- Kategori
- Ekonomi - Finans
Paranız ve yeni yıl hedefleriniz
100TL'leriniz çok olsun.
Yeni yıl; bitmekte olan yıla “Güle güle”, gelen 2013’e “Hoş geldin” diyerek Türkiye’de abartılı olmadan kutlandı. Amerika ve Avrupa’da Aralık ayının son haftasının daha fazla alışveriş, karşılıklı hediye almalar, kutlamalar ve yemeklerle geçtiğini biliyoruz.
Yeni yıl geçen yılı gözden geçirmek ve önemli olan konularda yeni bir başlangıç yapmak için Bize bir imkan sağlamaktadır. Kişisel olarak, iyi ve güçlü olduğumuz alanları, zayıflıklarımızı, yeni yılda doğabilecek fırsatları, geliştirmemiz gerekli zayıf alanlarımızı “Kişisel SWOT analizi” gözden geçirebiliriz. Bu analizde çevremizin, davranışlarımızın etkilerini, hedeflerimizin gerçekçi/erişilebilir olup olmadığını dikkate alabiliriz.
Sizler yukarıdaki başlığı görünce bu konuda bilginizin çok olduğunu düşünebilirsiniz. Ancak bilgili olduğumuzu düşünmek okurken, dinlerken, seyrederken olur. Kendimiz konuyu anlatırken, özellikle uygulama sırasında yeni şeyler öğrenir, geliştireceğimiz hususları daha iyi fark ederiz. Yeni yılda kişilerin yaklaşık üçte birinin (1/3) gözden geçirme yaptığı tahmin edilmektedir.
Demem O ki, Siz; yeni yılda paranız ile ilişkilerinizi gözden geçirin, geçen yıl ile hesaplaşın ve beyaz sayfa için hazırlıklarınızı yapın. Yeni yıl, yaşamınıza, ilişkilerinize, özlemlerinize, hedeflerinize objektif olarak bakmanız ve geçmişteki kararlarınızı gözden geçirip, onlardan yararlanarak yenilerini yapmanız için iyi bir zamandır. İnsanlar alacakları kararların; olası fayda ve zararlarını gördüklerinde, konuya yönelik kararlarını vermeyi geciktirebilmektedir. Gözden geçirmeler bu gecikmelerin önlenmesi yönünden de yararlıdır.
1. Geçen yıl ile hesaplaşın. Geçen yıl paranızı nasıl kullandığınızı, bir bütçeye uygun olarak hareket edip edemediğinizi değerlendirin ve ve geçen yılın finansal sonuçlarıyla hesaplaşın.
Bütçe; gelir=gider+ tasarruf eşitliğini sağlamalıdır. Geliri aşan harcama uzun dönemde sıkıntıya sebep olur. Mali sıkıntıda iseniz sorunlarınızın kök sebeplerini inceleyin. Kazancınızın çoğunu harcadığınız dört veya beş alanı; kira, taksit, gıda, giyim, ev masrafları (elektrik, su, gaz, telefon, internet), çocukların tahsil masrafları, dışarıda harcadığınız giderlerin TL miktarların bilin. Paranızın nerelere, hangi miktarda gittiğini bilebilirseniz; harcamalarınızda düzeltme yapabilirsiniz.
Fazla harcadığınızı gördüğünüz alanda yeni yılda daha dikkatli davranın. Kişisel olarak paranızı nereye harcadığınızı yazın. Rakamlar, yazmak için harcadığınız süreye fazlasıyla değecek şekilde Size geri bildirim sağlayacaktır. Geçen yılın uygulamasında yaptığınız hatalar Sizi korkutmasın. Yeni yılın ve gelecek ayların uygulamalarında düzeltmelerinizle daha iyi olabilirsiniz.
Her şirket yeni bütçe yılında; geçen yılın bir değerlendirmesini yapar. Tahmininden daha fazla harcama yaptığı alanları ve daha az harcama yaptığı alanları gözden geçirir. Özellikle çok harcama yapılan alanlardaki sebepler incelenir. Az harcama yapılan alanlarda başarılı bir uygulama varsa bunu yapan kişileri şirket mükafatlandırır.
Siz de şirketler gibi kişisel olarak geçen yıla ait uygulamalarınızı gözden geçirin.
