Mlliyet Milliyet Blog Milliyet Blog
 
Facebook Connect
Blog Kategorileri
 

08 Haziran '07

 
Kategori
Felsefe
Okunma Sayısı
10549
 

Tolerans mı, hoşgörü mü?

Tolerans mı, hoşgörü mü?
 

Müsamaha -yeni Türkçesiyle hoşgörü- bende tolerans sözcüğünü çağrıştırır hep. Bu, çok önemli kavramı hoşgörü kelimesi yüzünden kaybettik galiba! Bazen, hoşgörü derken tolerans da demek istiyoruz; fakat bunların apayrı iki kavram olduğunun farkında değil çoğumuz...

Şöyle ki:
Hıncahınç dolu bir otobüste biri ayağınıza basıp canınızı yaktı. O an, o kişiye ters bir bakış veya bir azar göndermek istediniz; ama birden bire "çok özür dilerim" cümlesini duydunuz. O anda reaksiyon göstermekten vazgeçer, kişiyi hoş görürsünüz, değil mi?.. Çünkü özür dilemekle bunun kendi hatasından kaynaklandığını kabul edip affınıza sığınmıştır o kişi. Veya çocuğunuz en sevdiğiniz vazonuzu balkondan aşağıya atıp kırmıştır. Size karşı herhangi bir kastı veya art niyeti olmadan zarar verdiği için onu da hoş görürsünüz...

Tolerans kelimesinin sözlükteki çevirisi hem hoşgörü hem müsamaha olarak yazılmış. Konunun püf noktası ve yanlışı da işte burada... Kullandığımız Lâtince, İngilizce, Arapça, Farsça veya Fransızca kökenli sözcüklerin kullanıldıkları kültür içindeki anlamlarını iyice kavramadan tercüme yaparsak, o zaman hem koskoca bir ulusu yanlış yönlendirmiş oluruz, hem de belki o ulusu kendileri için yaşamsal önemi olacak bir kavramdan mahrum bırakmış oluruz. TOLERANS böyle bir sözcük... Bence ülkemizdeki demokrasi kültürünün hâlâ tam yerleşmiş olmamasının altındaki nedenlerin birincisidir toleranssızlık.

Peki, bu kavramın doğru çevirisi nedir?..

Tolerans: KARŞIDAKİNE KATLANABİLMEK’tir. Başkalarına tahammül göstermek demokratik tutum ve düşüncelerin temel taşına sahip olmakla eşdeğerdir. Karşınızdaki kişi size son derece ters gelen düşünce ve davranış biçimlerine sahip olabilir. Ama o, bir insan olduğu; insan hakları evrensel bildirgesindeki haklara sahip olduğu ve kişiliğinin sizinkinden farklı olması çok doğal olduğu için, ona katlanırsınız. İşte o zaman demokratik bir düşünce ve davranış gösterisi olan toleransınızı kullanmış olursunuz.

Hoş görmek ile demokratik olmak arasında doğrudan bir ilişki yoktur; hoşgörü affetmeyle ilgili kişisel bir tercihtir. Ayağınıza basan kişi özür dilemediği zaman doğal olarak reaksiyon göstermek istersiniz ; fakat tolerans sizi tepki gösterme konusunda engeller.

Bu bağlamı pekiştirmek için şu düşüncemi de aktarmak isterim yeri gelmişken: Herkesi, ama herkesi sevmek veya herkese saygı duymak doğamıza aykırıdır. Bu kadar ulvî bir özellik sadece Tanrı’ya ait olsa gerek... Tanıştığım en bilge ve mistik kişilerin bile herkesi sevip saymadıklarına tanık olmuş biriyim. "Herkesi seviyorum ve sayıyorum" diyenler, mutlaka maske takıyorlarlardır!..

Ben gerçekçi ve demokrasiye inanmış biriyim; kim olursa olsun, herkese katlanmak (tolerans göstermek) gibi demokratik bir görevim olduğunu biliyor ve bunu kişiliğimin elverdiği sınırlar içinde uygulamaya çalışıyorum.

Bu düşüncelerle herkese toleranslı ve mümkün olduğunda hoşgörülü günler diliyorum.

.

.

.

Günün Sözü: Hoşgörü duygusal unutmadır, tolerans ise demokratik unutma...

