Amerika'nın bir diğer yüzü ''Amişler'' (Amish)

Nedir bu Amish'ler? Kimlerdir? Ne yapar ne içerler? Nerelidirler? Amerikan kültürünün bir parçası mıdır?

Aslında bilmiyorum en başta çok garip geldi sonradan da haklılar dediğim oldu ama ben olsam... ile başlayan cümlelerimi kurdum ve karmakarışık bir düşünce sardı bir süre.


Amishler insanlardan uzak, tamamen basit ve din temelli bir yaşamı tercih eden, teknoloji reddeden ve asla renkli kıyafet tercih etmeyen, koyu renk ya da pastel dediğimiz tonlarda giyinen insanlar. Bir sürü geleneksel adetleri var. Ve diyebilirim ki gerçekten basit yaşıyorlar ama mutlular...

Amerika'nın Amish köylerinden Arthur'a düştü yolum. Ben daha soğuk ve sürekli kaçan insanlar bekliyordum. Pek bir yanılmışım. Yolda araba ile geçsen bile el sallayıp selam veriyorlar ve sürekli gülümsüyorlar. Bu insanların kimileri Alman kökenli hristiyan, kimilerini Musevi olduklarını iddia ediyor.  Benim öğrendiğim kadarı ile hristiyanlar. Din onlar için önemli bir öğe.


Bu amcalar teyzeler garip giyimliler. Ve ilginçtir ki 4 yaşındaki çocuktan 70 yaşındaki dedeye kadar hepsi güneş gözlüğü takıyordu. Sanırım fotoğraflarının çekilmemesini sağlamak içindi. Çünkü bu insanlar ''eğer onların fotoğraflarını çekerseniz ruhlarını aldığınıza'' inanırlar. Hatta bir ara sadece bir makinanın resmini çekiyordum ki amişli bir amca hemen kadrajdan kaçmaya çalıştı, halbuki sadece bacağı kadrajdaydı. Sonra da saygı duyup sadece köyü fotoğraflamaya başladım.

Ve George Amca'yı tanımaya çalıştım. Biraz sohbet ettik. Görüşününde ilk dikkatimi çeken upuzun sakalına bıyıksız bir kombin yapmasıydı.  Neden?.. diye yanımdaki arkadaşıma sorduğumda bana ''Evli, bu yüzden'' dedi. Amishlerde eğer kocaman sakalı olan ama bıyığı olmayan birini görürseniz bilin ki evli demektir. Bir de genelde yaşlılara bıyık bıraktırmıyorlar diye biliyorum gerçi bıyıklı amish görmedim ben gittiğimde. Sanırım bu köyde herkes evli.

Peki ulaşım? En önemlilerinden biri işte bu. Araba yasak çünkü teknoloji yok, sadece at arabalarını kullanmayı tercih ediyorlar. En üzücü kısmı ise arada burayı ziyarete araba ile gelenler atlara çarpabiliyorlarmış. İçimi burkan bu kısmıydı.

Bu insanlar burada mutlulular. Aralarından sonradan Amish olmadan vazgeçen yok mu? Var elbetteki. Gittiğim çoğu dükkanda amishler telefon kullanıyordu. Nedeni ise ticareti daha iyi yapabilmek. Bazen bazı şeylerden vazgeçtikleri oluyor belli ki. Hatta bir de araba kullanan amish bile gördüm. Kapitalizmin ulaşmadığı nokta kalmamış sanırım. Ardından markete daldım ve el yapımı karamel şekerler ve smarties aldım ve en önemlisi yumurtanın turşu olabileceğini bu köyde gördüm.

Televizyonsuz, arabasız, fotoğrafsız, telefonsuz, bilgisayarsız, elektriksiz... Tek eğlenceleri bir araya gelip incil okumak olan bu insanların yüzündeki gülücükler ve samimiyet içinizi ferahlatmaya yetiyor.

Size tavsiyem Amerika'ya gidipte Amişleri ziyaret etmeden kesinlikle dönmeyin. Belli eyaletlerde bu köyleri bulabilirsiniz. Dikkat burada yüzünüzde kocaman bir gülümseme oluşması muhtemeldir..