Mlliyet Milliyet Blog Milliyet Blog
 
Facebook Connect
Blog Kategorileri
 

23 Aralık '07

 
Kategori
İnsan Kaynakları
Okunma Sayısı
16902
 

İşyerinde mobbing

İşyerinde mobbing
 

Mobbing günümüzde çok yeni bir kavramdır. İngilizce de örgütsel baskı manasına gelen Mobbing için, Türkçe de tam bir karşılık bulunamamasına rağmen duygusal saldırı, cephe alma veya psikolojik terör en çok tercih edilenidir.

Mobbing’le ilgili araştırmalar özellikle Amerika’da ve Almanya da yapılmaktadır.

Mobbing hakkında yapılan araştırmalarda kurbanların başlarına gelenleri ifade edememesi, tavır alan kişilerin bunu başta bilinçli olarak yapmaması öne çıkmaktadır. Tavır alan grup, baskı uyguladıkları kişiyi genelde uyumsuz biri olarak tanımlamaktadır.

Mobbing’e maruz kalan kişilerin genel özellikleri başarılı, yenilikçi, yaratıcı, bilgili ve eğitimli kişiler olmalarıdır. Araştırmalar bu kişilerin Mobbing’e maruz kalmasını, eskilerin taşların yerinden oynamasını istememesi, özellikle Mobbing’i uygulayanın üst olması durumunda astın üstün yerine geçme korkusu bu davranışların ortaya çıktığını göstermiştir.

Mobbing’e maruz kalan kişi her şeye hayır diyemeyen bir kişiyse, bunu bana neden yapıyorsunuz diyemediğinden uyum sağlamayı ve fedakarlığı seçmektedir. Bu kişiler genelde suçu kendilerinde olduğunu düşünerek kendilerini sorgular ve başarısızlık devam ettikçe kendilerine olan güvenleri azalmaktadır. Mobbing’ten en az etkilenenler ise dirençli, cesur ve bu tür davranışları kabul etmeyeceğini bildiren insanlardır.

Mobbing’e örnek verilebilecek davranışlar:

a) Sürekli sözünüzün kesilmesi,

b) Sürekli yüksek sesle bağırılması,

c) Sürekli haksız yere eleştirilmesi,

d) Rahatsız edilme,

e) Yalancı olduğunuzun ima edilmesi,

f) İnsanların sizinle konuşmaması,

g) Hakkınızda asılsız dedikoduların çıkarılması,

h) Alay edilmesi, taciz edilmesi,

i) Sürekli sorgulanmanız, küçük düşürülmeniz,

j) Yeteneklerizin çok altında görevler verilmesi,

k) Fiziksel şiddet, tehdit edilme,

l) Sürekli dışlanma, yokmuş gibi davranılma.

Mobbing ahlakın kaybolduğu, stresin ve monotonluğun çok olduğu, kişilerin karakterlerinin düşük olduğu yerlerde, gerginlik ve mutsuzluğun olduğu ortamlarda daha çok görülmektedir.

Mobbing’in birçok olumsuz etkileri olmaktadır. Bunlar;

a) Mobbing’e maruz kalan kişinin psikolojisinin bozulması

Mobbing uygulanan kişiler genelde bunu bir başkasıyla paylaşmazlar. Sorunların kendilerinde olduğunu düşünür ve devamlı kendilerini sorgularlar. Sonuçta zaman içinde sıkıntı ve strese bağlı olarak bazı sağlık problemleri ortaya çıkmaya başlar. Bazen bu durum o kadar ileriye gider ki kişiler intihar etmeyi bile düşünür.

b) Kişinin özgüvenini kaybetmesi

Kişinin yaptığı işlerde sürekli başarısız olarak görülmesi kendine olan güveni azaltır. Bu da kişinin hiçbir işe yaramadığını düşünüp, değersiz olduğu hissine kapılmasına neden olur. Sonuç olarak kişinin verimlilik ve performansı azalacaktır.

