- Kategori
- Ben Bildiriyorum
Köy Enstitüleri'nin kuruluş yıldönümü kutlamaları

Milli Eğitim Bakanı Hasan Ali Yücel ile İlköğretim Genel Müdürü İsmail Hakkı Tonguç, 17 Nisan 1940 tarihinde köy çocuklarını bilim, müzik, sanat konularında eğitmek, el becerilerini arttırmak, meslek sahibi yapmak amacıyla Köy Enstitüleri'ni kurmuştur. Daha sonra Köy Enstitüleri'ne öğretmen ve diğer gerekli personeli yetiştiren Yüksekokul niteliğindeki 'Yüksek Köy Enstitüleri' açılmıştır. Köy çocuklarını kız erkek ayrımı yapmadan meslek sahibi yapan, onlara marangozluk, dülgerlik, demircilik, el işleri, biçki-dikiş gibi el becerileri kazandıran, piyano, keman, saz, mandolin gibi müzik aletlerini çalmalarını sağlayan 'Köy Enstitüleri Eğitim Sistemi' dünyada bazı ülkeler tarafından örnek alınmıştır. Ne yazık ki önce Yüksek Köy Enstitüleri kapatılmıştır. 1950 yılında Köy Enstitüleri'nde karma eğitime son verilmiş, 1952 yılında ise Köy Enstitüleri tamamen kapatılmıştır.
Bir Köy Enstitüsü mezunu olan Mehmet Hayati Denizkuşu Yeniden İmece Dergisi'nde yayınlanan anılarında Köy Enstitüleri'nin kapatılışını şöyle anlatıyor: 'O sene 1946 milletvekili seçimleri yapıldı. Seçimlerde bakanların birçoğu değişti ve Milli Eğitim Bakanı Hasan Ali Yücel tekrar bakanlığa getirilmedi. Onun yerine Reşat Şemsettin Sirer adlı milletvekili Milli Eğitim Bakanı oldu. 1947 yılının kasım ayında yeni bakan Reşat Şemsettin Sirer Yüksek Köy Enstitüsü’ne geleceğini duyurdu. Orada konuşma yapacağını söyledi. 1947 yılı kasım ayının ortalarında akşam üzeri okula geldi. O akşam okulda kaldı ve Yüksek Köy Enstitüsü öğrencilerinin hepsi salona toparlandılar. Milli Eğitim Bakanı konuşma yapacak dendi. Bakan konuşmak üzere kürsüye geldi. Konuşmada bir yere geldi ‘Gerekirse bu kurumları ve hatta bu müesseseleri hepsini kapatırız!’ dedi. Bu konuşması üzerine benim aynı zamanda hemşehrim olan Karaburunlu İsmail Hakkı Kabakçı elini kaldırdı. ‘Konuşmak istiyorum’ dedi. Konuşmaya ‘Köy Enstitüleri’ni kapatamazsınız’ diye başladı. Devam etti bu konuşmaya ve niçin kapatamayacaklarına değindi. Bakan şaşkınlık geçirdi ve hemen toplantı bitti. Ama biz ne olacağını anlamıştık. Yüksek Köy Enstitüsü kapatılacak demekti bu. Nitekim ertesi günü '27 Kasım 19472 sanıyorum, Yüksek Köy Enstitüsü yönetimi ile ilgilenen öğretmenimiz vardı. Köy enstitülerinde müdürlük yapmıştı. Ben de sınıf başkanıydım. Beni çağırdı. ‘Hayati oğlum’ dedi. ‘Arkadaşlarının bütün dosyalarını getir, topla’ dedi. ‘Hocam bir şey mi var’ dedim. ‘Evet’ dedi. ‘Bir şeyler oluyor’ dedi. ‘Bir şeyler oluyor ve kötü şeyler oluyor’ dedi. Ve ertesi gün bakanlıktan karar geldi ‘Yüksek Köy Enstitüsü kapatılmıştır. Öğrenciler başka okullara dağıtılacaktır.’ Böylece Köy Enstitüleri’nde gelişme değil, duraklama hatta geriye dönüş başlamıştı.' 'Her enstitüde en az iki tane traktör, en az bir tane harman makinesi ve enstitünün yerine ve konumuna göre diğer tarım makineleri bulunuyordu. Hepimiz bizzat yaparak, yetiştirerek, üreterek ve yetiştirdiğimiz ürünleri kendimiz kullanarak, yiyerek yaşıyorduk. Bir Köy Enstitüsü'nde en azından sekiz on tane akordeon vardı. En az iki tane piyano vardı. Bunun dışında öğrenciler müzik dersine girdiği vakit 60 öğrencinin elinde de mandolin vardı. Bunlar lafta değildi, çalarak eğlendirerek yapılıyordu. Köy çocuğu köyden geliyordu; davul sesinden başka birşey duymamış... Orada mükemmel bir müzik aracı kullanan, çalan bir insan haline geliyordu. ' ' Bakın yıllar geçtiği halde 17 Nisan'ı unutmuyoruz. Her sene 17 Nisan Köy Enstitüleri'nin kuruluş gününü coşkuyla kutluyoruz. Şimdi artık bizim torunlarımız konuşuyor bunları.. Çocuklarımız konuşuyor..'
