Mlliyet Milliyet Blog Milliyet Blog
 
Facebook Connect
Blog Kategorileri
 

01 Mayıs '20

 
Kategori
Eğitim
Okunma Sayısı
23
 

Unutmaya Direnmek

Nasıl öğreniyoruz? Beynimiz edindiği bilgiyi nasıl kodluyor? Üzerinden zaman geçmesine rağmen bazı bilgileri hemen hatırlarken bazense çabucak unutabiliyoruz. Kalem kâğıtlar hazır mı? Hadi gelin, unutmamak için yapılacaklara geçmeden önce belleği inceleyelim ve işleyişini kavramaya çalışalım!

Gagnenin Bilgiyi İşleme Kuramına göre öğrenme, bilgi beceri kazanma, alışkanlıklar ve hayata dair her şey için aktif olan bilişsel sistem bellektir. Burada odak noktası belleğin işleyişini kavramak ve bilgiyi geri getirebilmeyi kolaylaştırabilmektir. 3 tip bellek bulunmakta: Duyusal, kısa süreli ve uzun süreli bellek. Duyusal bellekte sınırsız kapasiteyle ortalama 2-3 saniyeliğine gelen her bilgi ilk burada yakalanır. Örneğin sokakta yürürken birden çalan korna sesini, kesildikten sonra hala duyuyor olmanız gibi.  Ama bir sonraki belleğe aktarılması için bu bilginin “anlamlandırılması, odaklanılması, tanımlanması” gerekir. Kısa süreli bellekte  sınırlı kapasiteyle ortalama 20-30 saniyeliğine duyusal bellekten gelen dikkat, algı ve tanım sürecinden geçen bilgiler saklanır. Sorun şu, sınırlı kapasite içinde onlarca bilgiyi nasıl saklayacağız? “tekrar ve gruplandırma” yaparak. Örneğin arkadaşınızın cep telefonu numarasını ezberlemek için 11 haneyi bir arada değil gruplama yaparak ezberlemek gibi. Uzun süreli bellekte ise kısa süreli bellekten aktarılan bilgiler sınırsız kapasiteyle saklanır.  Bunun için “kodlanması, tekrarı, örgütlenmesi” gerekir. Özetlersek önce bilginin ezberlenmesi, sonra anlamlandırılması  ve eski bilgilerimizle ilişkilendirilmesi gerekmekte. Hadi şimdi adım adım yapabileceklerimize bakalım!

1.Gruplama Yapma: Konunun direk özetini çıkarmayın. İşe önce çalışacağınız şeyi gruplayarak genel hatlarıyla şemalaştırarak başlayın.

2.Benzetme-İlişkilendirme: Eski bilgilerimizle yeni öğrendiğimiz şeyi birleştirmek anlamına gelir. Örneğin hücreyi nara, beyni cevize benzetmek veya tarih çalışırken eski öğrendiğiniz konularla çalışmakta olduğunuz konu arası bağı kurmak gibi.

3.Aktif Olmak: Sadecedinleyen konumunda olunursa bilginin hatırlanması daha zor olacaktır. Örneğin uygulaması yapılabilir bir şeyse bunu yapmak, arkadaşlara anlatarak çalışmak, kendi yöntemimize göre uyarlamak, kendimizden yorum katmak gibi.

4.Yerleşim Tekniği: Örneğin coğrafya çalıştığınızı ve dağları büyüklüğüne göre ezberlediğinizi varsayalım. Ağrı, Süphan, Uludağ. Bunu odanızdaki avize, masa ve halıyla sıralamanız gibi.(Ağrı-avize, Süphan-masa, Uludağ-halı)

5.Zincirleme Bağ Yöntemi: Edebiyatta sanatçı eser çalışıyorsanız rutin sırayla ezberlemek yerine eserleri anlamlı bütün oluşturacak şekilde karıştırıp bunu cümle veya öykü haline getirmek demektir. ”Kalem, karton, tahta, poşet, mor, dört, kaşık” kelimelerini ezberleyeceksek  “poşetten mor kartonu çıkardı ve tahta kaşığı kalemle 4 hamlede çizdi.” gibi durumla bağ kurmak.

