- Kategori
- Sağlıklı Yaşam
Motivasyonun önemi2

15 ocak tarihindeki yazim'da Bireyin motivasyonunu kaybetmesinin 3 nedeninin;1, Kendine guven eksikligidir, 2. Dikkat eksikligidir, 3. Pilanlama eksikligidir, oldugunu yazmistim.
Bu gunku yazimda, siz MILLIYET okurlarima, BLOG yazarlarindan yazilarimi takip eden yazarlara ve bana ilk mesaji gonderen sayin, ESMA KAHRAMAN hanimefendiye ve KALITLELI YASAM rumuzuyla yazan, insaat muhendisi beyefediye, arzederim.
Motivasyonu daha genis acidan ele almaya calisacagim;
Sosyal cevre acisindan, bireyleri, kendilerine ozel bir tavirla davranmalarina tesvik eden, bireyden veya cevrelerinden kaynaklanan cesitli davranislarin tumudur.
Yonetici acisindan, bireylerin harekete gecmesi icin etkilemesi ve bireyi isteklendirmesini saglamasi.
Calisan acisindan, belirli bir amaca ulasmak icin, kendi arzu, isteklerini ve davranmalarini saglamasi.
Motivasyonun isletmeler uzerindeki etkileri, isletmenin ve sahislarin gereken ihtiyaclarinin temini ve arzu edilen bir is ortaminin saglanmasi ve bireyin harekete gecmesi icin etkilenmesi surecidir.
Motivasyonun isletmeler uzerindeki etkileri, isletmenin ve breylerin ihtiyaclarinin giderilmesinin sonuclanacak bir is ortami olusturularak, bireyin faliyete gecmesi icin etkilemesinin ve arzu edilmesinin saglanmasi.
Grup calismasiyla motivasyon, bir sey yapma arzusudur ve yapilan olay bireylerin, ihtiyaclarinin doyurulmasi yetenegi surdukce gurupta bulunan istektir.
Motivasyon'da kullanilan ozenlendirme ye yardimci olan araclar, davranisin basladigi, surecinin devam ettigi, durduruldugu ve tum bunlar devam ederken organizmada bulunan reaksiyonlar ve olusmasini saglayan araclar,
A. Sosyal-ekonmik araclar,
B.Orgutsel ve Yonetsel araclar,
C-Psiko-socyal araclar.
Motivasyonun'da liderin rolu, davranislarin etkileriyle faliyete gecme ve gerceklestirme surecinin saglanmasi.
Sosyal Çevre Açısından
Tum davranislar'i meydana getiren sebepleri ve nedenleri anlamaya calismak, davranisla ortaya cikabilecek problemleri tahmin edip gozden gecirme. Motivasyon'da insanin yasamina yon veren cesitli davranislar ve bu davranislarin olusmasini saglayan gereksinimler vardir. Gereksinme breyden bireye degisik sekilde gorunur. Gereksinme meydana geldiginde, bireyde onu karsilama istegi baslar. Bireyin amaci kendisine gereksimlere karsi hissettigi arzunun maximuma cikmasini saglamak. Birey amaca ulasmadigi anda kendisini bir boslukta hisseder. Gereken ihtiyaclar giderildiginde, birey amaca ulasmanin mutlulugunu yasamaya baslar.
1-İhtiyaç hissedilir, Gereksinme duyulur
2-İhtiyacı gidermeye yönelik davranış oluşur veya uyarilma saglanir.
3-ihtiyaç giderilir veya doyuma ulasilir.
Davranislarin genetik olarak aktarildiginin gorusu yaninda dogustan sonrada yeni davranislarin'da huy edinilir. Sonradan olusan davranislar, sartlanma, ogrenme ve pekistirme sonucu olusur.
Gurup davranisinin olgunlasmasina onemli katkilari olan Muglas Mc Gregor insanlari iki sekilde siniflandrir.
X Kurumu, cogu insanin yaptigi isten hoslanmadigini ve insanlarin ellerinden geldigi kadar az calisacagini varsayar. Insanlar cogunlukla beceriksiz ve tenbel olduklarindan isten kacarlar, Az hirsli olduklarinda, mumkun oldugu kadar sorumluluk almak istemezler. Bencil olduklarindan degisime direnirler.Kurumlar tarafindan verilen olagan oduller bu kisilerinis konusunda duyduklar memnuniyetsizligin giderilmesi icin yeterli degildir. Bu nedenle yonetimin, Is goren basarmayi sagalayabilmek icin yapabilecegi tek sey zor kullanmak, cezlandirma, surekli denetleme ile tehdit etmektir.
Y kurumu, yonetimde insana yonelik ve destekleyici bir yaklasimi yansitir. Insanlarin tenbel ve beceriksiz olmadiklarini var sayar. Yonetimin rolu bireylerin gizli kalmis guclerinin ortaya cikabilecegi bir ortam hazirlamaktir.