Ayrıca Mobbing uygulayan ekip çalışma arkadaşları olduğunda, kişinin performans değerlendirmesi ister istemez düşük çıkacaktır. Bu noktaya ayrıca dikkat edilmesi gerekir.

c) Maliyetlere etkisi

Mobbing’e maruz kalan kişi eğer tedbir alınmazsa işten ayrılacaktır. Bu kişiler genelde başarılı kişiler olduğundan kaliteli insanların kurumdan ayrılmasının getireceği olumsuzluklarda vardır. Bunun yanında yeni kişinin işe alınması, yetiştirilmesi hem zaman hem de müşteri kaybına neden olacaktır.

Mobbing’in fazla uygulandığı yerlerde işgücü devir oranı yüksek olacağından, bu şirketin imajını da olumsuz etkileyecektir.

Mobbing’e kadınlar, erkeklere nazaran daha fazla maruz kalmaktadır. Bununda en büyük nedeni erkeklerce her şeye bulaşmaları oluyor. Çünkü erkekler kadınları evinin anası olarak görmekte, kadınları iş hayatında istememektedir. Halbuki kadınların “erkek işi” denilen işleri bile yapmaları aralarında bir fark olmadığının göstergesidir. Kadınlara Mobbing’i genelde hemcinsleri daha fazla uygulamaktadır. Bununda en büyük nedeni kadınların erkekleri ezememesidir.

Mobbing’in önlenmesi adına işyerlerinin alabileceği tedbirler;

a) İşyerinde belirsizlikler varsa bunların ortadan kaldırılması,

b) İşyerindeki her şeyin tanımının açık ve net olarak yapılması. Buna çalışma ortamının tanımı da dahil edilebilir. Böylece işyerinde zorbalık varsa bununda tanımı ortaya çıkacaktır.

c) İşe alınacak kişilerin karakterlerinin de iyi incelenmesi gerekir,

d) İşyerinde takım ruhu olma adına sosyal aktiviteler ve çalışmaların yapılması,

e) Adaletsizlik olduğu düşünülen konular varsa bunların şeffaf olarak yapılması ve her şeyin açık olması,

f) Şirket politikaları, icabında şirketin misyonu ve vizyonunun Mobbing’e göre yeniden düzenlenmesi,

g) Zorbalığa yazılı bir tanım yapılması,

h) İletişim ve yardımlaşmayı sağlayacak çalışmaların arttırılması,

i) Çatışma ortamının mümkün mertebe oluşturulmaması, oluşan bu ortamların tatlıya bağlanması ve sonuçlarının takip edilmesi,

j) Mobbing uygulayanların sorgulanıp bu şekil olay hakkında anketler ve soruşturmalar yapılması,

k) Gerekirse Mobbing’le ilgili şikayet hattının kurulması,

l) EN ÖNEMLİSİ FARKINDALIKTIR. Çalışanlara ve yöneticilere bu alanda seminerler, eğitimler verilerek zihinlerin sürekli dinç tutulması gerekmektedir.

Mobbing’e uğrayan çalışanların yapabilecekleri en önemli şey, birilerinden yardım almaları ve başlarından geçenleri amirlerine ve yakın arkadaşlarına anlatmalarıdır. Eğer Mobbing’i amirleri uyguluyorsa, talimatları yazılı istemeleri ve amirlerinin odasına giderken yanlarında şahit amaçlı birilerini bulundurmaları faydalı olacaktır. Mobbing’e uğrayanlar genelde başarılı kişiler olduğundan yöneticilerinde bu kişileri kollaması gerekir. Yoksa bu kişileri kaybedebilirler.

Sonuç olarak Mobbing yeni bir kavram olduğundan bunun iyi bir şekilde çalışanlara ve yöneticilere anlatılması Mobbing’in azalmasını sağlayacaktır. Mobbing’in şirkete ve çalışanlara olumsuz etkileri vardır. Mobbing’e uğrayan kişiler bazen o kadar büyük bir yıkım yaşarlar ki bir daha çalışamayabilirler.