Yeni yılda ani, plansız ihtiyaç olmayan alışverişlerden kaçının.
İhtiyacınız olmayan o an cazibesine kapıldığınız ürünleri satın alabilirsiniz. Kolunuza bir saat almayı düşündünüz. Saat 50TL-5binTL arasında olabilir. Birincisi cep telefonunuz saati gösteriyorsa, yine saate ihtiyaç var mı? İkincisi, bir-iki saat alışverişi erteleyin ve düşünün. Üçüncüsü, ihtiyaç olarak satın almaya karar verdiniz. 200TL’lik saat yeterli deği lmi? İhtiyacınızı ucuza karşılayın.
Düşünmeden harcadığınız hobi masrafları, dışarıda ödediğiniz çay, kahve, sandviç, tost, bira, rakı, yemek masraflarının toplamına bakın. Bu değer planladığınızdan çok fazlaysa yanınızda kişisel masraflarınızı karşılayacak paranızı bulundurun. Kredi kartınızı kullanmamaya çalışın. Her zaman, her yerde cömert olmak zorunda değilsiniz. Zevkiniz için harcadığınız miktarlar ileriye bir yatırım değildir. Cepten giden geri gelmez. Hobiler, keyfi harcamalar bütçenizin kaçakları olabilir. Onları sınırlayın ve makul bir değerde tutun. Bazen tekneyi önemsenmeyen küçük deliklerin batırdığını hatırlayın.
2. Kazandığınızdan az harcayın ve kazancınızın en az yüzde onunu (%10) biriktirin
Ayda ikibin (2000)TL alan bir kişi her ay yüzde on (%10) kadar ikiyüz (200)TL biriktirse yılda 2400TL olur. Yirmibeş (25) yıl tasarrufuna devam etsin ve banka yıllık faizi %9 olsun. Yirmibeş (25) yılda; birikimi 221 577TL olur. Enflasyon %3 olduğunda birikim 105 826 TL olabilecektir. Faiz olmasaydı bu birikim 25x2400=60binTL olurdu.
Biriktirilen para zamanın gücü ve bileşik faiz etkisi sebebiyle artmıştır.Bazen Türkiye’de 2011 yılında olduğu gibi; enflasyonun, bankaların verdiği faizden daha büyük olduğu belirtilir. Bu yüzden para, enflasyon yüzdesinden daha çok gelir sağlayan tahvil, bono, hisse senedi gibi alanlara yönelir, uygun adrese gider. Birikiminiz enflasyona yenik düşmesin, uygun alanlara yöneltin.
Biriktiremiyor, borca girmiş durumdaysanız borcunuzu azaltın veya sıfırlamaya çalışın. İleride gelir getirecek bir iş dışında borçlanmayın. Borcun ödeme süresi uzadıkça faiz tutarı artar. Bankadan %18 faiz ve 4 yıl süreyle 50binTL borç aldığınızı varsayalım. Ödeyeceğiniz para dört yılda ödeme yaptığınız için faizi sebebiyle iki kat olur. Ayda (100binTL/48ay) yaklaşık 2084TL ödemeniz gerekir. Borcun daha yüksek taksit ve kısa sürede ödenmesi faiz yükünü azaltır. Beşbin (5000)TL geliriniz varsa dört yıl boyunca her ay yaklaşık %42 tasarruf yapmanız gerekir. Tavsiye edilen yaklaşım“Aylık borcunuz, aylık gelirinizin %35’ini aşmasın” şeklindedir. Borç belirii bir miktarı aşarsa ödemek için zorlanırsınız.
Kredi kartı borçları yıllık faizi %20’ler üzerinde ve yüksek faizlidir. Bunun belirli bir miktarı aşmasına izin vermeyin. Kredi kart sayısı iki banka için visa ve hesap numarası olarak yeterlidir, daha çok sayıda kart olması fazla masraf ve takip zorluğu oluşturur.
Çocuğunuza harçlığına göre isteklerini ayarlamasını, marka giyinmenin ilave para gerektirdiğini, tutumlu olmasını öğretin. “Biricik evladımız, isteklerini yerine getirelim O mutlu olsun” demeyin. Çocuğunuza ilerideki yaşamı için iyilik yapmak istiyorsanız, yaşamın gerçeklerine uygun davranın. Paranın önemini, iyi bir tahsil yapmasını ve kabiliyetlerine uygun meslek seçmesinin faydalarını öğretin. En kolay harcanan para başkasının parasıdır. Kazanılmadan harcanan paranın kıymeti bilinmez.
