İşte dünyanın kirli çamaşırları...

Dünya sanıldığı kadar büyük değil mi?

Dünyanın öteki ucunda o…sa, diğer uçtan duyuluyor.

Yazıya niçin böyle başladık?

Küçücük bir ülkedeki, büyük(!) bir hukuk bürosu dünyayı sallayabiliyor. İşte bunun en güzel örneklerinden birisi:

Panama merkezli hukuk firması Mossack Fonseca’ya ait 11.5 milyon belge “Panama kağıtları” adıyla altında Alman "Süddeutsche Zeitung" gazetesine servis edildi.

Off-shore finans şirketinin 1970`den günümüze yaptığı yatırımların sızması ile ülkelerinden vergi ve para kaçıranların listesi ortaya döküldü. Uluslararası Araştırmacı Gazeteciler Konsorsiyumu ICIJ (Center for Public Integrity) Panama belgelerinde yer alan kişi ve şirketlerin tam listesini mayıs ayının başında servis edeceğini duyurdu.

Alman "Süddeutsche Zeitung" gazetesi tarafından elde edilen belgelerin ilk kısmı, Uluslararası Araştırmacı Gazeteciler Konsorsiyumu (ICIJ) tarafından, 80 ülkeden gazetecilerle paylaşıldı. ICIJ, kamuoyuna ifşa edilen belgeleri, vergi cennetlerine bugüne kadar indirilmiş en büyük darbe olarak görüyor.

Dokümanlara göre, offshore hesaplarla vergi kaçıranlar arasında 12 devlet lideri ve 143 politikacı olduğu iddia edildi.  Panama belgeleri, Wikileaks'da ortaya çıkan belgelerin bin beşyüz katı?

Belgeler Mossack Fonseca’nın aralarında eski ve görevdeki dünya liderleri ile ünlü isimlerin de bulunduğu bazı kişilerin milyarlarca dolarlık para aklamasına, vergi kaçırmasına ve yaptırımları bertaraf etmesine yardımcı olduğunu gösteriyor.

Belgelerde siyasilerden sanatçılara, iş adamlarından futbol yıldızlarına kadar çok ünlünün adı geçiyor. Panama belgelerinde ilk bilgilere göre altısı halen görevde 12 hükümet ve devlet başkanının adı var.

Şimdi biraz da bu sızdırmada öne çıkan finansal terimler ve sızdırmayı başaran(!) firmaya bakalım:

Panama papers nedir?

Panama merkezli Mossack Fonseca’ya ait 40 yıllık özel belge ve dokümanların internete sızmasıyla birlikte, offshore hesaplarda paralarını saklayan siyasi liderler, sanatçılar ve birçok ünlü isim deşifre oldu. Ortaya çıkan ve ünlü liderlerin hesaplarını deşifre eden bu belgelere Panama Papers (Panama belgeleri) adı verildi.

Mossack Fonseca nedir?

Mossack Fonseca bir hukuk firması. Şirketin verdiği hizmetler arasında offshore şirketlere (vergi muafiyetinin olduğu ülkelerde kurulan şirketler) hukuki danışmanlık vermek bulunuyor. Mosscak Fonseca, offshore şirketlere verdiği hizmeti yıllık olarak faturalandırıyor. Şirket aynı zamanda varlık yönetimi de yapıyor.

Mossack Fonseca'nın ticari sicili Panama'da bulunuyor. Ancak şirket uluslararası ölçekte faaliyet gösteriyor. Mossack Fonseca'nın internet sitesinde 42 ülkede toplam 600 kişilik bir ekibin bulunduğu ifade ediliyor. Ayrıca dünyanın farklı yerlerinde satış yetkilileri de (franchise) bulunuyor. Şirket İsviçre, Kıbrıs ve Virgin Adaları gibi 'vergi cenneti' olarak bilinen ülkelerde yoğun faaliyet gösteriyor.

Mossack Fonseca, offshore şirketlere hukuki danışmanlık hizmeti sunan en büyük dördüncü şirket. Bugüne kadar 300 binden fazla şirketi farklı düzeylerde temsil etmiş durumda. Temsil edilen şirketlerin yarısından fazlasıysa vergi cenneti olarak nitelenen ülkelerde kayıtlı şirketler.

Neyse sızıntıdaki bilgilere şöyle bir gözatalım:

Rusya lideri Vladimir Putin’e yakın bankalar, şirketler ve arkadaşları offshore şirketlerle 2 milyar dolar aklamış.

Bank Rossiya’nın yürüttüğü operasyonda, Putin’in çocukluk arkadaşı çello virtüözü Sergey Roldugin’in milyonlarca dolar kar elde ettiği gözüküyormuş. Ancak yine aynı belgelerde Roldugin'in şirketinin "Bu şirket kazançların son sahibinin gizliliğini ve kimliğini korumak amacıyla kurulmuş olan bir şirkettir" ifadesi yer alıyormuş.

Kremlin Panama Belgelerini “enformasyon saldırısı” olarak nitelendirdi. Yani yalanlamadı! Bu belgeler sahte diye haykıramadı!

İzlanda Başbakanı Sigmundur David Gunnlaugsson ve eşi, finansal kriz sırasında üç bankadaki milyonlarca dolarlık yatırımlarını offshore şirketle gizlemiş.

Gördüğünüz gibi ülkesi batarken, bundan çıkar sağlamayı amaçlayan ülke yöneticileri dünyanın her bölgesinde var. Bu bizimkilerin haklı olduğunu göstermez.

İzlanda Başbakanı iddiaları reddetti, ancak bu hafta güven oylamasına gidecek.
 
Şeffaflık kampanyalarıyla tanınan Çin Devlet Başkanı Xi Jinping ve Britanya Başbakanı David Cameron’ın bir dönem offshore şirketlerle aile bağları olduğu görülüyor.
 
Suriye lideri Beşar Esad, Libya'nın eski lideri Muammer Kaddafi ve Mısır'ın eski lideri Hüsnü Mübarek'in aileleriyle yakın çevrelerine ait gizli hesapların bilgileri bulunuyor.

Suudi Kralı, Ukrayna cumhurbaşkanları, Birleşik Arap Emirlikleri, Aliyev’in çocukları, Pakistan başbakanının offshore şirketleri var.

Firmanın Washington’ın yaptırımlarını delen  en az 33 müşterisi var. Birisi Suriye ordusuna uçak yakıtı satıyor.

Panamaleaks'te yayınlanan kayıtlarda Türkiye'den de 101 şirketin ve 10 müşterinin yer aldığı iddia ediliyor. Ayrıca Irish Times'da yer alan bilgilere göre de Türkiye'den 101 şirket ve 10 belgenin 'Panama Papers'ta bulunduğu görülüyor.

Belgelerin geri kalanı da önümüzdeki ayın başında yayına verilecek! O zaman bizdekilerde ortaya saçılacak.