Mobbing sürekli ve haksız yere yapılan davranışları kapsar. Bir kişiyi yaptığı işten dolayı ara sıra eleştirmek veya devamlı işe geç gelen birini uyarmak, tenkit etmek Mobbing değildir. Unutmayın Mobbing uygulamaları bir departmanın, bir kişinin sorumluluğunda değil, tüm şirketin ve çalışanların sorumluluğundadır. Bütün çalışanların ve yöneticilerin gerekli hassasiyeti göstermesi gerekir.

Murat YAŞAR

Önerilerine Ekle Beğendiğiniz blogları önerin, herkes okusun.

Bu blog Editör'den Öneriler alanında yayınlanmıştır

 
Tıklayın, siz de blog yazarı olun! Aklınızdan geçenleri paylaşın!
 
 

birilerinin bu konuya dokunması gerekiyor..

ÖZLEM KAYIHAN 
 29.09.2009 17:13
Cevap :
Merhaba Özlem Hanım ilginize çok teşekkür ederim. Saygılarımla; Murat YAŞAR  01.10.2009 9:03
 

Yoksa kültürel, siyasi, ekonomik, yaşam felsefesi, dini farklar mobing ötesi yaklaşımlara neden olur. Çünkü mobingi gerçekleştiren insanlar "neyi, neden, nasıl yapıyorum?" diye sorgulaması yoktur. Sadece kendi keyfine dokunduğu ve damarına basıldığı için herkesi bir çırpıda "beceriksiz" ilan edebilir. Şirket toplantılarının çoğunda da bu kişisel enaniyetin ve kaprislerin derin izlerini görürsünüz. Bu tür insanlar için "çalışanların düşünmesine gerek yoktur", zira o yüce kişiler zaten herşeyi düşünmektedirler. Zavallı çalışanların tek görevi, onlara emredileni emredildiği kadarı ile yapmaktır. İşi anlamaya çalışmak dahi çoğu zaman suçtur. Ama iş üstlerine geldikçe de alt kademedekilerin isteksizlikleri yüzlerine vurulur. Tüm bunlarla ilgili ben de bir yazı yayımlayacağım. Derin bir konu çünkü. Selamlar.

xxxxxxxxxxxxxxxxx 
 18.02.2008 14:02
Cevap :
Mobbingle mücadele için iyi bir farkındalık şarttır. Son zamanlarda bazı büyük kurumsal şirketler mobbingle mücadele için şikayet merkezleri oluşturmayı düşünüyorlar. bütün bunlar gerçekten mücadele adına güzel çalışmalardır. bunun yanında toplumun mobbinge karşı bilinçlendirmek için daha çok dile getirilmesi ve konuyla ilgili makalelerin yazılması gerekmektedir. Makalenizi de en kısa zamanda bekliyorum. Selamlar  18.02.2008 14:33
 

Ülkemizde mobing ciddi anlamda mevcuttur. Eğitimsiz insanların şirket sahibi olmaları ve kendilerini-çalışanlarını geliştirmeye dönük en ufak gayretlerinin olmayışı, kendi eğitimsiz akrabakarını eğitimli personelin üzerinde bir konuma yerleştirerek adaletsizlik ve gelişememe faktörlerini perçinlemesi, vizyon oluşumunu engellemesi ülkemiz firmalarının en büyük sorunlarından bazılarıdır. Hiçbir kişilik veya karakter testi bir insanın psikolojisini çözmeye veya neler yapabileceğini anlamanıza yetmez. İşe alımlarda da en büyük kriter "tanıdık bir insanın" size arka çıkmasıdır. Yoksa bu ülkede çok ezilir, hamal gibi yük taşır, patron evine gidip boya yaparsınız. Devletin ciddi kanunlarla bu olaya "dur" demesi ve ciddi yaptırımlar uygulaması gerekir. Personel alımları da devlet kontrolünde "kişisel yeteneklere, eğitim durumuna ve bilgi yeterliliğine" dayalı olarak yapılmalıdır. Bir de eğitim seviyesine göre kişiler koltuk verilmesi gerekir.