Harcamalarınızda eşinizin desteğini alın. Hedeflerinizi birlikte oluşturun.
Kefil olarak başkaları adına borca girmeyin çünkü mali yönden bu borç ödenmezse güç durumda kalabilirsiniz.
3. Büyük tutarlı alışverişlerinizi yeterli inceleme ve pazarlıkla yapın.
Yaşamınız boyunca ihtiyacınız olan ürünleri alırken mümkünse pazarlık yapın. Üçbin (3000)TL’lik bir halıyı yarım saat görüşme ve pazarlıktan sonra 2500TL’ye alsanız saat ücretiniz bin (1000) TL’dir ve oldukça yüksek bir ücrete çalıştığınızın işaretidir.
Bu konuda önce karşı tarafı iyice dinleyin, Siz de ürün hakkındaki fikirlerinizi daha önceden yaptığınız hazırlıklara dayanarak anlatın. Konuyu bildiğiniz anlaşılsın. Pazarlık tüketici hakkıdır. Satıcıya önem vermek ve iletişim pazarlıkta gereklidir.
Geçen yıl yaptığınız önemli alışverişlerde bu kuralı uygulayarak bir istifadeniz oldu mu? Olduysa başarınızı arkadaşlarınıza anlatın.
4. İşinize devam edin. İşten ayrılmanız durumunda üç-altı (3-6) ay yetecek kadar acil durum kaynağınız olsun. Hemen yeni iş bulmaya çalışın. İşinize devam ediyor, çalışıyor, para kazanıyor ve tüketiyorsanız kendinizi mutlu sayın. Ayda beş (5) binTL, yılda 60binTL geliri sağlamanız için “Yaşam maliyeti, 25’le çarpma kuralı”na göre bankada en az 1.5milyonTL’nızın (60binTLx25=1.5 milyonTL) olması gerekirdi.
Acil durum birikimine, şimdi kredi olanaklarının artması yüzünden yaşamsal düzeyde ihtiyaç duyulmamakta, ancak iş kaybı, sağlık sorunu, araç kazası gibi durumlar için bankadaki peşin para daima değerlidir. Unutmayın kredi alsanız bile kredinin karşılığı %15’e yakın faizdir. Altı (6) aylık bir birikim için plan yapın.
Yeni işe girdiyseniz, önce işinizde başarı gösterin. İşinizi önemseyin, iş tanımınızdaki görevlerinizi eksiksiz yapın, fazla mesailere talip olun, işinizi sevin. Harcamalarınızı hemen artırmayın. Yeni işinizi sevmeyebilirsiniz veya işe devamınız istenmeyebilir.
İşiniz devam ederken yöneticiniz ve arkadaşlarınızla iletişiminize önem verin. Herkes %6 zam alırken Siz ilave bir prim kazandıysanız O’nu harcamayın, tasarrufunuza ilave edin.
Yeni yıl için durum tespiti yapın ve geleceğe yönelik düşüncelerinizi bir kağıda yazın.
5. Yeni yıla ilişkin finansal planlarınızı yapın.
Yeni yılda yapmak istedikleriniz, hedefleriniz, elde etmek istedikleriniz planlamanın ve beyaz sayfayı açmanın esasıdır. Plansız hedef sadece bir arzudan ibarettir. Plan yaparak belirsizlikleri azaltırsınız. Paranızı nereye harcayacağınızı kontrol imkanı kazanırsınız. Örneğin dört yıl içinde küçük bir daire almak amacıyla bir tasarruf planı düşünebilirsiniz. Hayır beceremem borcum, taksitlerim çok diyorsanız; borçlarınızı daha çok miktarda ödemeyi düşünün, daha kısa sürede sıfırlamayı planlayın.
Yeni yılda artan bir masraf kaynağınız olacak mı? Bir bebek, evcil hayvan kedi veya köpek ailenize katılacak mı? Kızınız, oğlunuz evlenecek mi? Potansiyel masrafları yaklaşık olarak hesaplayın. Yaşamınızın uzmanı Siz; kendinizsiniz. Mutlaka hedefiniz olsun ve gerçekleştirmek için kendinizi zorlayın.
