Mlliyet Milliyet Blog Milliyet Blog
 
Facebook Connect
Blog Kategorileri
 
 

Fütürist Ufuk Tarhan M-GEN.biz

http://blog.milliyet.com.tr/futurist

23 Ocak '09

 
Kategori
Futurizm
Okunma Sayısı
1932
 

Uzgörü; uzak, uzman, uzlaşmacı

Uzgörü; uzak, uzman, uzlaşmacı
 

Uzgörülü Gelecek Tasarımcısı


Uzgörü; Uzak, uzman ve insanlar/disiplinler arası-zamansal açıdan uzlaşmacı görüşü anlatmak üzere, yorumlanmış bir kelimedir.

İnsanı diğer canlılardan ayıran üstünlüğü; duygularını da kullanarak "düşünebilmesi". Geleceği düşünmek, merak etmek, önlem almak insanın ortaya çıkışıyla beraber var olan bir durum. Aslında, her kurumsal ve bireysel kararımızı geleceği düşünerek, farklı seçenekler arasında tercihler kullanarak yapıyoruz. Yakın denebilecek zamanlara kadar daha çok, temel bilimler ve teknoloji alanında çalışanlar, geleceği tahmin etmekle ilgili çalışmalar yapıyor, sosyal bilimlerse kısa dönemli tahminlere yöneliyorlardı. Geleceği tahmin etme çalışmaları 1930’larda başlayıp, 1960’larda gelişerek arttı. Araştırmacıların kullandıkları en yaygın yöntemler; Delfi Anketi (Delphi Survey), Senaryo Planlama (Scenario Planning), Karşılıklı Etki Analizi (Cross Impact Analysis) ve Bilgisayar Destekli Simülasyon olarak dikkat çekti. Bu yöntemlerden, Soğuk Savaş dönemi ve sonrasında başta Amerika olmak üzere, gelişmiş ülkelerle büyük firmalar, özellikle savunma sanayinde, daha çok teknolojik ilerleme ve strateji geliştirme gibi konularda yararlandılar. Geleceği tahmin- "forecasting"- yaklaşımında, yukarıda belirtilen yöntemlerden birini kullanarak en yüksek olasılığı belirlemek ağırlık kazanıyor ve aslında bugün hızla ağırlık ve önem kazanan ‘’uzgörü, foresight" yaklaşım ve çalışmalarının ilk temellerini oluşturuyor.

Özellikle 1973 petrol krizinin tahmin edilememesinden sonra, bu şekilde yapılan gelecek tahminlerinin geçerliliği ve güvenilirliği sorgulanmaya, iş ve yaşam koşulları, toplumsal yapılar karmaşıklaştıkça karar verme sürecinde etkili olan faktörlerin değişmesi gerektiği tartışılmaya başlandı. Sadece, eğilimler-trendler-, itici güçler-driver-, ekonomik göstereler-economic inidicators- gibi belirleyicileri kullanan basit tahmin yöntemleri bu dönemden sonra tamamen ortadan kalkmadı, ancak temel varsayımları önemli değişikliklere uğradı. Zamanda süreklilik ve lineerlik kavramının olmadığı, süreksizliğin de olduğu varsayımının kabulüyle tahminler geleceğin, tamamen geçmişin bir uzantısı olmadığı düşünülerek ve çok deterministik olmayan bir biçimde yapılmaya başlandı.

1980'lerde gelecek odaklı politika ve strateji oluşturmada, gelişmeleri tahmin edip pozisyon almayı öngören "reaktif" yaklaşımın yerini, "proaktif" olmak aldı. Gelecek için farklı seçenekler olduğunu kabul eden, geleceği değiştirmeye, onu kontrol etmeye dayalı bir bakış açısı benimsenmeye başlandı. Bu dönemlerden sonra, evrensel, ulusal, bölgesel, sektörel ve hatta kişisel gelişmeleri tahmin etmenin sadece teknolojik Ar-Ge çalışmalarıyla mümkün olmadığı, sosyal, psikolojik, ekonomik ve politik boyutların da bütün bir sistemi etkilediği, bu faktörlerin de göz önüne alınması gereği fark edildi. Ekosistem, interdependency-birbirine bağlımlılık- kavram ve yaklaşımları yaygınlaştı. Bilim ve teknoloji alanında dahi pazar odaklı, sosyal ve demografik eğilimleri göz önüne alan geniş bir bakış açısı ağırlık kazandı.

