- Kategori
- İş Yaşamı - Kariyer
Hedef - Sizsiniz
Acun Ilıcalı iki yıldır program yapıyor bu ülkede. Yetenek Sizsiniz diye. Dönüp sormak lazım; Yetenek biz miyiz? Yeteneksiz miyiz? Behçet Necatigil, şiirinde bu farkı anlatır bize; Düşün... Kim üzebilir seni senden başka? Kim doldurabilir içindeki boşluğu sen istemezsen? Kim mutlu edebilir seni, sen hazır değilsen? Kim yıkar, yıpratır seni sen izin vermezsen? Kim sever seni, sen kendini sevmezsen? Herşey sende başlar, sende biter... Yeter ki yürekli ol, tükenme, tüketme, tükettirme içindeki yaşama sevgisini... Hep hatırla: "Çaresizseniz, Çare "sizsiniz"...
Benim bugünkü kelimelerimden ise acı ama gerçek bir durum dökülecek. Kişisel gelişim kitaplarının bize öğretmeye çalıştığı, ancak ne kadar başarılı olabildiğinin tartışılması gereken bir konudur hedefler. Mutlaka aranızda hedeflerini düşünen, tasarlayanlar vardır. Hele bir de gerçekleştirebiliyorsanız ne ala. Diğer yandan hedefin nedir sorusuna “yeni çıkan ipohe 4’ten almak” şeklinde verilen cevaplar üzücü oluyor benim için. Bu işin ilk aşaması, şapkayı önümüze koyup düşünmek. Benim hedeflerim var mı? Varsa neler? Bir şeye sahip olup olmadığınızı anlayabilmek için öncelikle onun ne olduğunu bilmeniz gerekir. Bu yazıda hedefleri ve hedeflerin özelliklerini tanımlamaya çalışalım. Hedef Arapça kökenli bir kelime. Asıl anlamı, Türk Dil Kurumu’nda “nişan alınacak yer, nişangâh” olarak tanımlanıyor. Günlük hayatımızda ve iş yaşamımızda kullandığımız anlamı ise aslında mecaz anlam. “Yapılması tasarlanan iş, amaç, varılacak yer, ulaşılacak nokta” olarak tanımlanıyor. Demek ki hedef derken varacağımız noktayı tanımlamaktan bahsediyoruz. O zaman bu noktayı tanımlarken dikkat etmemiz gereken kısımları gözden geçirelim. Yurtdışındaki kaynaklar, hedeflerin sahip olması gereken özellikleri SMART olarak tanımlıyor. SMART, akrostiş bir ifade. Aynı zamanda hedefleriniz akıllı olsun gibi bir anlam da yüklenebiliyor. S pecific – Belirgin, net M easurable – Ölçülebilir A chievable – Ulaşılabilir R ealistic – Gerçekçi (result oriented – sonuç odaklı olarak da kullanılabilir) T ime Bound – Zaman ile sınırlı Zamanla hedeflerin sahip olması gereken özellikler arttı ki, SMART’ın sonuca bir de “C” eklendi. Costumer Focus – Müşteri odaklı. SMART, akıllıca bir hedef belirleme tekniği. Hedef cümlenizi bu beş kriter üzerinden değerlendirerek gerçek bir hedef olup olmadığını anlayabiliyorsunuz. Diğer yandan yabancı bir kaynak olması işleri zorlaştırabiliyor. Bu nedenle hedefler ile ilgili Türkçe bir kaynağı tavsiye etmek istiyorum. Değerli Hocam, Ahmet Şerif İZGÖREN, “Avucunuzdaki Kelebek” kitabında hedefler TOMBUL olmalı diyor. SMART gibi yine akrostiş bir ifade bu. Tatmin edici, Ortak Mantıklı, Belirgin – net, Ulaşılabilir, Limitleri belirlenmiş… Kriterler ile ilgili ayrıntıları kitaptan öğrenmeniz mümkün. Aynı şekilde SMART ile ilgili de internette çok sayıda kaynak var. Burada önemli olan belirlediğiniz hedefin özelliklerinin olması. Belki bu özellikleri kendiniz de belirleyebilirsiniz. Önemli olan bir şeylerin olması diye düşünüyorum.
Bir hedef cümlesi örneği verelim. “2011-2012 öğretim yılında, Gazi Üniversitesi Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Bölümünde Yüksek Lisansa başlamak” Cümle TOMBUL mu? Evet. Eğer bu alanda çalışıyorsanız, yukarıda yazan bölümde yüksek lisans yapmak sizi tatmin edecektir. Birinci kriter tamam. Hedefin ortak olup olmadığını anlamak için hedef cümlesinin sahibini irdelemek gerekiyor. Eğer Kırşehir’de yaşıyorsanız ve evliyseniz, bu yüksek lisans programı için Ankara’ya evinizi taşımanız gerekecektir. Bunun için eşinizle ortak bir karar vermek zorundasınız. Hedef cümlesinin yeterince mantıklı olduğunu düşünüyorum. Bölüm ve okul, iş yaşamı tarafından kabul edilen özelliklere sahip ve geçerliliği var. Belirgin net ve iyi tanımlanmış. Hedef cümlemiz “yüksek lisans yapmak istiyorum” olsaydı belirgin hiçbir şey olmayacaktı. Eğer yıllardır ALES sınavına giriyor ve 50’nin altına puan alıyorsanız, bu hedef cümlesi sizin için ulaşılabilir olmayacaktır. Gereken niteliklere sahip misiniz veya sahip olabilir misiniz? ALES puanı, yabancı dil bilgisi vs. Hedef cümlesinin 2011-2012 öğretim yılını işaret etmesi, bu yüksek lisans programına girmek için yaklaşık bir yılınız olduğunu gösteriyor. Yani zaman limiti belirlenmiş. Kriterleri olmayan hedefleri dilek, temenni olarak isimlendirmek daha doğru olacaktır. O nedenle hedeflerinizi SMART veya TOMBUL kriterlerine göre belirlemelisiniz. Bir de mutlaka bu hedefleri bir yerlere yazın. Yazın ki hedefsiz olmayın. Hedef Siz olun… Muhabbetle.
Bu yazı, Şubat 2011’de Gazeversite’de yayınlanmıştır.
- Toplam blog
- : 9
- : 2318
- Kayıt tarihi
- : 20.02.11
Elazığ’da doğdu. İlkokulu Bandırma’da okuduktan sonra orta ve lise öğrenimini Elazığ’da tamamladı. 1..