6. Kararlarınızı danışarak oluşturun ve zamanınızı iyi kullanın.
Herhangi bir konuda seçeneklerin oldukça fazla olduğu bir ekonomide yaşıyoruz. Böyle bir ortamda doğru karar için istekleri önceliklerine göre sıralama ve sayılarını azaltarak seçimi yapmak uygundur. Örneğin otomobil satın alırken şehir içinde kullanacaksanız park etmesi kolay, az yakıta ihtiyaç duyan küçük bir araç, ödeme güçlüğü oluşturmadan seçeneklerinizde öne geçebilir. Sık sık uzun yolculukar yapmanız gerekliyse güvenli, konforlu bir araç almayı hedefleyebilirsiniz. Belirtilen şartları önemine göre değerlendirip, sayısını azaltın. Seçenek sayısını azaltmak karar vermenizi kolaylaştırır.
Önemli kararlarınızı mevcut şartlar, zamanlama, maliyetin karşılanabilir olması, en kötü durum olasılığı, arkadaşlarınızın yaklaşımını anlama, kararın sağlayacağı fayda ve mahzurları inceleme süreçlerinden sonra vermeniz daha uygundur.
Genellikle çalışanların ve annelerin zaman yetmezliği sorunu vardır. Zaman depolanamayan bir büyüklüktür. İyi kullanın. Zamanı iyi kullanmak işlerin organizyonunu düşünmeyi ve plan yapmayı gerektirir.Gününüzü, haftanızı, ayınızı, tatilinizi planlayın . Araç, ev vergilerinizi, sigorta taksitlerinizi zamanında ödeyin. İleriyi düşünün.
Zaman, paradan daha kıymetlidir. Çok para kazanabilirsiniz ama zamanı geri kazanamazsınız. Jim Rohn
Kendinizi eleştirin. Kızdığınız, üzüldüğünüz konuları objektif olarak analiz edin. Yaklaşımınızdaki yanlış ve doğruları görmeye çalışın. Değişime ayak uydurabilme arzunuz, direnmenizden daha üstün olabilmelidir. Hatalarınızdan ders alabilmeniz uzun dönemde başarı olasılığını artırır. Yeni şeyleri her yaşta öğrenebilir ve kendimizi daha geliştirebiliriz. Öğrenmek bizi genç tutar.
7. İletişime önem verin ve yeni dostluklar kurun.
Yeni yıl hedeflerinizde iyi bir dinleyici olmayı, güzel konuşmayı gündeminize alın. Çalışma arkadaşlarınızın sözlerini kesmeden sonuna dek dinlerseniz, Onları mutlu edersiniz. Güzel konuşarak bir konunun rahatça anlaşılmasını sağlayabilirsiniz.
Arkadaş ve dostlarınızın olması ve ilişkilerinizi devam ettirebilmeniz önemlidir. Dertleriniz paylaştıkça azalır, mutluluklarınız paylaştıkça artar. Mevcut şartlar, eşinizin tutumu arkadaş ve dostluklarınızı olumlu etkilesin. Eşiniz, çocuklarınız, anneniz, babanız, kardeşleriniz ve akrabalarınızla bir araya gelin, konuşun, tavla oynayın, yemek yiyin, birlikte zaman geçirin. Pahalı hediyelerden ziyade uygun davranışlarınızla dost ve arkadaşlarınızı mutlu edebilirsiniz. Yüzyüze görüşmeleri tercih edin e-posta iletişime yardımcıdır ancak yüz yüze görüşmelerin yerini tutamaz.
Yaşamınızda başkalarını mutlu edin. Yardım ederek bir kişinin ihtiyacını karşılamak, O’nu dinlemek, bir sorununun çözümünde faydalı olmak büyük bir cömertliktir. Sizin ruh sağlığınızı olumlu etkiler. Yardım edilen kişiye mutluluk verir. Yolda yürürken bir boyacı ayakkabınızı boyamak istediğinizi yüzünüze karşı “Buyrun ayakkabınızı boyayayım” diyerek iş istiyorsa vaktiniz uygunsa O’na ayakkabınızı boyatarak yardım edin, teşebbüsünü takdir edin. Tarihte iz bırakmış krallar, hazinesini seyredip, koruyan değil, hazinesi ile köprü, yol, eser yaptıran, bilimi teşvik eden ve yaptıklarını halkıyla paylaşanlardır.
