- Kategori
- Sinema
Yeni sinema'nın eski sinema'dan aldıkları
Yeni sinemanın öteleme vektörleri hakkında konuşmak göreli olarak daha kolaydı. Tam-Kategorileri hakkında konuşmak, aradan geçen 2 yıla yakın bir süreden sonra bile hala zor.
Eski sinema 1895-1995’tir. Ara dönem, 1995’te başladı ve hala sürüyor. Henüz apaçık bir yeni-sinema kategorisi yok ama öteleme vektörleri epsilon olarak çok sayıda var.
Eski sinema yetmedi ama yetseydi de, değiş(tiril)ecekti. Bunu, diğer sanat dallarının ve altdallarının tarihine bakarak söyleyebiliyoruz.
Eski sinemayı yeni sinemaya değiştirenlere, yönetmenlerin çoğunun İngilizce’yi çok iyi bilmemesi gerçeğine bağlı kalarak, değişim hakkında kendi ana dillerinde sorular sorulduğu derleme kitap veya anket kitap çok iyi bir düşünce olur.
Örneğin Oshii: Gibson’la kırınım saçakları üzerinde aylarca çalışılabilecek bir konu. Bir: Japonca’daki Gibson kitapları. İki: Japonca’daki siberuzay kitapları. Üç: Oshii’nin okudukları. Dört: etkilenme sonucu. Bu harita tümüyle oluşturulmadan, Kitamura’ya, Fukasaku’ya, Miike’ye açılım yapılamaz. Artı / Şerh: Araki, fotoğrafçı olarak araya girdi sokulmadan Miike ve Kitano eksik kalır ama diğerleri için bilgi yok ki işte imlediğimiz o bilgisel boşluk.
Doğu-Asya sineması gibi makro kategoriler, batılılaşma ve amerikalılaşma gibi uyruklaşma (ve düşmanılaşma) eğilimleri gösetrdiklerinde, ne onların en iyi olduklarında onları geçebilir, ne de kendi en iyilerini onlara vererek artı-değere / novuma geçer.
Eski sinema, hem eski (sessiz, siyah-beyaz, vd) sinemanın, hem ara sinemanın, hem de gelecekteki yeni sinemanın yalpalarını ve çatallanmalarını aynı alanda gösterebilir. Yani, Kasım 2007’de yapılar bir siyah-beyaz film, 3 ayrı söylem düzleminde aynı anda irdelenebilir. Bu, söylemsel geçişim dönemlerinde olağandır. Diğer dönemlerde olağandışıdır ama yine de denenebilir ve istisnasal olarak artı-değer / novum sonuç alınabilir. (Sözsüz filmin ‘Quest for Fire’ ve ‘Hukkle’ örnekleri gibi. Diğer bir deyişle, her biri biricik / novum olan 10’dan çok ürün aynı alanda üretilebilir ki geleneksel söylem açısından bu imkansızdır.)
İşte yeni sinema, tıpkı post-modern dönemin ardından gelen 1989-2001 post-2-modern dönem ve 2001’den beridirki post-3-modern dönem gibi, kendisi modern bir söylem olan (eski) sinemanın üzerine, birden çok ardışık ve küsurlu kategoriler ekleyebilir. Yani, yeni sinema, daha önce de öyle adlandırılanlar gibi, kalıcı / tam-kategori olmayabilir.
Yeni sinema, sinema olmayana ve/ya yeni-meta sinemaya yol açacaktır. Her ikisi de öncü olabileceği için, birbirini silebilir de, faz binişik büyütebilir de.
Bunun için kuram ve uygulama önerileri yoktur ve praksis önerisi hiç yoktur. (Kuram ve uygulama olmadan da, praksis olabilir ama o ayrı konu. Burada kastedilen kültürel libidonun ve/ya yaratıcı sıçratıcılığın eksikliği. Sinema gerçekten yönetmen eksikliği çekiyor, en az 10 yıldır.)
Yeni sinema, bunun için eski sinemadan çok güçlü gelenekler almıştır ama diğer sanat dallarının da başına geldiği gibi, sinema bir tür yorgunluk çekmektedir. Aslına bakılırsa, bilim ve düşün de çekmektedir.
İşte, elimizdeki en önemli gösterge bu: eksikliğin gerilimi. Bu açlık yaratır ve doyurulmak istenir veya hiç kimse açlığını çekmez, kulağının üstüne yatar uyur, sinema da istop eder.
İşte o durma olasılığı, eski sinemanın yeni sinemaya verdiği en ağır mirastır.
- Toplam blog
- : 2216
- : 514
- Kayıt tarihi
- : 16.08.06
Serbest yazarım. 1960 doğumluyum. BÜ İşletme mezunuyum. ..