Artık geleceği tahmin etmek, sadece uzman veya bilim insanlarının değil, bütün paydaşların katıldığı, uzlaştığı bir gelecek vizyonu oluşturma, bir gelecek tasarım süreci olarak algılanıyor. "Geleceği Yönetmek", hatta "Değişimin Önüne Geçmek" ‘Geleceği Tasarlamak’ gibi yaklaşımlar benimsenmeli deniyor. İşte bu gelişmeler bizi 'Uzak görüş', 'Uzman görüş' ve 'Uzlaşmacı görüş' anlamlarına dokunan "uzgörü" ile buluşturuyor.

Uzgörülü olmak, yaratıcı, problem çözücü, esnek, katılımcı ve organize bir yaklaşımla uzun dönemli gelecekle bağlantı kurmayı, geleceği yönetmeyi ve yaratmayı amaçlıyor. Gelecekte başarı için artık öngörü yetmiyor, "uzgörü" lü olmak gerekiyor.

Önerilerine Ekle Beğendiğiniz blogları önerin, herkes okusun.

Bu blog Editör'den Öneriler alanında yayınlanmıştır

 
Tıklayın, siz de blog yazarı olun! Aklınızdan geçenleri paylaşın!
 
 

Yıkımgörü hakkında birkaç blogcu görüşü bekleyelim. *İkincisi: Derneğinize üye olmak isterim; zira ben de 1994 yılından bu yana fütüroloji üzerine okuyor, araştırmalar yapıyor ve yazıyorum. 2000 yılında başladığım ve 2005 yılında yayımlanan PİS2YATIR adlı fantastik romanım 2013 yılı ile 2113 yılı arasındaki 100 yıllık dönemdeki gelişmeler içinde kurgulanmış bir dünyanın öyküsü. Bir üçleme olacak, ikincisi henüz ergenlik çağına girmedi. Üçüncüsünü ise 2013 yılında bitirmeyi hedefliyorum. *Üçüncüsü: Reha Bey'in ve internette yazan birkaç kişinin ısrarla kullandığı bir terminoloji hakkında. GelecekBilim diye bir bilim dalı olduğunu sanmıyorum. Çünkü bilim bir şey, öngörü/uzgörü/yıkımgörü başka şeydir. Geleceği tahmin etmek bir şey; gelecekte şu/bu şey mutlaka olacak diye iddia etmek başka şeydir. Bilimin böyle iddiaları yoktur. Öngörülerinde dahi olabilirlik yüzdeleri kullanırlar. Fakat bilimkurgucular geleceği %100 kesinlikle yazarlar; çünkü kurgu yaparlar, somut bilim değil. Saygıyla

Mehmet Sağlam 
 26.01.2009 20:22
 

Yazılarınızı dikkatle okudum ve sizinle tanıştığıma sevindim. Uzgörü hakkında bilgilendirici bloglarınız için de çok teşekkür ederim. Bir dip not eklemek istiyorum izninizle... Öncelikle Türkçede birbiri yerine kullanılan bu konudaki kavramlara açıklık getirmek istiyorum: İngilizcede "future" sözcüğü "gelecek, ileriki, müstakbel" anlamlarına geliyor. "Futurism" ise "gelecekçilik=fütürizm" demek (Fransızcası "futurisme"). Geleceği bilim ve akıl dışına çıkmaksızın ve ayağı yere basan tahminlerle öngörenlere veya şimdiki fikirleri, plânları ve teknolojileri sayesinde geleceği yaratanlara da fütürolog "futurist" deniyor. Öngörü ise "foresighting" sözcüğünün karşılığıdır. Bu bağlamda "uzgörü" her ne kadar uzağı görme, yani "foresighting" sözcüğünün karşılığı gibi dursa da, sizin kullandığınız "pozitif öngörüler"in karşılığı olarak bence harika bir sözcük. Fakat bana bir ödev yükledi; "negatif öngörü" diye de kavram çıktı buradan ve bunun için bir sözcük arayışı: yıkımgörü olabilir mi?

Mehmet Sağlam 
 26.01.2009 19:56
 

Türkiye gibi bir yerde, 4.000 küsur yazar kişi arasında, 2 gelecekbilimci olması hoş. Her ne kadar, fütüristler tüylerimi diken diken ediyorlarsa da, sizinle aynı kulvarda yürüyen biri olarak, aramıza hoşgeldiniz, diyorum.

Reha Ülkü 
 25.01.2009 15:10
 
Facebook hesabınızla yorum yapın, daha çabuk onaylansın!
Toplam blog
: 47
Toplam yorum
: 18
Toplam mesaj
: 10
Ort. okunma sayısı
: 2685
Kayıt tarihi
: 23.01.09
 
 

Türkiye'nin ilk Fütürist şirketi M-GEN Gelecek Planlama Merkezi'nin kurucusuyum. Kurumsal, kişisel g..

 
 
Yazarı paylaş
  • Tümünü göster