Önerilerine Ekle Beğendiğiniz blogları önerin, herkes okusun.

 
Tıklayın, siz de blog yazarı olun! Aklınızdan geçenleri paylaşın!
 
 

Herbiri ait olduğu kültürlere göre biraz farklı kavramlar. Olabilir-olağan-tepkisizlik gibi, saygılar...

Kadri KANPAK 
 19.08.2010 22:41
Cevap :
İsterdim ki Batı'da üretilmiş kavramları Türkçeye alırken doğru alalım. Güç verdiniz Kadri Beyciğim. Teşekkürle, selamla...  20.08.2010 16:28
 

Üzerinde detaylı düşünmemiştim daha önce. Hoşgörülü biriyim derdim kendime, toleranslı olduğumu da düşündürdünüz bana:) Teşekkür ederim.

Doğa 
 15.06.2007 13:10
Cevap :
Hem hoşgörü, hem tolerans, hem hür, hem eşit, hem de kardeşçe... Hımm, bunlar, çok ender bulunan bir özellikler buketi. Ve ancak Doğa'da bulunur türden. Teşekküler Sevgili Doğa... MS  15.06.2007 14:24
 

Tolerans Fransızca kökenli bir kelime. Müsamaha Osmanlıca, Hoşgörü de Türkçe karşılığı... Aralarında anlam farkı yok. Siz kendi zihninizde bir kavram oluşturup toleransa farklı bir terim özelliği yüklemişsiniz sadece diye düşünüyorum. Hoşörmenin içinde de katlanma, sabretme, tahammül gösterme anlamları var. Yoksa nasıl hoş görebilirsiniz ki? Hoş görmek bir yanlışı gerçekten hoş ve güzel bulmak değildir. Kötü olmasına, yanlış olmasına rağmen, karşınızdaki insanı üzmemek, kırmamak için onu terslememek, o yanlışı yapmasına bile bile göz yummak, affetmek, sesini çıkarmamak, katlanmak, tahammül etmek demektir.

Ahmet YILMAZ 
 13.06.2007 12:00
Cevap :
Lütfen tekrar okuyunuz yazıyı. Tolerans sözcüğü Fransızca ama o kültür içindeki anlamı, sizin tanımınızla örtüşmüyor; zira onların kültürü farklı. Örneğin, Faslı gençlere içlerinden şöyle derler: Kanunen yasak olmasaydı, seni kıtır kıtır doğrardım." Ama yüzlerine karşı gülümser ve Çoğu Fas kökenli yabancıların Fransız vatandaşlıkları olduğu için onları sadece tolere ederler. Hoşgörüyse büyük ölçüde affetmekle örtüşür. Toleransta af asla yoktur, katlanmak vardır. Yorum için çok teşekkürler, Yayımlıyorum, karar okuyucuların olsun diye. Saygıyla... MS  13.06.2007 12:11
 

Genellikle birbirine karıştırılan iki kavramı, ne kadar güzel açıklamışsınız. Kendi adıma, bu ayrıma çok dikkat ettiğimi söyleyemem. Bu konuda bilgi verdiğiniz için çok teşekkürler. Tolerans gösterebilirim ama hoş görmeyebilirim. Saygılar

fatma dalay küçükkurt 
 09.06.2007 1:29
Cevap :
FATMA HANIM, BİR TEK SİZ YARARI OLDUĞU İÇİN BU YAZIYI YAZMIŞ OLMAMA DEĞDİ BİLE. MİNNET DUYGUNUZU İNCELİKLE APAÇIK İFADE ETMİŞ OLMANIZIN SİZİ NE DENLİ YÜCELTTİĞİNİN FARKINDASINIZDIR UMARIM. SAYGIYLA EĞİLİYORUM TUTUMUNUZ KARŞISINDA. MS.  09.06.2007 10:16
 
Facebook hesabınızla yorum yapın, daha çabuk onaylansın!
Toplam blog
: 147
Toplam yorum
: 3492
Toplam mesaj
: 296
Ort. okunma sayısı
: 2796
Kayıt tarihi
: 05.05.07
 
 

İngilizce öğretmeniyim, çevirmenim, dilmaçım, araştırmacıyım. / Beş kitabım var: Beynin Kimliği, ..

 
 
Yazarı paylaş
  • Tümünü göster