- Kategori
- Güncel
Ebola da neyin nesi?
2014'un Mayis'nda geldim Liberya'ya. Agustos ayinda kullandigim izinden Liberya'ya geri donusumde bir gordum ki ortalik Ebola haberleriyle kayniyor.
Dogal olarak es, dost, akraba-u talukat panik vaziyette, "neler oluyor" sorulariyla bizleri kistirmaya baslamisti. Ozellikle haberlerin populerlikte tavan yaptigi donemde, ebola'dan cok sorulan sorular bizi bogmaya baslamisti. Su an Liberya'nin baskenti Monravia'yadayim. Evet ebola var ve hizla yayiliyor, bunu inkar edecek degiliz. Hatta bugun (6 Ekim 2014) itibariyle ebola supheli sayisi 3.000'i asmis durumda.
Once ebola'nin kisaltilmis adiyla EVD (Ebola Virus Disease)'dan kisaca bahsedip, durumun gercekte ne kadar korkutucu boyutlarda oldugunu izah edeyim. Ebola ilk olarak gunumuz Kongo'sunda bulunan Ebola nehri civarinda gorulen bir hastaliktir ki, bu virus ismini bu nehirden almistir. Ilginctir ebola'nin genetik zinciri de bu nehirle ayni kivrimlara sahiptir. Hastaligin nereden bulastigi henuz netlik kazanmasa da agirlik mango'ya bayilan meyve yarasasindan yana. Peki yarasada olan bir hastalik nasil insana bulasiyor? Maalesef bircok kisinin bilmedigi uzere, Afrika ulkelerinin hemen hepsinde aclik, yoksulluk diz boyunda oldugundan dolayi Liberya'da yasayan vatandaslar bulduklari herseyi yeme aliskanligina sahip. Et ihtiyaclarini da "Bush Meat" olarak tabir ettikleri, vahsi dogadaki her turlu canlilardan yani yarasa, maymun, timsah, yilan, kertenkele vs.den karsilamaktadirlar. Bu hayvanlar sadece ebola virusunun tasiyicisi konumda olduklarindan, bunlari yiyenlere bulasan ebola, 3-7 gun icerisinde etkisini gosteriyor ve 3 hafta kadar bir sure icerisinde de olume neden oluyor. Cok nadirende olsa bun hastaliktan kurtulan var tabi ki ama hastanin son gunleri cok acili ve kanli oluyor. Ilk gunler kaslarda halsizlik, yuruyememe, hareket edememeye sebebiyet veriyor. Vucudu saran virus, son gunlere dogru gozlerden, kulaklardan sizan kanlarla disari cikmaya basliyor. Dusunmesi bile insanin tuylerini diken diken ediyor. Bu sekilde birkac ebola hastasi gorduk Monrovia'da.
Ancak, hastaligin yayilmasi sadece fiziksel temasla oluyor. Havadan kesinlikle bulasmiyor. Ayrica, virus hastaya bulasir bulasmaz bir diger kisiye hemen bulasmiyor. Virus hastanin vucuduna yerlesip ne zamanki yumurtlama donemine gecerse o zaman diger kisilere bulasiyor. Tabi bu yumurtlama doneminde olan hasta yuruyemiyor ve disaridan bakildiginda cok rahatlikla hastaligin teshislerini tasiyor. Dolayisiyla, bu hastaligin bulasabilmesi icin bile bile bu ebola hastasi ile temasa gecmis olmaniz anlamina geliyor. Ayrica, temizliginize onem verirseniz, virusun yayilmasi azaliyor cunku dezenfekte, camasir suyu, sanitizer gibi malzemeler virusun yasamasini ve yayilmasini onluyor. Yani tedbirini alan ve ebola teshislerini tasiyan hastalara yakinlasmayanlara birsey olmasi zor.
Peki bu kadar zor bulasabilen bu hastalik nasil bu kadar hizli yayiliyor. Burasinin kulturu biraz garip. Insanlar ic ice yasiyor. Soyle ornek vereyim; 10 metrekarelik evlerde 5 kisi kaliyor ve cenaze torenlerinde insanlar cenazeler sariliyor. Bu cenazeye sarilma ve dokunma buralarda adet maalesef. Dolayisiyla hasta ortalama olarak bir anda 100 kisiye potansiyel olarak bulasiyor. Ve buranin halki ebola'ya ilk baslarda inanmiyorlardi. Ancak olumler baslayinca ve bilgilendirme kampanyalari devam edince bu adetlerinden vazgecmeye basladilar. Onumuzdeki aylarda hastaligin yayilmasi azalacak diyor WHO ve Amerika ciddi ciddi 3.000 asker gondermeye basladi. Heryerde Amerika'li asker gormek mumkun.
Kisacasi, haberleri dinleyip gozunuzu korkutmayin. Burada hayat aynen devam ediyor.
- Toplam blog
- : 17
- : 494
- Kayıt tarihi
- : 09.06.06
Herşey çok güzel olacak, yeter ki ümidiniz kırık olmasın.....