- Kategori
- Güncel
Bireysel emeklilik sisteminde yeni düzenlemeler
Yeni Düzenlemenin getirdikleri, götürdükleri...
Bankaların ve sigorta şirketlerinin sunduğu hayat sigortaları, sağlık sigortaları hiç ilgi görmezken Bireysel Emeklilik Sistemi büyük bir ilgiyle karşılaştı. Sosyal Güvenlik Kuruluşlarından emeklilik için yaş sınırınıh getirilmesi, emeklilik maaşlarının düşürülmesi bu sisteme olan ilgiyi artırmıştı. Fakat bu sisteme asıl ilginin sebebi devletin sağladığı vergi avantajıydı.
Devlet gelir vergisi mükelleflerinden bireysel emekliliğe ödedikleri prim tutarı kadar gelirinden gelir vergisi almıyordu. Bu durum gelir vergisi mükellefinin gelirini yükseltiyordu. Örnekle açıklamak gerekirse; Gelir vergisi artan oranlı bir vergi olup ücretli çalışanlar için yıllık 10.000 TL ye kadar olan ücretler için %15, 10.000 TL ile 25.000 TL arasındaki ücretler için %20, 25.000 TL ile 58.000 TL arasındaki ücretler için %27, 58.000 TL den fazla olan ücretler için %35 dir. Ortalama 1.500 TL civarı ücreti olan bir kişi ilk altı ay %15, son altı ay %20 oranında gelir vergisi ödeyecektir. Bireysel Emeklilik Sistemine giren ve 100 TL prim ödeyen bir ücretli aldığı ücretinin 100 TL sinden gelir vergisi ödemiyordu. Bu durum ücretlinin, ilk altı ay boyunca her ay 15 TL, son altı ay boyunca her ay 20 TL fazla ücret almasını sağlıyordu. 100 TL lik bir yatırım yaptığında bu tutarın 15 ile 20 TL si vergi avantajı sayesinde ücret artışıyla eline geçiyordu. Böylece 80 TL ile 85 TL arasında yaptığı bir yatırımdan 15 ile 20 TL arasında bir kazancı peşin olarak elde etmiş oluyordu.
1 Ocak 2013 tarihinde yürürlüğe girecek olan yeni düzenleme ile vergi avantajı ortadan kaldırıldı. Bunun yerine yatırdığın primin %25 oranında devlet katkısı sunulması sistemi getirildi. İlk bakışta bu sistemin eski sistemden daha avantajlı olduğu düşünülüyor. Fakat ayrıntıları inceleyince durumun böyle olmadığı ortaya çıkıyor.
Sistemin ayrıntılarını incelediğimizde çok büyük uyanıklıklar yapıldığı ortaya çıkıyor. Öncelikle vergi avantajı sisteminde Bireysel Emeklilik Sistemindeki kişinin ücreti direk arttığı için peşin olarak kazanç elde edilmiş oluyordu. Bu elde edilen kazançta fonlarda değerlendirildiği için yıllar itibariyle çok daha büyük getiriler sağlamış oluyordu. Devlet katkısı sisteminde devlet ücretliye her hangi bir para ödemiyor. Bireysel Emeklilik Sistemini sunan bankaya da her hangi bir ödeme yapmıyor. Sadece hesap üzerinde devlet katkısını izleye biliyorsunuz. Bu durum 2013 yılında vergi avantajı dolayısıyla devletin kaybedeceği gelir vergisi gelirlerini tahsil etmesini sağlıyor. Üç yıldan önce devlet katkısından faydalanılamayacağı için devlet üç yıl boyunca hiçbir devlet katkısı ödemeden ciddi bir vergi geliri artışı sağlamış oluyor.