Köy Enstitüleri kapatıldı kapatılmasına ama yaşayan Köy Enstitülü çınarlar hala ayakta durmaya devam ediyor. Onların çocukları, torunları bayrağı devralıyor. Anılarını yaşatıyor.
Bu yıl yine 17 Nisan'da Köy Enstitüleri'nin kuruluş yıldönümünü kutlayacağız. Kalan çınarlar ve onlardan bayrağı devralan çocuklar ve torunlar ile.. Yine 'ZİRAAT MARŞI'nı gururla söyleyeceğiz hep bir ağızdan..
ZİRAAT MARŞI
Sürer, eker biçeriz, güvenip ötesine
Milletin her kazancı milletin kesesine
Toplandık baş çiftçinin Atatürk'ün sesine
Topraklar savaş için ziraat cephesine
Biz, ulusal varlığın temeliyiz, köküyüz
Biz, yurdun öz sahibi, efendisi köylüyüz
İnsanı insan eden ilkin bu soy, bu toprak
En yeni aletlerle, en içten çalışarak
Türk için yine yakın dünyaya örnek olmak
Biz, ulusal varlığın temeliyiz, köküyüz
Biz, yurdun öz sahibi, efendisi köylüyüz
Kuracağız öz yurtta dirliği, düzenliği
Yıkıyor engelleri, ulus egemenliği,
Görsün köyler bolluğu, rahatlığı, şenliği
Bizimdir o yenilmek bilmeyen Türkbenliği
Biz, ulusal varlığın temeliyiz, köküyüz
Biz, yurdun öz sahibi, efendisi köylüyüz
İZMİR 17 Nisan 2007
67. YIL KURULUŞ KUTLAMALARI PROGRAMI
Saat: 9.30 : İzmir Cumhuriyet Meydanı Atatürk Anıtına Çelenk Konulması
Saat: 10.30: Konak Belediyesi Dr.Selahattin Akçiçek Kültür Merkezi
AÇILIŞ KONUŞMALARI
-YKKED Başkanı Prof.Dr.Kemal Kocabaş’ın Konuşması
-Konak Belediye Başkanı Muzaffer Tunçağ’ın Konuşması
-ÇYDD İzmir Şube Başkanının Konuşması
-Eğit-Der Şubeleri Adına Remzi Yılmaz’ın Konuşması
-Eğitim-Sen 1 Nolu Şube Başkanı Mahir Ulus’un Konuşması
-YKKED-İzmir Şube Başkanı Halil Vural’ın Enstitü Şiiri
MÜZİK DİNLETİSİ
KÖY ENSTİTÜLERİ VE AYDINLANMA ŞİİRLERİ
Hidayet Karakuş, Bekir Yurdakul, Belsen Başarır
KONFERANS
Dr. Engin Tonguç- 67. Kuruluş Yıldönümünde Köy Enstitüleri
-Belgesel
DÜZENLEYEN KURULUŞLAR
Konak Belediyesi
Yeni Kuşak Köy Enstitülüler Derneği Genel Merkez ve İzmir Şubesi
İzmir-Eğit-Der Şubeleri
Eğitim-Sen 1 Nolu Şube
Çağdaş Yaşamı Destekleme Derneği İzmir Şubesi
KURULUŞ-KUTLAMA YEMEĞİ:
17 Nisan 2007 Salı, İnciraltı-Yusuf’un Yeri, Saat: 20, 00
Bilgi için:
Yeni Kuşak Köy Enstitülüler Derneği İzmir Genel Merkez Bürosu
İnönü caddesi 58/17 Birlik apartmanı Altıntaş / İZMİR
Telefon ve Faks : 0 232 256 52 62