6.Hikâyeleştirme: Diyelim tarih veya geniş olay örgüsünü kavrayacağınız bir başka ders çalışıyorsunuz. Burada anlatılış sırasıyla ezberlemek değil de konuya duyguları, çeşitli komik eklemeleri veya bilgileri ekleyerek bunu hikâyeleştirmek gibi.

7.Baş Harfe Göre Sıralama: Diyelim edebiyatta 16.yy sanatçılarını ezberleyeceksiniz. Bunun için sanatçıların baş harflerinden bir kelime oluşturmanız gibi.

8.Kafiye Kullanma: Çalıştığımız metni şiir ahengiyle birleştirip akılda tutmaya daha uygun hale getiriyoruz.

9.Anahtar Sözcük:Özellikle yabancı dil öğrenirken kullanılır. Öğrendiğimiz dildeki bir kelimeyle anadilimizde benzerlik kurulur.”scar: yara izi- sivilceyi scarsan iz kalır.”

10.Bol bol tekrar etmelisiniz. Olumsuza koşullanıp “yapamıyorum unutuyorum olmuyor” demek yok. Ne kadar çok çalışırsanız o kadar çok hafızada kalması muhtemel. Bu bağlamda tekrarları günlük, haftalık ve aylık olacak şekilde organize edebilirsiniz.

13.Çalışmalarınızı düzenli ve aralıklı olacak şekilde planlayın. Uyku ve beslenme düzeninize mutlaka dikkat edin. Hayatınızda disiplini ne kadar sağlayabilirseniz süreç o kadar kolaylaşacaktır.

11.Çalıştığınız şeye diğer uyaranları da eklemeyi deneyin. Sesli anlatmak faydalı olacaktır. Hatta belki de konuyu sesli anlatırken kendi ses kaydınızı alabilir aralıklı olarak dinleyebilirsiniz.(Bazı şarkıları ezberlemediğiniz halde bir süre sonra sözlerini hatırladığınızı anımsayın.) Görselleştirmeyi ve beden dilinizi kullanarak tekrar etmeyi deneyin.

12.Çalışma ortamınızı dikkat dağıtacak unsurlardan arındırın. Haricen sizin için daha keyif veren bir başka ortamda çalışmak da unutmaya karşı iyi bir önlem olabilir. (Geçmişe dönüp baktığınızda sizi mutlu eden veya çok keyif aldığınız ortamları hiç unutmamanız bir tesadüf değil elbette.)

14.Çalıştığınız şeye hedefinizle ilişkili bir anlam yükleyin. Bizim için ilgi çekici olmayan bir şeye şüphesiz ki dikkatimizi vermek zor olacaktır. Eğer duygu oluşturamadıysak onu hatırlamamız zorlaşır.

15. Stres ve kaygıyı kontrol ettiğinizden emin olun. Hayatınızda odaklanmayı engelleyecek her ne problem yaşamaktaysanız bundan kaçmak veya ertelemek yerine çözümü için çaba sarf edin.

16.”Söz uçar yazı kalır” ilkesi şüphesiz şaşmaz. Sadece okuyup tekrar etmek yerine kendinizce içselleştirdiğiniz bir yazarak çalışma daha kalıcı olmasına yardımcı olacaktır.

17. Uzun metin okurken bütünlüğü kaçırdığınızı veya sona geldiğinizde başı unuttuğunuzu fark ediyorsanız burada her bir paragrafın yanına çok öz notlar alabilirsiniz. Sayfanın tamamını değil sadece geneli hakkında çağrışım yaptıracak önemli yerleri çizin.

18.Sizin için zihninizin en berrak olduğu an günün hangi zamanları oluyor bunu belirleyin. Genelde sabahın erken saatlerini değerlendirmek faydalı olacaktır.

Psikolojik Danışman

Deniz Yüzbaş

 

Önerilerine Ekle Beğendiğiniz blogları önerin, herkes okusun.

 
Tıklayın, siz de blog yazarı olun! Aklınızdan geçenleri paylaşın!
Facebook hesabınızla yorum yapın, daha çabuk onaylansın!
Toplam blog
: 31
Toplam yorum
: 6
Toplam mesaj
: 0
Ort. okunma sayısı
: 223
Kayıt tarihi
: 13.12.14
 
 

Psikolojik Danışman ..

 
 
Yazarı paylaş
  • Tümünü göster