Üç yıl avantajı olabilir fakat üç yıldan sonra daha fazla kaybı olacaktır diye düşüne bilirsiniz. Fakat bunun içinde ayrıntılarda tuzaklar bulunmaktadır. Üç yıl içersinde sistemden çıkan kişiler devlet katkısından yararlanamayacaklardır. Üç yıl ile altı yıl arasında sistemde kalan kişiler Devlet katkısının %15 ini alabilecekler. Daha açık bir ifadeyle %25 in %15 ini alabiliyorlar. Örnekleştirirsek; 100 TL olarak ödene bir prim için 25 TL devlet katkısı hesaba alınıyor. Sistemden çıkıldığında bu 25 TL nin %15 ine tekabül eden 3,75 TL devlet katkısı alınmış oluyor. Eski sistemde peşin olarak alınan 15 ile 20 TL arası vergi avantajının yerine üç yıl sonra alınacak 3,75 TL devlet katkısı geliyor. Altı yıldan fazla On yıldan az sistemde kalınması durumunda devlet katkısının %35 i alınabiliyor. Örnekleştirirsek; 100 TL olarak ödenen bir prim için 25 TL devlet katkısı hesaba alınıyor. Sistemden çıkıldığında bu 25 TL nin %35 ine tekabül eden 8,75 TL devlet katkısı alınabiliniyor. On yıldan fazla kalınması durumunda 56 yaşından önce emekli olunamıyor. On yıl geçtikten sonra sistemden çıkıldığında devlet katkısının %60 ı alınabiliyor. Örnekleştirirsek; 100 TL olarak ödenen bir prim için 25 TL devlet katkısı hesaba alınıyor. Sistemden çıkıldığında bu 25 TL nin %60 ına tekabül eden 15 TL alınabiliyor. Devlet katkısının tamamının alınabilmesi için en az on yıl sistemde kalınması ve 56 yaşını geçmiş olmak gerekiyor.
Eski sistemde sisteme girmiş olan kişiler içinde bir kötü haber var. 1 Ocak 2013 tarihinden önce sistemde üç yıldan az kalmış olan kişilerin önceki süreleri Devlet katkısı alma süresine dahil edilmiyor. Yani üç yıllık devlet katkısından yararlanma süreci sıfırdan başlıyor. 1 Ocak 2013 tarihinden önce sistemde üç yıldan fazla altı yıldan az kalmış olanlar için devlet katkısı alma süresine bir yıl ekleniyor. Yani yeni sistemde iki yıl kalan kişi için bir yıl da eski sistemden geliyor. Üç yıl tamamlanmış kabul ediliyor. 1 Ocak 2013 tarihinden önce sistemde altı yıldan fazla on yıldan az kalmış olanlar için devlet katkısı alma süresine iki yıl ekleniyor. Yani yeni sistemde iki yıl kalan kişi için iki yılda eski sistemden geliyor. Dört yılı tamamlamış kabul ediliyor. 1 Ocak 2013 tarihinden önce sistemde on yıldan fazla kalmış olanlar için devlet katkısı alma süresine üç yıl ekleniyor. Yani yeni sistemde iki yıl kalan kişi için eski sistemden üç yıl geliyor. Beş yılı tamamlamış kabul ediliyor. Ben yedi yıldır eski sistemde yer almaktaydım. On yılı tamamlayıp üç yıl sonra sistemden çıkmayı düşünüyordum. Yeni sistemin gelmesiyle eski sistemden sadece iki yıl alabiliyorum. On yılı tamamlayıp devlet katkısının %60 ını alabilmek için sekiz yıl daha beklemek durumunda kaldım. Elli altı yaşını beklemeye kalkarsam yaşım 33 olduğuna göre daha 23 yıl prim ödemem gerekiyor.
Yeni sistemin getirdiklerini özetleyecek olursak, kazançlı olan devletten başkası değildir. Her şeyden önce kriz yılı olduğu, çok zor geçeceği söylenen 2013 yılı için büyük bir vergi geliri elde ediyor. Bu gelir en az üç yıl sürecek. Üç yıldan sonra da küçük çapta devlet katkısı ödemeleri haricinde bu vergi gelirini almaya devam edecektir. Ortaya atılan %25 devlet katkısının tamamından yaralanabilmek için 56 yaşını beklemek ve en az on yıl sistemde kalmak gerekiyor. Bu şartları yerine getiremeyenler açısından yeni sistemin getirdiği hiç bir şey yok. Kaybettirdiği çok şey var.
- Toplam blog
- : 4
- : 2313
- Kayıt tarihi
- : 13.10.11
Muhasebe Öğretmeni ..