- Kategori
- Tiyatro
Dünya Tiyatro Günü'nden selâm olsun...

"Sanat değişimin adıdır."
<ı>ı>
Bu gün 27 Mart Dünya Tiyatro Günü. UNESCO'nun katkıları ile 1961 yılında Uluslar arası Tiyatrolar Birliği tarafından yaratıldı. Bu günün amacı ;sahne sanatları bağlamında, dünya çapında bilgi ve uygulama alışverişini arttırmak, gelişim sürecinde sanatsal yaratıcılığın ve üretimin gerekliliği konusunda toplumsal bilinci uyandırmak, insanlar arasındaki barış ve dostluğun sağlanması ve artmasını gerçekleştirmek adına karşılıklı anlayışı geliştirmek, UNESCO’nun hedeflerine ulaşmasına katkıda bulunmaktır.
Her yıl tiyatro ve tiyatroyla ortak çalışan diğer sanat disiplinlerinden gelen üstün başarılı bir sanatçı bu gün için bir konuşma yapmaya davet edilir. Uluslararası Bildirge olarak görülen bu konuşmanın metni 20’den fazla dile çevrilir, pek çok gazetede yayınlanır ve dünya üzerindeki pek çok tiyatro grubunun oyunundan önce okunur..
Bu yılki Dünya Tiyatro Günü bildirisini tiyatro sanatçısı Nedret Güvenç hazırladı. %86’sının tiyatronun görsel ve sanatsal anlamını bilmediği bir ülke’de yaşıyoruz. Bu nedenledir ki Devlet Tiyatroları , 60. kuruluş yıl dönümünü kutladığı 2009-2010 sanat yılında "Amacımız, 60. yılımızda, yani 2009-2010 sanat sezonunda, sahne sayımızı 60'a çıkarabilmek.” şeklinde açıklama yapıyor. Devlet Tiyatroları kamu desteği giderek azalmakta.
Saygın emekçiler vergi borcu altında ezilip , ölüyor. Köhne çatı katlarında, bir göz odalarda yada kimsesizler yurdunda hayatını devam ettirmeye çalışıyor. Birileri çıkıp el uzatıyor, birileri de kalkıp “vergi borcu olana yardım etmeyin.”diyor. Sanatçıların bir çoğu o denli halktan kopuk yaşıyor ki onları bizden biri gibi değil ulaşamayacağımız yıldızlar gibi zannediyoruz. Gerçek kişiliklerine rağmen, sanal kahramanlarımız oluyorlar.
Sanat’a ve sanatçı’ya bakış açımız o denli ilkel ki hangi dal olursa olsun yüksek barikatlar kurulmaya çalışılıyor. Üstelik bunu rol model olan resmi kurumlar yapıyor.
Bir şehrin "kent kimliğine" kavuşabilmesinin en önemli unsurlarından biri de kültür sanat hayatıdır. Kültürümüzü bu denli tahrip etmemizin nedeni sanat’a değer vermeyişimiz diye düşünüyorum.
Brezilyalı tiyatro yönetmeni Augusto Boal’ın , 2009 Dünya Tiyatro Günü mesajından bazı bölümleri paylaşmak istiyorum sizlerle.
“Bütün insan topluluklarının günlük yaşantısı "gösterilerden" oluşur; özel anlar için de "görülecek olaylar" üretilir. Hem toplumsal örgütlenme biçimleri "görüntülüdür", hem de şimdi görmeye geldiğiniz türden "seyirlik oyunlar" yaratılır.
Farkına varılmasa da, insan ilişkileri tiyatroya uygun biçimde yapılanır. Boşluğun kullanımını, vücut dilini, sözcük seçimini, ses iniş çıkışlarını, düşüncelerle tutkuların çatışmasını sergileriz sahnede; bunların hepsini hayatta da yaşarız. Kendimiz tiyatroyuzdur!
Düğünler ve cenaze törenleri "seyirlik" gösterilerdir. Günlük yaşantımızdaki sıradan ayincikler de öyledir; ama onlara öyle alışmışızdır ki, bunun bilincinde olmayız. Debdebe ve tantanalı olaylar kadar sabah kahvesi içmek de, karşılıklı günaydın demeler de, çekingen aşk fısıltıları ve coşku fırtınaları da, bir senato toplantısı ve bir diplomat görüşmesi de tiyatrodur.
Bizim sanatımızın başlıca işlevlerinden biri insanları günlük yaşantıdaki "gösteriler" konusunda duyarlı kılmaktır. O durumlarda oyuncular kendilerinin seyircileridir; temsil sırasında sahneyle koltuklar bir olur. Hepimiz birer sanatçıyız. Yalnızca bakmaya alışık olduğumuz için açık seçik şeyleri bile fark etmeyiz çoğu zaman; tiyatro yaparak onları görmeyi öğreniriz. Alışkanlık körleştirir; tiyatro yapmak ise günlük yaşantı sahnesine ışık tutar.
Başlamak üzere olan "seyirlik oyuna" katılın. Evinize dönünce dostlarınızla birlikte kendi oyunlarınızda rol alın. Daha önce hiçbir zaman görememiş olduğunuz açık seçik şeylere bakın. Tiyatro yalnızca bir olay değil, bir yaşam biçimidir!
Hepimiz birer aktör, yani aktif oyuncuyuz: vatandaşlık toplumun içinde yaşamak değil, onu değiştirmektir.
Dünya Tiyatro Günü tüm sanatçı ve emekçilere kutlu olsun. Aramızda olmayan tüm sanatçılarımıza da Tanrıdan rahmet diliyorum.
Saygılarımla.
27.Mart.2009
Nur Zeynep Çelik
<ı>ı>
<ı>ı>