- Kategori
- Eğitim
Teneffüsler…

Teneffüslere Nazarlık.
Öğrencilerin dinlenmesini amaçlar “teneffüsler”. Adı üzerinde “nefes almak”. Dersten bunalan, sonraki derse hazırlanmaları ve gereksinimlerini karşılamak için çok önemli bir süredir. İkili öğretim yapan okullarda çoğunlukla 5 dakika; normal öğretim yapanlarda ise 10 dakikadır. Zamanlama uygun olursa, 3. ve 4. ders arasında bazen 15 dakikalık teneffüsler de olabilir. Evi okula yakın olan öğrencilerin en sevdiği teneffüslerdir bunlar.
Bir önceki dersin yorgunluğunu üzerlerinden atmak için, bahçeye çıkan, enerjisini harcamak için koşuşturan, top oynayan öğrenciler, teneffüslerde gerçekten dinlenmiş olarak bir sonraki derse hazır halde mi gelir? Yöneticilik ve öğretmenlik gözlemlerime göre cevabım kesinlikle “hayır”dır. Onlara teneffüsün ne olduğu niçin yapılması gerektiği öğretilmemiştir yıllarca.
10 dakikalık “ders arası – teneffüslerde” çoğu öğretmenlerimiz dersten çıkış zili çalmasına ve öğrencilerin “Hocam, zil çaldı” hatırlatmalarına rağmen, konuları yetiştirmek veya ek alıştırma vermek için öğrencilerin hakkı olan teneffüslerini de derse katarlar. Derse giriş zilinin çaldığı anda da, koridorlarda bir koşuşturmaca başlar. Başka branş ders öğretmeni sınıfa girdiğinde, karşısında yorgun, enerjisini toplayamamış ve yeni derse hazırlanamamış bir öğrenci grubunu görür. Yeni dersin kitaplarını dahi çıkaramamış olan öğrencilerde dersin verimliliğini varın, siz düşünün.
Bazı öğretmenlerimiz vardır. Derslerine girdikleri 3-5 sınıfa aynı günde aynı sorularla yazılı sınav yaparlar. Bu öğretmenler de, - soruları daha sonraki sınıf öğrencileri almasın diye - teneffüslere el koyarlar. Öğrencileri yazılı sınavdan geç çıkartırlar. Sınav kağıtlarını erken vermek isteyenleri de, dışarı bırakmazlar. Amaçları soruların önceden alınmasını önlemektir. Eğitim için ne derece doğrudur tartışılır.
Genelde, beden eğitimi dersleri sonrası da bir hengamedir koridorlar. Beden Eğitimi öğretmenleri, öğrencilerin yeni derse hazırlanmalarını sağlamak amacıyla eşofmanlarını çıkarıp, okul kıyafetlerini giymeleri için dersin bitimine 10 dakika kala öğrencilerin serbest bırakılmasına özen gösterirler ama teneffüslerin de eklenmesine rağmen – nedense - sonraki ders girişinde, derse geç kalan, sınıfta üstünü-başını düzelten öğrenciler nedense hiç eksik olmaz.
Okula gelirken kahvaltısını yapamayan, karnı acıkan ve beslenmesini tamamlamaya çalışan öğrencilerin, okul kantinlerinin önünde uzun kuyruklar oluşturması, teneffüslerin önemini bir kez gözler önüne sermektedir.
Öğretmenler için de “teneffüs” en az öğrencilerde olduğu kadar önemlidir. Onların da dinlenmesi gereklidir. 5-10 dakikalık teneffüslerde, sigara tiryakisi öğretmenlerin, “eski gaz odaları” olmadığı için, günümüzde okulun çıkış kapısına kadar gidip, orada alenen , öğrencilerin bakışları altında sigara içtiklerine, sokağı kirlettiklerine, daha önemlisi – öğrencilerine kötü model - olduklarına çok tanık oldum. Çözümlenmesi gereken bir çok önemli bir konudur bu. Bir de, bu öğretmenlerden teneffüslerde derse hazırlık için sınıfa önceden getirilmesi gereken “tepegöz, kasetçalar, harita, projeksiyon cihazı, vb.” ders araç-gereci getirmek için süre yetmediğinden (!) yakınmalarını sık sık duymuşumdur. Öğrencilerine daha iyi ders anlatmak isteyen ve ders öncesi hazırlıklarını zamanında yapan sevgili öğretmenlerimizin bu grubun dışında olduklarını düşünüyorum.
Verimin artması, performansın yükselmesi, “iletişimde öğretmenle-öğrencinin aynı frekansta olması”, “sınıfta yorgun öğretmen- sıkıntılı öğrenci” olmaması “teneffüsler” in amacı doğrultusunda yapılması ile sağlanır.
Dumansız havalı – “sigarasız” - dinlendirici teneffüsler dilerim.
Sevgiyle kalın. Saygılarımla…
Ali İhsan ÖZÇAKIR
MEB. Bakanlık Başmüfettişi (E)
e-mail: aliihsanozcakir@hotmail.com