Bana göre zengin olmanın temel göstergesi en iyi mezuniyet derecesi, iş etiği veya zeka değil; iyi ilişkidir. Kendinize iki soru sorun. “Kaç kişi biliyorum ve her birinden ödememek üzere kaç para isteyebilirim?” Jarod Kintz
8. Sağlıklı Yaşam için zamanınızı ayırın.
Sağlık en büyük zenginliktir. Vücudunuz Size emanettir. İyi bakın, koruyun. Sağlıklı kişinin umudu vardır ve gelecekte çok başarılı olabilir.
Yemeklerinizde her çeşit besini alın. Sebze ve meyve yeterince yiyin, yemeklerinizde tuzu azaltın. Sigarayı bırakın, içkiyi bırakın veya nadiren için. Sigara, içki parası uçan paradır.
Spor için zaman ayırın. Hareket edin. Koşun veya yürüyün Hastalık, hareketsizlikten gelir. Şeker, yüksek tansiyon, şişmanlık olasılıkları yaşınız ve hareketsiz yaşamınızla artabilir. Kilonuz varsa fazlalıklarınızı atmaya çalışın.
Paranızın sağlıkla ilişkisine gelince paranızı iyi yönetmeniz stresinizi azaltır ve daha sağlıklı olursunuz.
9. Yaşamınızda en çok istediğiniz üç şeyi gerçekleştirmek için çalışın ve kendinize daha iyi bir gelecek öngörün.
Önceliklerinizi belirleyebilirseniz, odaklanacağınız konular somutlaşır. Diğerleri için abartılı uğraşılara gerek kalmaz. Bu soruya sağlıklı olmak, başarılı olmak, mutlu olmak ve sevdiklerimi mutlu etmek diyenler çok olur. Sağlıklı iken paranızı; uygun alanlarda harcarsanız yaşam kaliteniz artar. Hep iş veya hep eğlence mutluluk sağlamaya yeterli olamayabilir. İş, aile yaşamı, hobileriniz, arkadaşlarınız ve harcamalarınız arasında denge sağlayın. Seçtiğiniz hedefleriniz ve erişme çabalarınız Sizi daha çok mutlu edebilir. Çalışırken önemliye öncelik verin. Daha az önemli olanı sıraya koyun ve gecikmeden yapın.
Hedefleriniz kişisel olabilir. Hedeflerinizin dünya çapında olması şart değildir. Bilmek istediğiniz bir dili, bir oyunu, bir dansı öğrenmek, bilgisayar kullanımında ilerlemek, gemi ile yurt dışı bir seyahat gerçekleştirmek örnek hedefler arasında sayılabilir.
Eleştirilerinizde nazik olun. Yaşam sevincinizi canlı tutun.
Mutluluğun esasları bir şey yapmak, sevmek ve umut etmektir. Allan K. Chambers
Beyaz sayfanızdaki hedefleri uygulayın. Kişiler her yıl başında iyi niyetle bir planlama yapabilir. Ancak plan uygulanırsa değer kazanır. İlk bir kaç haftadan sonra unutulan, terk edilen hedefler buza yazılan yazıdır ve arzu olarak kalır. Hedeflerinizi ve süresini planlayın, onu uygulamalarınızla geliştirin. Beyaz sayfanızın süresi, daha iyi planlama ve uygulama için bir yıl gibi bir süre yerine isteğinize bağlı olarak üç-beş (3-5) yıllık bir dönemi içerebilir. Oluşturduğunuz finansal ve kişisel hedeflerinize erişmeye çalışın ve yeni yılda yapacaklarınızın gelecek yıllarınıza faydası olacağını hatırlayın.
Şans, hazırlıklı akılları tercih eder. Louis Pasteur
Yararlanılan kaynak: Rob Griffin, How to give your money a new year revamp 28th December 2012
- Toplam blog
- : 182
- : 1556
- Kayıt tarihi
- : 14.10.12
Elektronik Y.Mühendisiyim. Teknik alan dışında Tasarruf ve tutumlu yaşam, Kişisel Finans Yönetimi..