Mlliyet Milliyet Blog Milliyet Blog
 
Facebook Connect
Blog Kategorileri
 

23 Nisan '07

 
Kategori
Felsefe
Okunma Sayısı
312
 

Olan, görünen ve bilgisi

Felsefede; ontoloji (varlıkbilim), fenomenoloji (görüngübilim) ve epistemoloji (bilgibilim) 3 temel disiplindir.

Gerçek dünyada da, olan, görünen ve bilgisi bambaşka şeyler olabilir. Örnekleyelim:

Denizde dalgalar gördüğümüzde, yer değiştirme aslında göründüğü gibi yatay değil, yatay ve döngüseldir, yani su kütlecikleri silindirler çizerler.

Biz bu dalga devinimini alır; onu ‘y = Sin (x)’ (Sinüzodial dalga) olarak denklemleriz. O zaman bu bir soyut bilgi olur.

Keza; neden-sonuç ilintilerine bakalım:

B olayı, A olayını zamansal olarak izlediğinde, ‘A B’nin nedenidir’ deriz. Ancak ardışık 2 olay arasında muhakkak neden-sonuç ilintisi bulunmaz. Bir neden-sonuç dizisi bize doğru yol alırken, önce sonucu, sonra nedeni algılayabiliriz. O zaman ters bir neden-sonuç ilintisi kurmaya kalkabiliriz.

Artı; heykeldeki boşluğun da biçim olarak algılanması gibi, varolmayan sanal / zahiri neden-sonuç ilintilerini gerçekmiş gibi algılarız.

Geleceğin varlığı, görüngüsü ve bilgisi, biraz ikilemseldir. Gelecek vardır ama aktuel olarak değil, potansiyel olarak. Görüngüleri vardır ve gelecekten şimdiye doğru işleyen ters bir neden-sonuç ilintisiyle. Bilgisi ise gelecekbilimdir.

İşte epistemoloji bize bunun için gereklidir. İnsanın neyi ve nasıl bileceğini çalışmak, bilgimizin asıl olayla / olguyla ilintili olmasını sağlar.

Önerilerine Ekle Beğendiğiniz blogları önerin, herkes okusun.

 
Tıklayın, siz de blog yazarı olun! Aklınızdan geçenleri paylaşın!
Facebook hesabınızla yorum yapın, daha çabuk onaylansın!
Toplam blog
: 2216
Toplam yorum
: 1121
Toplam mesaj
: 127
Ort. okunma sayısı
: 500
Kayıt tarihi
: 16.08.06
 
 

Serbest yazarım. 1960 doğumluyum. BÜ İşletme mezunuyum. ..

 
 
Yazarı paylaş
  • Tümünü göster