Referandumun düşündürdükleri

Sonuç sağ seçmenin gücünün yeni bir göstergesidir.

Olayı böyle görmek gerekir. Desteklenen paketin içeriği değildir, iktidardaki partidir. Sağ seçmen, AKP'yi desteklemeye mecburdur. Çünkü sola oy vermesi neredeyse mümkün değildir. Bu nedenle, sağda yer alan tek parti olan AKP'ye desteğini vermiştir. MHP de sağ partidir, ancak burada sola kaymıştır. MHP seçmeni köken olarak, en az AKP'li seçmen kadar dindardır. Bu nedenle, AKP'nin siyasal islamcı duyarlılığına destek vermiştir. Destek vermeyenler ise hayırcı kesimin yüzdesine katkı yapmıştır.

Yüzde 60'a yakın bir evetteki, siyasal desteği görmek gerekir. Erdoğan ellerini oğuşturmaya başlamış olmalı. Hem bu siyasal destek, yani güvenoyu ile ve daha önemlisi, yargının yapısının dağıtılarak, kendi eğilimende yeniden oluşturulmasının sağlayacağı imkanlar nedeni ile.

Araştırmalar, referandum paketinin içeriğinin bilinmediğini işaret etti. Bu, evet oyların anlamının bir güvenoylaması olduğnu destekler. Her ne getiriliyiorsa getirilsin, bunu AKP yapıyorsa iyi yapıyordur düşüncesi geri planda yatıyor.

Bu aslında işe yarar ama yanlış bir yöntemdir. Çünkü, iktidarda olan bir güç, pekala bu rüzgarını kullanarak, halka pek çok şeyi kabul ettirebilir.

Örneğin 82 Anayasası için hep deniyor ki, baskı vardı, zorlama vardı, o yüzden halk gidip oy verdi, oran o yüzden yüksek. Acaba bu gerçekten böyle mi? O zorlamalar olmasaydı da, 82 Anayasası yine çok büyük oylarla kabul edilmez miydi?

Bunun kanıtı yok ama, tabi büyük ölçüde öyle olurdu. Belki yüzde 92 olmazdı da, yüzde 90 olurdu.

Yani, halk içeriğe bakmadan gücün etkisiyle hareket edebilir.

Bugün de olan budur. Eski düzen değiştirilmiş yeni bir düzen getirilmiştir. Ne eski düzen demokratikti, ne de şimdiki, Ama eskisini demokrat bulmadığı için yeni getirileni demokratik sananlar var. Eskiyi beğenmeyenler için hayırlı olsun, eskisi artık yok. Ama yenisi başa ne belalar açacak onu göreceğiz. Yenisi, hem onu kullanacakların niyeti açısından, hem de sağladığı imkanlar açısından büyük risk taşıyor.

Belki de, bu değişiklikler AKP için ileri adımlar atmanın imkanı olarak ortaya çıkıyor görünüyor ama belki de kimbilir, kendi mezarını kazmanın yolunu açıyor. Ele geçirdiği yargı gücüyle atacağı adımlar bir süre sonra kendi aleyhine sonuçlar yaratmaya başlabilecektir.

Henüz AKP güvenoyunu yitirmemiştir. Bu konuda solun yapacağı bir şey yok. Çünkü ezelden beri oy yüzdesi bellidir. Ağzıyla kuş da tutsa, sağdan oy alamaz. Çünkü bizdeki siyasal tercihler, dinsel tercihlere bağlıdır.

AKP ancak merkez sağda yeni argümanlara dayanacak siyasal gelişimler ile iktidardan gidebilir. Sol için işler iyice kötüye gitmekte, ülke, geleneksel muhafazakar yapısıyla iyice oturmakta ve kökleşmekte. Bu süreçte MHP şu anki siyaset anlayışı ile hiçbir zaman iktidar alternatifi olamaz. PKK'nin terör düzeyine göre oyu iner çıkar. Ondan dahası beklenemez.

Bu referandum oylaması, daha çağdaş, medeni, özgür, bireysel hak ve özgürlüklere dayalı ve akıl ve bilim ülkesi olma yolunda daha bir kaç kuşağın geçmesi gerektiğini gösteriyor. O zamana kadar daha muhafazakar, daha dindar, daha anti bireyci süreçlerin gelişimini ve sonra düşüşünü yaşayacağız. Sistem kendi mezarını kendisi kazacak ve oradan yeni toplumun yeni fidanları çıkacak.

Şimdi kısmen olduğu gibi. Sorgulanmayan ve üzerine gidilmeyen kirli Türkiye tarihi, anti tezini yaratmış ve bu anti tez onu alabora etmiş ya da etmek üzeredir. Ama ne alabora edilen ne de eden değerlidir.