- Kategori
- İnsan Kaynakları
Sosyal güvenlik yasası ne getirir.
Yasalar değişiyor, eğitimler artıyor
14 SORU[1]
<ı>
Bilindiği üzere 5510 sayılı Sosyal Güvenlik yasası 2 yıldır uygulamaya giremiyor. Her seferinde hükümet tarafından 6 aylığına uzatılmaktadır.
Şu anda işçi ve işveren sendikalarının da onayıyla son safhaya getirilen yasa neler getirmektedir, 14 madde halinde okuyucularımıza açıklayalım.
<ı>1. Halen SSK’lı Olarak Çalışıyorum. Kanun Emeklilik Tarihimi Etkileyecek mi?
Yeni düzenleme, Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce çalışmaya başlayan sigortalıların emekliliğe hak kazanma koşullarında herhangi bir değişiklik meydana getirmemektedir.
<ı>
<ı>2. SSK’lıyım ve Halen İtibari Hizmet Kapsamındaki Bir İşte Çalışıyorum. Yasa itibari süreyi kaldırıyor mu?
Yeni düzenleme ile sigortalıların Kanunun yürürlüğe girdiği tarihe kadar itibari hizmet süresi kapsamında geçen süreleri mevcut kanunlar doğrultusunda 3600 gün koşulu aranmaksızın emeklilik haklarına yansıtılacak.
<ı>3. Bağ-Kur Sigortalısıyım. Yasa Çıktığında Ödeyeceğim Prim Oranı Artacak mı?
Mevcut uygulamada Bağ-Kur sigortalılarından basamak sistemine göre % 40 oranında prim alınmakta idi.
Yeni düzenleme ile basamak sistemi kaldırılarak, prime esas kazancın aylık alt ve üst sınırı arasında beyan edecekleri prime esas kazançları üzerinden %33, 5 oranında prim ödemeleri öngörüldü.
Buna göre, sigortalıların tercihleri doğrultusunda beyan edecekleri prime esas kazançlar ne kadar yüksek olursa, aylıkları da o kadar yüksek bağlanacaktır.
<ı>4. Yasa Çıktıktan Sonra İşverenin Benden Keseceği Prim Miktarı Artacak mı?
Hayır.
Yeni uygulamada, sigortalıların ödeyecekleri prim oranı yine toplam % 14.
Bunun % 9’u malullük, yaşlılık ve ölüm sigortası primi, % 5’i de genel sağlık sigortası primidir.
<ı>5. Yasa İle Öngörülen 65 Yaş Kimler İçin Uygulanacak?
Şu an 58 ve 60 olan emeklilik yaş hadleri, 2036 yılından sonra emeklilik talebinde bulunacaklar için her yıl birer yaş artırılmak suretiyle 2048 yılında 65 yaş olarak uygulanacaktır.
<ı>6. Malullük ve Ölüm Aylığını Hak Etmek İçin Aranan Süre Uzatılıyor mu?
Mevcut uygulamada değişiklik olmayıp, ölüm halinde maaş bağlanma günü SSK da 900’e indirilmiştir.
Malullük sigortasından aylığa hak kazanma koşulu; SSK’lılar için 1800 gün veya 5 yıldan beri sigortalı olup en az 900 gün, Bağ-Kur’lular için 5 tam yıl hizmet, Kamu görevlileri açısından ise 10 tam yıl hizmet süresinin bulunmasını gerektirmekte.
Ölüm sigortasından aylığa hak kazanma koşulu; SSK’lılar için 5 yıldan beri sigortalı olup en az 900 gün, Bağ-Kur’lular için 5 tam yıl hizmet, Kamu görevlileri açısından ise 10 tam yıl hizmet süresinin bulunmasını gerektirmekte.
<ı>7. Hiç Çalışmam Yok. İsteğe Bağlı Sigortalı Olabilir miyim? Sağlık Hizmetlerinden Yararlanabilir miyim?
