- Kategori
- Dil Eğitimi
Öğrencemiz Türkçe

Atatürk Oratoryosu
TÜRKÇEDE ANLATIM İÇ İÇE
Türkçe anlatım metin, bölümce, tümce, sözcük birimleriyle gerçekleşir. Anlatımda bu anlatım birimlerinin alt birimleri olan belirtme öbekleri de önem taşır. Belirtme öbekleri biçimsel olarak şöyle adlandırılır: iyelik, niteleme, çekim, bağlaç, ünlem, ikileme. Bunlar yargısız anlatımlardır. Örneklersek, benim evim, bebeğin sesi, kırmızı halı, birkaç kişi, papatyadan beyaz, denize karşı, o ve ben, ey çocuk, siyah beyaz, beyaz beyaz, ev mev… vb.
Cahit Külebinin şiirine kulak verelim mi?
Bir mavi balon mudur bu yaz?
İçi sevi dolu yolculuk
Kurtar beni ey çocuk
Dişleri papatyadan beyaz
Örneklediğimiz belirtme öbeklerine ozan şiirinde yer vermiş. Örnekler koyu yazılan söz öbekleriyle gösterilmiştir.
Türkçede bu anlatım birimleri iç içe gelişir. Metin tüm anlatım birimlerini kapsar. Metin en büyük kümedir.Bu bakımdan Türkçe matematiksel anlatımlı bir dildir. Matematikte kümeler konusu işlenirken A ) B, A kümesi kapsar B kümesini; B ( A, B kümesi alt kümesidir A’nın açıklaması Türkçe için de geçerlidir. Örneğin, metin ( bölümce ( tümce ( sözcük sıralaması bir önceki sonrakini kapsar anlamındadır. Bu adlandırmayı tersinden okursak sözcük tümceyi, tümce bölümceyi, bölümcelerin metni oluşturduğunu anlarız. Bu durum matematik ile Türkçe ilişkisini göstermektedir