- Kategori
- Edebiyat
Edebiyatımızda iz bırakan bir şair: Necmettin Halil Onan

Bu yazımda ünlü şair Necmettin Halil Onan'dan sözetmek istiyorum. ( 1902- 17 Ağustos 1968 ), Çanakkale Zaferimizin 96. yılında Başta Gazi Mustafa Kemal ATATÜRK olmak üzere Çanakkale’de şehit ve gazi olan binlerce yiğit askerlerimiz vardır. Onları da bir kez daha rahmetle yâd etmek istedim. Bugün bu güzelim vatan topraklarında özgür, rahat ve huzurlu yaşıyorsak onlara borçlu olduğumuzu hiç bir zaman unutmayalım.
Çanakkale zaferi ile ilgili yüzlerce şiir ve destan yazılmıştır. Ayrıca bir çok ta kitap yazılmıştır. "Çanakkale geçilmez " denmiştir. Değerli edebiyat öğretmeni şair Fahri Ersavaş'ın hazarladığı " Çanakkale Geçilmez " Antolojisi bukonuda en güzel bir örnektir. Çanakkale şiirleri denilince elbette en başta Mehmet Akif Ersoy’un “Çanakkale Şehitlerine” yazdığı ünlü destanî şiirlerini unutmamak gerekir. Ama ben bugün şiirleriyle yaklaşık yarım asırdır okul kitaplarına girmiş bulunan rahmetli şair ve edebiyat tarihçisi Necmettin Halil Onan Beyi uyandırmak istedim.
Şairimiz Necmettin Halil Onan, 1902 yılında Çatalca’da doğu. Ortaöğrenimini vefa Sultaniyesi’nde tamamladı. Yüksek öğrenimini Darülfünun Edebiyat Fakültesi'nde Türk Edebiyatı Bölümü’nü de tamamladı. ( 1925 ).Bir süre Anadolu Ajansında görev yaptı. İzmir Amerikan Koleji’nde , Erkek ve Kız liselerinde edebiyat öğretmenliği, ve bir ara Adana İlk öğretmen okulunda görevini yaptıktan sonra Ankara Erkek Lisesinde Müdür olarak görevini sürdürdü.. ( 1933–36 ) Daha sonra Milli Eğitim Bakanlığı’nda Eğitim Müfettişliği ( 1942- 46 ), M, E, B'da Ortaöğretim Genel Müdürü iken Ankara Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi’nde Profesör olarak ta çalıştı.Türk Edebiyatı konusunda yüksek okul öğrencilerine dersler verdi. Bu arada sağlığı bozulunca 1959 yılında emekliye ayrıldı.
Necmettin Halil Onan, daha önce şiirlerini aruz ölçüsüyle yazıyordu, ilk şiiri Nedim (1919) dergisinde yer aldı. Daha sonra Dergâh, Anadolu Hayat, ( 1919 – 28 ), Ahmet Kutsi Tecer, Kemal ettin Kamu, Ömer Bedrettin Uşaklı gibi genelde hal şiiri genelinde şiirlerini yazdı. 1935’lerde aruzla yazdığı şiirlerinde Yahya Kemal Beyatlı’nın da takdirlerini kazandı. Edebiyat, .sanat ve kültür incelemeleriyle Türk edebiyatında önemli bir aldı ve tanındı.
Yapıtlarından bazıları: Çakıl Taşları ( şiirle, 1927), Bir Yudum Daha ( şiirler 1931 ), İzahlı Divan Şiiri Antolojisi ( 1940 -1946 ), Namık Kemal’in Talimi Edebiyat Üzerine Bir Risalesi ( 1950 ), Leyla İle Mecnun ( 1958 ). Gibi yayınlanmış yapıtları vardır. Şair 17 Ağustos 1968 İstanbul’da aramızdan ayrıldı.
Necmettin Halil Onan’ı saygıyla ve rahmetle anıyor ve onun en çok dilden dile dolaşan, birçok seçki ( antoloji ) ve okul kitaplarımızda yer alan “BİR YOLCUYA “ başlıklı şiiriyle sözlerimi bağlamak istiyorum.
BİR YOLCUYA
Dur yolcu, bilmeden gelip bastığın,
Bu toprak, bir devrin battığı yerdir.
Eğil de kulak ver. Bir sessiz yığın,
Bir vatan kalbinin attığı yerdir!...
***
Bu ıssız gölgesiz yolun solunda,
Gördüğün bu tümsek Anadolu’nda;
İstiklal uğrunda, namus yolunda,
Can veren Mehmed’in yattığı yerdir!
***
Bu tümsek koparken büyük zelzele
Son vatan parçası, geçerken ele,
Mehmed’in düşmanı boğduğu sele,
Mübarek kanını kattığı yerdir.
***
Düşünki, haşrolan kan, kemik, etin,
Yaptığı bu tümsek, amansız çetin,
Bir harbin sonunda, bütün milletin,
Hürriyet zevkini tattığı yerdir!.
Necmettin Halil ONAN
( Çakıl Taşları / Şiirler – 1927 )
Kaynak: Şükran Kurdakul, Şairler ve yazarlarSözlüğü
Cem Yayinevi, İstanbul 1985.s.465-466.