Mc Gregor dan sonra W ve Z teorileri de ortaya konulmustur. Kurumsal yapi icinde insan davranislarina en dogru yaklasim Abraham Maslow yaptigi arastirmalara sekil vermistir.
Maslow bu calismalardan bireyin temel gereksinmeleri olarak en az bes cesit amac saptamistir. Maslow'a gore, amaclarin meydana getirdigi gereksinimler, genellikle zincirleme bir sıra izler. Maslow tarafından geliştirilen bu kuramda insan güdülerinin çeşitliliği ve karmaşıklığı bir ölçüde açıklığa kavuşur. Aynı zamanda her insanda var olan bazı noktalarıda ortaya koyar. Basamaksal yapı içinde yer alan gereksinmeler zinciri şöyle özetlenebilir.
Fizyolojik gereksinim.
Guven gereksinimi
Sosyal gereksinimler
Sayginlik gereksinmesi
Kisisel tamamlanma gereksinimi
Fizyolojik gereksinim: Dinlenmek, yemek, barinmak ve korunmak gibi temel gereksinmler. Susayan bir insanin su bulmasi gibi. Bu ihtiyaclar duyuldugunda birey baska seyler dusunemez.
Guven gereksinimi: Fiziksel guvenligin saglanmasi, gerekse gelecegin guvenceye alinmasi. Ornek; saglik guvencesi ve gelecegin guvence altina alinmasi, emeklilik gibi.
Sosyal gereksinimler: Maslova'a gore, baskalari tarafindan sevilme, sevme, bir guruba girme, arkadas edinme, iliskileri gelistirme gibi duygusal ve toplimsal gereksnimler on pilana cikmakta. Bu tur iliskiler bireyi belirli bir doyuma ulastirir ve calisma duygusunu arttirir.
Sayginlik gereksinmesi: Birey kendisine guven ve saygi duyar, baskalarinin begeni ve saygisini arar. Bu gereksinimlerin saglanmasi bireyin morelini yukseltir.
Kisisel tamamlanma gereksinimi: Maslowá gore, Birey gercek ozgurlugune bu asamada kavusur. Boylece bireyin gercek kisiligi yaratici ve yapici gucu ortaya cikar. Kisisel ve duygusal dusunce ozgurlugune kavusur, birey bu sekilde gizli kalmis yeteneklerini ortaya cikarir. Birey surekli bir doyumsuzluk icinde daha yukseklere ulasmayi hedefler. Bu noktada Maslow bu dizinin zaman zaman bozulabileceginide belirtmistir, bu konuda diger teorileri soyle siralaya biliriz.
Erik Berne’in Açlık Teorisi: Güdü yerine açlık terimini kullanmıştır. Ona göre 3 tür açlık vardır :
1- Uyarıcı açlığı : İnsan çevresinden uyarıcı alma ihtiyacı duyar. Tok olduğunda değil de açken bu uyarıcılar daha açık seçik anlaşılır. İnsan dış dünyadan uyarıcı almadığı zaman davranışlarında dengesizlikler ortaya çıkar. 2- Tanınma açlığı : İnsan çevresindeki kişiler tarafından bilinme ihtiyacı duyar. Çevrelerindekilerin kendilerinin farkında olmalarını isterler ; bu düşman dahi olsa.
3- Yapılandırma açlığı : İnsan karmaşa içersinde yaşayamaz, etrafındaki uyarıcılar bir bütünlük oluşturmalıdır. Başkalarıyla ilişkilerini çeşitli ilişki biçimleri içinde farklı şekillerde yapılandırır.
Çift Faktör Teorisi(F. Herzberg): İhtiyaçlar temel motivasyon faktörüdür. Ancak bazı faktörler motive etmez fakat motivasyonun varlığı için gereklidir.
Başarma İhtiyacı Teorisi ( D.C. McClelland): Bir insanın performansı büyük ölçüde sahip olduğu başarı gösterme ihtiyacı ile açıklanabilir.
Sonuçsal Şartlanma Teorisi: Belirli ödül ve ceza uygulaması ile arzu edilen davranışlar kuvvetlendirilir, arzu edilmeyen davranışlar söndürülebilir.
Bekleyiş Teorisi(Vroom/Lowler-Porter): Kişiler ilgili ödüllere belirli bir değer biçer. Ayrıca sarf edecekleri gayret ile iş başarma ve ödülü elde etme arasındaki ilişkiler konusunda belirli bekleyişlere sahiptir.
Eşitlik Teorisi(S. Adams): Kişiler kendi sarf ettikleri gayret ve elde ettikleri sonuçları başkalarinin eldeetikleri sonuclarla karşılaştırır.
Amaç Teorisi(E. Locke): Sahip olunan amaçların ulaşılabilirlilik derecesi ile kişilerin gösterecekleri performans ve motivasyon arasında ilişki vardır.
Devam edecek: Yarin YONETICI , CALISAN ve ISLETMELER acisundan motivasyon.
Selamlar,
Mustafa Ucman