Yeni düzenleme ile Türkiye’de yasal olarak ikamet edenlerden 18 yaşını dolduran ve talepte bulunanlar isteğe bağlı sigortalı olabilecek. SSK’da aranan 1080 gün ile Emekli Sandığı’nda aranan 10 yıllık hizmet süresi şartları kaldırıldı.
Bunlara genel sağlık sigortası primi ödemeleri suretiyle sağlık hizmetlerinden yararlanma imkanı getirildi.
<ı>8. Kısmi Süreli Çalışıyorum. Eksik Sürelerimi İsteğe Bağlı Ödeyebilir miyim?
Evet. Yapılan yeni düzenleme ile 30 günden az süreli işlerde çalışanlara eksik sürelerini isteğe bağlı sigortalı olarak tamamlamaları imkanı getirildi.
<ı>9. İşverenim Daha Az Sigorta Primi Ödemek İçin Kazancımı Düşük Gösteriyor. Yeni Yasa Bunu Engelleyecek mi?
Kayıt dışılığın önlenmesi amacıyla yapılan yeni düzenlemede, ücretlerin bankalar vasıtasıyla ödenmesi öngörüldü.
Ayrıca, Kuruma da bankalardan bilgi ve belge isteme hakkı getirildi. Bordroların daha düşük gösterilme durumu kalmayacaktır.
<ı>10. Bağ-Kur’luyum. İş Kazası Geçirdiğim Takdirde Hakkımda Diğer Sigortalılar Gibi İş Kazası Hükümleri Uygulanacak mı?
Evet. Yeni düzenleme ile Bağ-Kur sigortalılarının iş kazası geçirmeleri halinde, bu sigorta kolundan Kanunda öngörülen tüm yardımlar yapılacak. Bağ-Kur’lularda iş göremezlik ödeneği alabilecektir.
<ı>11. Sağlık Hizmetlerinden Yararlanmam İçin Şartlar Nelerdir?
Yeni yasayla tüm sigortalılar ve bakmakla yükümlü olanları için 30 gün prim yatırılması yeterli kabul edildi.
Mevcut uygulamada sigortalılarının kendisine 90 gün, bakmakla yükümlü oldukları kişilere 120 gün, Bağ-Kur sigortalıları için 240 gün prim ödeme şartı bulunmaktaydı.
<ı>12. Kadın Esnaf Doğum Yaparsa İş Göremezlik Parası Alacak mı?
Esnaf kadınlarımıza bu Kanunla ilk defa doğum öncesi ve doğum sonrasında iş göremezlik ödeneği verilmesi imkanı getirildi.
<ı>13. Yüzde 55 Oranında Sakatım ve Halen Vergi İndiriminden Yararlanmaktayım. Yeni Kanunla Benim Emekli Olma Şartlarım Değişiyor mu?
Yeni düzenlemede; Kanunun yürürlük tarihinden önce sigortalı olanlardan, sakatlığı nedeniyle vergi indiriminden yararlananların emekli olma şartlarında herhangi bir değişiklik yapılmamış ve müktesep haklar korunmuştur.
<ı>14. Çiftçiyim. Benim Sigortalılığım Nasıl Olacak?
Yeni düzenleme ile tarımsal faaliyette bulunanların, asgari ücretin yarısı üzerinden prim (102 YTL) ödemek suretiyle 30 gün hizmet kazanmaları ve sağlık hizmetlerinden yararlanmaları imkanı getirildi.
Muammer MURAT
İnsan Kaynakları Yönetem Danışmanı
14.4.2008
[1] Çalışma bakanlığı sitesinden yararlanılmıştır.
- Toplam blog
- : 163
- : 4552
- Kayıt tarihi
- : 03.09.07
1965 yılında Erzincan'da doğdu, İzmir'de yüksek eğitim alıp, devlet memuru oldu. 5 yıl süreyle bi..