Kimlik bilgisi : Kararsız hissediyor.

( Son zamanlarda Kosova’da artan milliyetçilik duyguları üzerine kaleme alınmıştır. )

Son günlerde özellikle Sırbistan-Arnavutluk maçı ve devamında yaşanan gelişmeler, Kosova’nın yine gündemde olmasına yol açtı. Sırbistan ile Arnavutluk maçına genel olarak baktığımızda, maçtan önce maç sırasında çıkabilecek olayların ne türde ve şiddetinin ne boyutta olacağını düşünmeyen bir kesimin olduğunu zannetmiyorum. Kosova savaşı yüzünden birbirine küs iki milletin yapacağı maçtan dostluk karelerinin yansımasını beklemek, sadece hayal gücü çok gelişmiş olan insanların işidir. Maç sırasında açılan ‘Büyük Arnavutluk’ haritası hem maçın iptal edilmesine, hem de iki ülke milli takımlarının ceza almasına neden oldu. Bu kısım genel olarak bizleri ilgilendiren kısmı teşkil etmiyor.

Maç sırasında maçın durdurulması ile sonuçlanan bu olay, hem Sırp hem de Arnavut milliyetçiliğinin bölgede artmasına neden oldu. Maçtan sonra düzenlenen saldırılar ve yine bugünlerde Arnavutluk Başbakanı sn. Rama’nın Sırbistan resmi ziyareti sırasında Kosova’nın bağımsızlığıyla ilgili söylemiş olduğu sözler, bölgede suların iyice ısınması için yakılan ateşin birer odunu misali idi.
Bu yazıyı asıl kaleme almamın nedenine gelecek olursak, bölgemizde yaşanan bu olaylar özellikle Kosova halkını memnun ettiği gibi, bir yandan da rahatsız etmişe benziyor. Toplumun büyük bir kısmı bu gelişmelerden memnun iken, beni kaygılandıran kısmı ise toplumsal ayrışmayı körüklemesidir.

Yukarıda belirtmiş olduğum gibi, bu olaylar sadece ‘Sırp ve Arnavut’ milliyetçiliğinin kabarmasına neden oldu. Genel olarak konuyu daha detaylı inceleyecek olursak, Kosova Anayasası’nın 3 md. 1. Fıkrası gereğince Kosova, ÇOK ULUSLU  bir ülkedir. Savaş sırasında Sırp zulmü ile karşı karşıya kalmış tüm toplumlar, aslında bu yaşanan gelişmeler nedeniyle memnuniyet içerisindeler. Fakat buradaki temel sorun, Kosova’nın bir üst kimliğinin oluşturulmamış olmasıdır.  İşte konuyu karmaşık hale getiren unsur burada gizli. Kosova, 6 yıldır ülke olmasına rağmen, toplumu üzerinde siyasi bir üst kimliği oluşturamamış durumdadır. Bunu basite indirgeyecek olursak, toplumun resmi kimliği ile  ait olduğu kimlik birbirini tamamlayamamaktadır. Yani resmi olarak Kosovalı olan bir vatandaş kendini Türk veya Arnavut olarak ta tanımlayabiliyor. Resmi kimliğimizin toplum tarafından daha benimsenememesi, toplumumuzu oluşturan topluluklar arasında çatışma ortamını körüklemektedir.

Yaşanan olayların başrolünde Arnavutların olması, gençlerimizin de olaylara teşekkür mahiyetinde desteklerini bildirmeleri için sosyal medyada yaptıkları paylaşımlar, kimi toplumlar tarafından bir asimilasyon olarak görülebilir. Temele baktığımızda, Kosova’da yaşayan toplumların ortak noktası üzerinde yaşadıkları toprak parçası ve vatandaşı oldukları ülke… Bunun dışında dil farklı, kültür farklı…

Amaçları varlıklarını bu topraklarda devam ettirmek olan toplumlar, mecburen kendi dil, kültür ve benliklerini koruma içgüdüsü sergilerler. Çünkü onları meydana getiren faktörler bunlardır ve bunlar yok olursa, o toplumda yok olur demektir.

Eğer bir üst kimlik oluşturulmuş olsaydı yani kimlik anlamında KOSOVALI çatısı altında tüm toplumlar birleşmiş olsaydı, hiçbir toplum kendini koruma gereği duymayacaktı. Bu konuda suçlanacak kişi ve kurumlar her zamanki gibi ‘‘devlet kurumları’’ diyemeyeceğim. Çünkü Kosova Anayasası’nda diller yasasına baktığımızda hemen her toplumun bölgesel ve resmi olarak kendi dillerini kullanma hakkı var. Kendi dillerinde eğitim görme hakkı var. Devlet, bu tür çatışmaları önlemek adına devlet sembollerini belirlerken çok ulusluluğa uygun semboller seçtiğini bu noktada bildirmekte fayda var. ( Kosova milli marşının enstrümental olması, Kosova bayrağında 6 yıldızın bulunması vs. )

Peki ama sorarım size neden bu üst kimlik bu ülkede halen oluşturulamıyor?

Neden içgüdüsel olarak herkes kendini güvence altına alma gereği görüyor ?

Bu ve bunun gibi kolay kolay cevaplayamayacağımız ama kafamızı karıştıracak sorularla daha çok karşılaşacağımızdan eminim. Kimi basit çözüm, kimi zor çözüm gerektirecek. Ama elbet çözümlenecek.

Bizimde Kosova’mızda çözümlenmeyi bekleyen bir üst kimlik sorunumuz var. Bu sorunun bir an önce çözümlenmesi temennisiyle…