Mlliyet Milliyet Blog Milliyet Blog
 
Facebook Connect
Blog Kategorileri
 

19 Aralık '11

 
Kategori
Kültür Turizmi
Okunma Sayısı
2581
 

Zeugma Mozaik Müzesi

Zeugma Mozaik Müzesi
 

Eylül 2011 de açılmış olan Zeugma Mozaik Müzesi yada Gaziantep Mozaik Müzesi, açılması ile, dünyanın en büyük mozaik müzesi olma sıfatını, Tunus’taki Bardo Müzesi’nden devralmış durumda. 1450 m2 mozaik ve 140 m2 duvar resmi bulunan müzenin hedefi, proje tamamlandığında, 2500 m2 mozaiğe ulaşmak.

Zeugma antik kentinin mozaiklerinin toplanması sonucu, eski Gaziantep Arkeoloji Müzesi Binası yeterli olmayınca, yeni bir müzenin inşasına başlanmış. Bugün düzenlenen bina, modern bir yapı ve üç bölümden oluşuyor, Mozaik Müzesi, Kongre ve Kültür Merkezi ile Arkeoloji Müzesi. 100 araçlık kapalı otopark kapasitesinin bulunduğu müzenin, oldukça geniş bir ön avlu düzenlenmesi de, tamamlanmış durumda.

Müzeye girince, sergi alanının başlangıcında, yarı kapalı bir bölümde, mozaiklerin bulunduğu yerler ve yapılan çalışmalar ile ilgili video gösterisi, periyodik zamanlı olarak izlenebiliyor. Sergileme alanını gezmek için, dikkatli bir gezi güzergahı planlanmış. Aynı zamanda sergilenen eserler numaralanarak, kulaklık aracılığı ile bilgilendirilme yapılması sağlanmış.Mozaiklerin bilgi panoları da, teknik olarak kapsamlı ve nitelikli bir içeriğe sahip.

Orta bölüm, müzenin can damarı ve vurgulayıcı ana merkezi. Kazı yapılan villaların, aslına uygun olarak, sütunları, duvar resimleri, oda bölümleri ve yer mozaikleri ile yeniden, müze içinde düzenlendiği ve etkileyici bir şekilde aydınlatıldığı bölüm. Yakın planda dolaşırken de, üst kattan aşağı kuşbakışı izlerken de, görselliği yüksek bir hazine olarak kendini anlatıyor.

Işıklandırma ile arttırılmış etki, romantik bir kimlik sağlamış, 2000 yıl önce yaşamış insanların evlerine, belki de o zaman  farkında bile olmadan basıp geçtikleri zeminlere. Değişik  olan ,artık çok uzak bir dönemin insanlarının yaşam biçimleri. Ama inanılmaz olan, harcanan el emeği. Bulunan mozaiklerin çoğu, zengin ve toplumsal kademenin üst seviyesindeki kişilerin villalarından çıkarılmış mozaikler. Ancak minicik taşlarla yapılanlar, el emeğinin ve insanın boyutunu gösteriyor ki, bugün durup hayranlıkla seyrettiğimiz, zenginin zenginliği değil, ustaların yaptıkları.

Tunus’taki mozaiklerde 9 renk armonisi kullanılmasına karşılık, Zeugma mozaiklerinde 13 renk armonisi kullanılmış. Özellikle üst kata çıkınca ,  ‘’Mars Mozaiği’’ , sanki insan üstü bir çalışma izliyormuş hissi veriyor. Her ne kadar define avcıları ciddi boyutta zarar vermiş olsalar da, tanıtım panosunda da belirtildiği gibi, ‘’Mars Mozaiği ‘’ , mozaik sanatının geldiği en üst seviye. Üstün bir teknik, detaycı  bir emek, yüzyıllarca oluşmuş  bir birikim. Kullanılan renk çeşitliliği ve geçişler o kadar ince bir ustalık eseri ki, minicik taşlarla yapılmış mozaik bir döşeme değil, adeta kusursuz yağlı boya bir tablo izliyor etkisi yaratıyor.

Üst katta yer alan duvar panoların da ise, define avcılarının talanı ile eksik olan kısımlar, lazer sistemi ile görüntüsel olarak tamamlanmış. Böylece, tüm panonun güzelliğini bütün olarak görebilme  imkanı sunulmuş. İlk kez uygulanan bu teknikle, define talanı ve tarihi eser kaçakçılığına yönelik toplumsal bilinç oluşturmak amaç.

Duvar panolarının yanından, artık müzenin ve Zeugma’nın simgesi olmuş, ‘’Çingene Kızı ‘’ mozaiğinin sergilendiği özel bölüme giriliyor. Burası, mozaiğin etkisini arttırmak için tamamen karartılmış bir oda. Yüzyıllar sonrasında, Leonardo da Vinci’nin de Mona Lisa tablosunda da aynı tekniği kullandığı Çingene Kızı’nın iri gözleri, her açıdan size bakabiliyor.İçten bir heyecan ve sahiplenme duygusu ile hakkında bilgi veren görevli, Gaziantep halkının, müze ve eserler ile ne kadar gurur duyduğunun canlı kanıtı gibi.

Mozaikteki kişinin, Yunan tanrıçası Gaia olduğu sanılıyor, ama saç örgüleri, küpeleri ve çıkık elmacık kemikleri ile bir çingene kızına yakıştırılmış ve tamamen tesadüfi olarak, bir define talanından toprak altında kalarak kurtulmuş. Bugün artık bir simge olan Çindene Kızı Mozaiği, sadece Antep’in değil ,Türkiye’nin tanıtımında da özel bir yere ulaşmış gibi görünüyor.

Bodrum kat, bir hamam kompleksi olarak düzenlenmiş, aşağı inmeden yukarıdan da izlenebiliyor. Bu bölümde, bir diğer önemli buluntu olan, tunç  Mars heykeli, bir elinde mızrak ve diğer elinde çiçek ile her zaman savaşa hazır, ama barıştan yana olduğunu anlatıyor.

Dünyanın en büyüğü sıfatını taşıdığı için, gönül ister istemez ‘’daha fazla’’sını arıyor olsa da, modern müzecilik anlayışının başarı ile uygulandığı bu proje,  ,,, ,Türkiye kültür mirasına yaptığı büyük  katkı için bir övgüyü hak ediyor  ve  tamamlandığında ulaşacağı 2500 m2 mozaik alanı ile, talip olduğu  ağır sıfatın yükünü de, tam hakkı ile taşıyacak gibi görünüyor.

 

Behiye Işın - Kasım 2011

 

Kaynak : Gaziantep Büyükşehir Belediyesi,Hayat ve Şehir Dergisi,Sayı:7

 

 

Önerilerine Ekle Beğendiğiniz blogları önerin, herkes okusun.

 
Tıklayın, siz de blog yazarı olun! Aklınızdan geçenleri paylaşın!
Facebook hesabınızla yorum yapın, daha çabuk onaylansın!
 
Toplam blog
: 31
Toplam yorum
: 7
Toplam mesaj
: 2
Ort. okunma sayısı
: 1508
Kayıt tarihi
: 01.12.11
 
 

İTÜ mezunu Yüksek Şehir Plancısıyım. Sadece gezmek ve yazmak istiyorum. ..

 
 
Yazarı paylaş
  • Tümünü göster