- Kategori
- Arkeoloji
Mezarların anlattıkları
Ülkemizdeki müzeler dışındaki tarihi eserlerin bir çoğunda (bakım yapılmamışlar) define arayanlar başta olmak üzere o yörede bulunan yerli halkın yine bir kısmının wc olarak kullandığını, hatta birçok mezarın taşları kırılarak açıldığını ve yine mayınlandığını (büyük wc) gördüğümde iğretiden çok nedeni ilgimi çekmişti. Dağ başında güçlükle gidilen roma dönemine ait bir anıt mezarın çevresine onca uygun "o" işi yapacak yer varken neden böyle bir tavır içine girildiği konusu. Bunun nedenini anlamak için Orta Asya’ya gitmek gerekecek.
Bildiğiniz gibi Cengizhan’ın mezarının yeri bilinmez daha doğrusu bilinmemesi için Cengizhan’ın cenaze törenindeki inanılmaz titizliğe bakmak gerekir. Anlatıya göre (orta asya toplumları gelişimleri diğer toplumlara göre göçebe kültürünün bir sonucu olarak çok yavaş olmuştur) - dede den toruna- Cengizhan öldüğünde atı, eşi ve hazinesiyle birlikte bilinmeyen bir yere gömülür. Cenazeyi götüren yaklaşık 500 kadar asker daha sonra dönüş yolunda kılıçtan geçirilir. Buradaki amaç şahit bırakmamak mezarın yerini gizli tutmaktır. Son yıllarda ruslar ve ingilizler uzunca bir süre mezarı aradıktan ve bulamadıktan sonra, ingilizler şöyle bir açıklama yapmışlardı: "cengizhan, hazinesinin bulunmasını istemediği için çok gizli bir yere gömülmüş olmalı. O yüzden bulamadık. Diğer araştırmacılarsa cengizhanın mezarının gizlenmesinin nedeninin bilinmediğini söyleyerek konuyu kapatmaya çalışırlar. Aslında nedeni ne olabilir diye düşünürken doğu görevim sırasında bir alevi köyünde yanıtını buldum. Köyde akşam hep birlikte yemek yerken- yemekte tavuk vardı- yaşlı bir (96 yaşındaydı) alevi dedesinin tavuğun kemiklerini ince ince temizlediğini ama kemikleri kırmamaya özen gösterdiğini fark ettim. Sorduğumda yanındakilerin ifadesiyle bir canlının kemiklerini kırılmadan ruhunun ölmeyeceğini söylediler. Buradan şöyle bir çıkarıma ulaştım; eğer cengizhan bu denli ısrarlı mezarını gizliyorsa, kemiklerinin düşmanları tarafından bulunup kırılmasını önlemek için olabilir. Tam emin değilim ama bir şaman inancı da olabilir. Buradaki konunun uzmanları yazarlarsa memnun olurum.
Anadoludaki mezarlıkların hali ortadadır. Eğri büğrü bir taş, bakımsız mezarımsı yapılar. Bunun nedeni de aslında köklerimizin göçebe toplum olmasından kaynaklanıyor. Orta asyadan göçe kalkışmış bir toplum, mezar yaparak bir daha gelemeyeceği yerdeki anıt için uğraşmaması doğaldır. Eğer mezarlık temiz ve bakımlı ise genelde ermeni veya rumların mezarlıklarının şimdi veya geçmişten kalan izleridir.
Ek olarak yazayım; torosların dağ köylerinde 30- 40 yıl öncesine kadar "sıkma"nın içene soğan koyulmazmış. Nedeni ise soğanın bilinmemesi veya bulunamamasıymış. Göçebe toplumlar oturupta aylarca soğanın patatesin, domatesin yetişmesini bekleyemez. Türk mutfağı diye isimlendirdiğimiz bir çok yemeğinde bize ait olmadığı gibi. Pastırma bizimdir, atın eğerinin altına yerleştirilirmiş. Şeklide o yüzden öyledir.
Bu konuyu yemek uzmanlarına bırakayım
Gelelim sonuca; roma dönemlerinde kalan bu mezarların rezil edilmesindeki temel amaç oraları yurt edinmiş insanların eskiye dair kalıntılardan hoşlanmamaları olabilir mi?
Not: Resimdeki bir ağaç parçasıdır.
- Toplam blog
- : 470
- : 551
- Kayıt tarihi
- : 28.08.06
Ateşten denizleri mumdan gemilerle geçmeye" benzer hayatımız. Mutlaka mavi gökyüzü görünecektir. Gid..