız, tutucu tavra göre çok daha etkili, muhakkak. Umarım gelenk köklerimizin aynı olduğu insanımızın o köklere bakmasına ve kendiyle yüzleşmesine vesile olur bu tür yazılar. Saygılar sunuyorum Murat Bey.

Mehmet Arda 
 17.05.2008 17:33
Cevap :
Mehmet Bey, insanlar farklı farklı olmasaydı, konuşma diye bir eylem olmazdı. İnsan türü dışındaki canlılar gibi yaşar ve anlaşırdık. insanlar konuşma refleksini, farklılıklarla tanışma, anlama ve anlatma ihtiyacıyla edindi. Bu bakımdan fark etmek, anlamak ve hoşgörüyle yaklaşmak gerek. Sanat eserlerine...vs. Farklı sanatçılara tahammül edemeyen ve onları önyargıyla okumayanlara acıyorum. İnsan kendi estetik ve geleneğini, özünü yaratılmış diğer renklerle daha geliştirebilir veya diğer renklere kendi renginden bir şeyler katabilir. Katkınız ve güzel yorumunuz için teşekkür ederim. Selam ve saygılarımla  18.05.2008 9:54
 

Ben de yıllarca bazı yazar ve şairlere ambargo koydum, okumadım...O yaşlarda öyle gerekiyordu demek ki, şimdi farketmiyor...o ayrımı yapabiliyorum...selamlar-güzel günler dilerim...

Fatma Köse  
 17.05.2008 13:10
Cevap :
Her şey gönlünüzce olsun öğretmenim. İyi tatiller... Ailenize ve size selam ve saygılar  17.05.2008 13:30
 
Facebook hesabınızla yorum yapın, daha çabuk onaylansın!
 
Toplam blog
: 143
Toplam yorum
: 2363
Toplam mesaj
: 0
Ort. okunma sayısı
: 2298
Kayıt tarihi
: 22.08.07
 
 

Bu âlem içinde aileme zaman ayırmak, gezmek, okumak, fotoğraf çekmek, resim çizmek ve iş hayatı h..

 
 
Yazarı paylaş
  • Tümünü göster