- Kategori
- Dil Eğitimi
Yargılı / Yargısız
TÜMCE
Gel.
Gitme.
Kırdı mı?
Güldürdü.
Bekliyorlar.
Murat evde uyuyor.
Sevincimden hüngür hüngür ağladım.
Suda balık yok.
Onu sevdiğimi anlatamadım.
Erkenden geldi, yattı.
Koştu eve doğru.
Unutmuyordu kendine yapılanları.
Onu gördü uzaktan!
Yukarıda sıralanan sözcükler gerekli ekleri alıp Türkçe anlatımın kurallarına uyarak dizilmişlerdir. Sözcüklerin bu dizilişi sonucu yargılı anlatım oluşmuştur.
Yargı bildiren sözcük ya da sözcük dizisine tümce denir.
Kısaca tümce yargı birimidir;Türkçenin sözdizimi kurallarına göre kurulur.
Türkçenin değişmezlik, değişebilirlik özelliklerine tümce kuruluşunda uyulur.
BELİRTME ÖBEĞİ (SÖZCE)
Sözcükler, kavramlar arası ilişkiler kurarak sözcük
öbeklerini oluşturur.
Burada ad soylu sözcükler bir yüklem olmaksızın doğrudan doğruya kendi aralarında ilişki kurar.
Sözcüklerin bu tür ilişkilerinden belirtme öbeği adı verilen
yargısız anlatımlar (sözce) doğar.
Belirtme öbekleri yargı bildirmez.
Kimi belirtme öbeklerinin öğeleri ekle, kimilerininki eksiz
birleşir.
Örneğin, iyelik öbeklerini oluşturan öğeler, genel olarak
ekle birleşir.
Örneğin,
Türk dili,
Orhan’ın çantası,
benim silgim
vb.
Belirtme öbeklerinde görülen ekli, eksiz birleşmeye bir
başka örnek olarak ilgeç öbekleri gösterilebilir.
Örneğin,
kim ile / kimin ile,
bu kadar / bugüne kadar,
çocuk gibi / senin gibi vb.
Her belirtme öbeği bir bütündür; tek sözcük gibi işlem
görür, yani birbirinden koparılamaz.
- Toplam blog
- : 1064
- : 732
- Kayıt tarihi
- : 24.03.12
Türkay KORKMAZ, umuda yolculuğu ertelemez. Mermeri delenin damlanın sürekliliği olduğunu bilir. Y..