- Kategori
- Bilim
2012 yılında güneşimiz tepe takla olacak!
2001 periyodunda Güneş patlamaları özellikle propagasyon ve atmosferde en yüksek düzeyde hissedilmiş ve sorunları yaşanmıştı.
Uzun yıllardan beri büyük bir titizlikle güneşi gözlemleyen Nasa'ya bağlı bilim adamları şu sıralarda güneşimizin "Korkutan" manyetin alanının kutup değiştirmeye hazırlandığını bildiriyorlar. Atmosferdeki alışılmamış aktiviteler de azami güneş aktivitesi olarak değerlendirilince (Solar Maximum) tüm bunları en sağlam işaret olarak vurguluyorlar. Özellikle 2011 yılında ortaya çıkan iklim aktivitelerinin alışılmışın üzerine çıkması güneşimizin 2012 yılında gerçekleştireceği kutup değiştirme hareketine hazırlandığını gösteriyor. Bu durumda 2012 yılında güneşte büyük solar patlamalar izlenirken şiddetli propagasyon sorunları yaşamaya hazırlanmalıyız. Propagasyon sorunları cep telefonlarında iletişim bozuklukları, Uydu yayınlarında aşırı karıştırmalar, radar sistemlerinde güven vermeyen verilerin ortaya çıkması türünde görülecektir.
Çıplak gözle bakamayacağımız, ancak filtreler kullanarak izleyebileceğimiz güneşi gözlemleyerek bunu anlamak olanaksızdır. Fakat her türlü araştırma teknolojisini kullanan bilim adamları bu günlerde güneşimizin son derece önemli bir değişim içinde olduğu konusunda fikir birliği içindeler. Bu değişim güneşimizin manyetik kutuplarının yer değiştirmesidir. Geçtiğimiz 2001 periyodunda bir kaç ay öncesinden güneşimizin manyetik kuzey kutbunun kuzey yarıküresinde olduğunu ancak sonrasında Kuzey yarıkürenin güney kutbu gibi davranmaya başladığını belirlediler. Bu değişim, önceki durumu alt-üst eden karışık bir olay olmakla beraber beklenmeyen bir olay da değildi. Zira güneşimiz bunu 11 yıl aralıklarla düzenli olarak tekrarlıyor.
Marshall Uzay Uçuş Merkezi'nden Güneş Fizikcisi David Hathaway "Bu beklenmedik bir olay değil. Çünkü Solar Maximum zamanı daima olagelen bir değişimdir" diyerek doğruluyor ve devam ediyor "Manyetik kutupların yer değiştirmesi her Sunspot saykılında olagelen bir durumdur. Gerçekte bu olay, güneşin maximum saykılının varlığını göstermesi bakımından iyi bir işarettir" diyor. 2012 yılında gerçekleşecek olan bu değişimin şaşmayan bir saat gibi 11 yıllık periyotları belirlediği bir geçek oluyor.
Buraya kadar olan olayların düşüncemizde yoğurmaya başladığımız zaman adeta ortaya bir "öykü" çıkmaktadır. Sanki güneşin "Yaramaz/Afacan" manyetik kutupları, yine güneşin 5.5 yıl boyunca sakin, sessiz, umursamaz tavrından yararlanarak yer değiştirmekte "Köşe Kapmaca" oynamaktadır. Buna 5.5 yıl sabır gösteren güneş sonunda büyük bir öfke ve kızgınlığa girerek tepkisini patlamalar ve lekelerle dışa vurmaktadır. Güneşin öfke ve kızgınlığından korkan manyetik kutuplar adeta korkarak önceki konumlarına geri dönmektedirler. Ama uslanmadıkları yine 5.5 yıl sonra ortaya çıkmaktadır.
Dünyamızın manyetik kutupları da yer değişimine uğramaktadır. Ancak dünyamızın bunu daha değişik zamanlarda ve düzensiz olarak gerçekleştirdiği biliniyor. Yapılan hesaplamalara göre bu zaman aralığı 5 bin yıl ile 50 milyon yıl arasında olduğu saptanmaktadır. Son manyetik kutup değişimini 740.000 yıl önce yaptığı hesaplanan dünyamızın bu değişimle manyetik kuzey kutbu güney yarıkürede yer alırken kuzey yarıküreye taşıdığı belirlenmiştir. Bu konuda son derece önemli saptamalar yapılmaktadır. Örneğin bazı bilim adamları dünyamızın manyetik kutup değiştirme zamanının çoktan gelip geçtiğini ileri sürüyorlar. Fakat 5 bin ile 50 milyon yıllık aralığa sahip böylesine büyük bir saykılın gerçek zaman aralığının da bilinmesinin günümüz şartlarında olanaksız olduğunu da kabul ediyorlar. Her ne kadar güneş ve dünyanın manyetik alanları farklı davranış gösterseler bile aralarında bazı ortak noktaların olduğu, en azından biçimsel olarak birleştikleri noktaların manyetik alan şekilleri olduğu bilinmektedir.
Güneşin minimum aktivite zamanında manyetik alanı, dünyanın manyetik alanı gibi, bir mıknatıs çubuğunun etrafında meydana gelen alana çok benzemektedir. Kendi ekvator çevresinde kapalı bir loop, kutuplarda ise açık bir alan... Bilim adamları bu tür alanları çift kutuplu (dipole) olarak tanımlıyorlar. Güneşin bu çift kutuplu manyetik alanının bir buzdolabının manyetik alanı kadar şiddetli ve yaklaşık 50 gauss (manyetik yoğunluk birimi) civarındadır. Dünyanın manyetik yoğunluğu ise bunun yüzde biri kadardır. Güneş azami aktiviteye ulaştığı ve kendi yüzeyini "Karabiberlenmiş" gibi bir hale getirdiği, yani koyu renk lekelerin çoğaldığı zaman dünyamızın manyetik alanı da etkilenmeye başlıyor. Bu değişim başlamasıyla beraber patlamalar, yoğun manyetik loop'un bulunduğu bölgede ve çift kutuplu diğer alanlarına göre yüzlerce kez daha kuvvetli olarak gerçekleşirler. ve photoshpere kadar uzanırlar. Hathaway bunu "Güneşin yüzeyinde oluşan meridiyonel akıntılar, manyetik alanı, ekvatoryal patlamalardan dolayı güneşin kutuplarına taşırlar" şeklinde açıklıyor ve devam ederek "Güneydeki kuzeye ve kuzeydeki de güneye ulaştığında değişim durur" diyerek noktalıyor. Çift kutuplu alan gittikçe ve sürekli olarak zayıflayarak, ters yönlü akılar (Flux) güneşin kutuplarında toplanınca Solar Maximumun yüksekliği de kutuplar yön değiştirinceye kadar devam eder ve yeni bir yöne doğru büyümeye başlar.
(devam edecek)
- Toplam blog
- : 14
- : 1561
- Kayıt tarihi
- : 13.09.11
İnşaat sektöründe teknik eleman olarak çalıştı ve havaalanı, karayolu üzerine kesin hesap uzmanı ..