- Kategori
- Ekonomi - Finans
Avrupa krizinin boyutları ve Euronun çöküşünün altında yatan nedenleri (II)
-EKONOMİ KULİSİ-
AVRUPA KRİZİNİN BOYUTLARI ve EURONUN ÇÖKÜŞÜNÜN ALTINDA YATAN NEDENLER ?
(II)
Sevgili Okurlar;
Bir önceki yazımızda Euro’nun çöküşünün temel sebepleri konusuna değinmiş ve PIGS olarak adlandırılan dört ülkenin (Portekiz, İrlanda, Yunanistan ve İspanya) durumlarını analiz etmeye başlamıştık.
Devam edelim.
PIGS olarak adlandırılan ülkelerdeki borç sorunları çok önemli. Özellikle aşırı borçlanma ve yüksek bütçe açıkları adı gecen 4 ülkenin başını ciddi derecede ağartmış durumda.
Portekiz yüksek borçlanma ve rekabet eksikliği yaşıyor. 2009 yılında ekonomisi yüzde 2.6 oranında küçüldü. Sanayi yok denecek kadar az. Ekonominin ağırlığı hizmet sektörüne dayalı ve yüzde 74 oranında hizmet sektöründe faaliyet gösteriyor. İşsizlik yüzde 10 seviyelerinde seyrediyor. Bununla beraber kredi derecelendirme kuruluşu Standard & Poors Portekiz'in yerel ve yabancı para cinsinden olan A- olan notunu A-2 ye çekti. Bu ifade ekonomik risk bakımından orta dereceyi ifade ediyor ve ekonomik değişkenlere karşı tahvil ödemelerinde gecikme yaşanabileceği anlamına geliyor. Ülke ekonomisinde 2010 sonunda yüzde 2 nin üzerinde küçülme bekleniyor.
İspanya ise diğer üç ülke ekonomilerinin toplamının neredeyse iki katı büyüklüğünde. Tüm Avrupa ekonomileri içinde dördüncü büyük ekonomi konumunda. 2009 yılının sonunda yüzde 14 olan işsizlik oranının, 2010 sonunda yüzde 20 leri bulması bekleniyor. Ülkenin toplam borcu 2009 yılında 560 Milyar Euro idi. Kamu Borcunun milli gelire oranı yüzde 43 seviyesinde. Bütçe açığının Milli Gelire oranı yüzde 11.5 seviyesinde.
Özetleyelim.
|
2009 Verileri |
Yunanistan |
Portekiz |
İrlanda |
İspanya |
KRITER |
|
Milli Gelir |
320 Milyar $ |
230 Milyar $ |
148 Milyar $ |
1.4 Trilyon $ |
|
|
Kamu Borcu/Milli Gelir |
% 110 |
% 75.2 |
% 57.7 |
% 43.1 |
% 60 ı geçmemelidir. |
|
Bütçe Açığı/Milli Gelir |
% 15.4 |
% 7.3 |
% 32.0 |
%11.4 |
% 3 ü geçmemelidir. |
|
İşsizlik (2010 Tahmin) |
% 11.8 |
% 10.7 |
% 13.5 |
% 19.9 |
|
|
Büyüme Hızı (2010 Tahmin) |
Eksi % 2.0 |
Eksi % 2.7 |
Eksi % 7.6 |
Eksi % 3.0 |
|
|
Enflasyon Oranı |
% 5.0 |
Eksi % 0.9 |
Eksi % 0.8 |
% 1.4 |
En iyi üç ülkenin enflasyon ortalamasından 1.5 puan fazla olmamalıdır. |
Geçtiğimiz haftalarda yardım konusunda direnen İrlanda sonunda ikna edildi ve yardım almayı kabul etti. Avrupa Birliği 85 Milyar Euro’luk yardım paketini onayladı. Avrupa Birliği’nden yapılan açıklamaya göre kurtarma paketi üç yıllık bir süre için geçerli olacak. Bu paket bankaların yeniden yapılanması ve İrlanda’nın bütçe açığını düşürmede kullanılacak. Uluslararası Para Fonu adı geçen pakete (IMF) 22.5 Milyar Euro ile katkı yaptı. Geri kalan tutar ise Avrupa Birliği Kurtarma Fonundan karşılanacak.
Hatırlayalım.
Mayıs ayında Avrupa Birliği ve IMF 750 Milyar Euro’luk (Yaklaşık 1 Milyar Dolar) bir kurtarma Fonu konusunda anlaşmış ve bu paket kabul edilmişti. Sonrasında ise Mayıs ayında 110 Milyar Euro tutarında ilk yardım Yunanistan için onaylanmıştı. Aradan gecen altı aylık surede 85 Milyar Euro'luk bir yardım İrlanda için kabul ediliyor. Sırada Portekiz ve İspanya var. Daha karar verilmiş değil. Üstelik adi geçen bu iki ülke yardım istemediklerini açıkladılar. Ancak baskılar devam ediyor. Yardım konusunda ülke hükümetleri karar verirlerse Avrupa Birliği’nin yardım etmekten başka çaresi kalmayacak.
Sonuç:
Çok iyi anlaşılması gereken bir konu şudur. Bu paketler ülkelerin karakaşı veya gözü için verilen paketler değildir. İrlanda bankaları borçlarını ödeyemez durumdadır. Bu bankalara kredi verenler yine diğer Avrupa bankalarıdır. Özellikle 150 Milyar Dolar ile İngiliz Bankaları birinci sıradadır. 140 Milyar Dolar ile Alman bankaları İngiltere’yi takip etmektedir. İngiltere ve Almanya hükümetleri kendi bankalarına destek olmak için İrlanda’yı mali istikrar fonundan yararlanmaya zorlamışlardır. Bu şekilde kendi bankalarını da iflastan kurtarmış olacaklar.
Paketin onaylanmaması durumunda batacak olan sadece İrlanda bankaları değil, bu bankalara kredi veren Alman ve İngiliz bankaları olacaktı. 730 Milyar Dolar borcu olan İrlanda bankalarında bu iki ülkenin alacakları yüzde 40 tır. Özellikle İrlanda’nın durumu bu paketi zorunlu kılmıştır. Aslında bu yardım paketi ile kurtarılan esas varlık İrlanda Bankalarına borç veren diğer Avrupa Birliği bankalarıdır.
Tüm bu yardımların bir sonucu olacak.
Borç alan ülkeler mali disiplinleri sağlayamadığı sürece alınan bu borçlar daha uzun vadeli borçlar ve paketler ile finanse edilmeye çalışılacak. Yeniden yapılanma ve ülke ekonomilerinin eski seviyelerine dönmesi uzun ve sıkıntılı bir sureci gerekli kılacaktır.
Bakalım Kıta Avrupa’sında gerçek anlamda bir para birliğinin sağlanması daha ne kadar zaman alacak ?
Uzun lafın kısası;
Yaşasın Euro !!
Çağlayan ATEŞ.
- Toplam blog
- : 31
- : 2620
- Kayıt tarihi
- : 06.05.10
İlk ve orta öğrenimimi yurtdışında yaptıktan sonra 1998 yılında IU İşletme Fakültesinden mezun ol..