xxxxxxxxxxxxxxxxx 
 18.02.2008 13:52
Cevap :
evet çoğu işyerinde oturduğu koltuğu haketmeyenler, tanıdığı birilerinin yardımıyla oraya gelmiş olanlar vardır. bu daha çok aile şirketlerinde olmaktadır. Bazı kişilik testleri insanın kişiliğini gerçeğe çok yakın veriyor. Yetenek ve yatkınlık meselesinde iş kanununda 2 aylık deneme süresi var. bu süre kullanılabilir. ayrıca kanaatimce işe alırken birinin tanıdığı olma meselesi hamili kart sahibi tanıdğımdır mantığını doğuracaktır. onun dışında yetenekli bir kişinin bir işe girerken tanıdığı olmuş veya olmamış kanımca fazla bir etkisi olmayacaktır. çünkü işini iyi yapan birinin tanıdğıda ihtiyacı yoktur. bunun tersi durumlarda çok nadir olsada görülür. ama tanıdık birinin vasıtıylada işe girmenin sıkıntılarıda olabilmektedir. kanun noktasındada devlet iş kanuna mobbingle ilgli bir madde koyabilir. devletin özel sektördeki personel alımlarına karışması bence sırf bürokrasiyi getircektir. Ayrıca rekabet dolayısıyla özel sektör maksimum verimi alacağı personeli çalıştırmak ister.  18.02.2008 14:27
 

"İşe alınacak kişilerin karakterinin iyi incelenmesi gerekir" diyorsunuz. İlk defa gördüğünüz kişinin karakterini hangi kriterlerle ölçüyorsunuz? Uzmanlık alanınız olduğu için soruyorum. Bu konuda da yazarsanız memnun olurum. Bilinçli veya bilinçsiz Mobbing işyerlerinde hep olacak gibi. Karşı gelebilmek için gerçekten kuvvetli karakter gerekli. Selamlar.

Ayşe Yavuz 
 15.02.2008 23:45
Cevap :
Sayın Ayşe Hanım; işe alınacak kişilerin kişiliklerini öğrenme adına bir kaç yöntem vardır. yöntemlere referans ve özellikle kişilik testlerini örnek verebiliriz. referans bilgileri kişinin karakterini tespit etmede yetersiz kalabilmektedir. çünkü referans verilen kişi referans verilen kişiyi ya tam mansıyla tanıyamaybiliyor yada "hazır iş bulmuş benim yüzümden elenmesin" denilerek olumsuz yönlerini söylenmeyebiliyor. kişilik testleri ise -özellikle bazı testler- gerçeğe çok yakın sonuçlar verebiliyor. kişilik testlerini ise şuanda daha çok kurumsal firmalar uygulamaktadırlar. kişilik testleriyle ilgili blog yazarlarından M.Murat Beyin güzel bir makalesi bulunmakatadır.(http://blog.milliyet.com.tr/Blog.aspx?BlogNo=61851). isterseniz onu okuyabilirsiniz. sonuç olarak işe alınacak kişilerin karakterlerini tespit ederken adayla yapılan görüşmeler, kişilik testleri, referanslar ve diğer yararlanabileceğimiz unsurları bir arada tutarak karar vermek daha sağlıklı olacaktır. Saygılarımla;  16.02.2008 12:45
 
Facebook hesabınızla yorum yapın, daha çabuk onaylansın!
Toplam blog
: 54
Toplam yorum
: 34
Toplam mesaj
: 29
Ort. okunma sayısı
: 4851
Kayıt tarihi
: 11.09.07
 
 

“1980 yılında İstanbul’da doğdum. İlkokul ve ortaokulu İstanbul’da okuduktan sonra 2 sene Edirne Fen..

 
 
Yazarı paylaş
  • Tümünü göster