Doğa İşini Nasıl Yapıyor?

duvar, mısır tanelerinin dizilişiden ilham almış

“TEMA Vakfı, bugüne kadar Türkiye’de ne yapmıştır?” diye sorulduğunda, her zaman kesin ve net bir cevabım vardır. Worldwatch Enstitüsü’nün yayın organı “Dünyanın Durumu” kitaplarını 1993 yılından bu yana Türkçe baskı ile okura ulaştırmıştır.

Worldwatch’ın 25. yıl özel baskısı olan Dünyanın Durumu 2008’de, “Sürdürülebilir Bir Ekonomi İçin Yenilikler” irdeleniyor.

Kitabı karıştırırken, satır arasında “biyolojik taklit “ ( biomimicry) kelimesi ile karşılaştım. Merak bu ya, “Biyolojik taklit nedir?” peşine düştüm.

Biyos (hayat) ve mimesis (taklit etmek) kelimelerinden türeyen bu kelimenin Türkçe karşılığı, “biyotaklit” veya “hayatı taklit”.

Biyomimikri, ilk defa Montanalı bir yazar ve bilim gözlemcisi olan Janine M. Benyus tarafından ortaya atılmış, insanların doğada bulunan sistemleri taklit ederek yaptıkları maddelerin, aletlerin, mekanizma ve sistemlerin tümünü ifade eden bir terim.

Ana teması; Doğadan model, ölçü ve akıl olarak öğrenecek çok şeyimiz olduğu.

Doğadaki tasarımlar en az malzeme ve enerji ile en fazla verim almaları, kendi kendilerini onarma özellikleri, geri-dönüşümlü ve doğa-dostu olmaları, sessiz çalışmaları, estetik, dayanıklı ve uzun ömürlü olmaları bakımından teknolojik çalışmalara örnek teşkil ederler.

“Biomimicry” adlı kitabın yazarı Janine M. Benyus ise, doğada gördüğü mükemmellikler üzerinde düşünerek, doğadaki modellerin taklit edilmesi gerektiğine inanmıştır. Onu böyle bir yaklaşımı savunmaya yönelten örneklerden bazıları şunlar:

Arı kuşlarının 10 gramdan daha az bir yakıtla Meksika Körfezi'ni geçebilmeleri,

Yusufçukların en iyi helikopterlerden bile daha iyi manevra yapabilmeleri,

Termit kulelerinde bulunan iklimlendirme ve havalandırma sistemlerinin, donanım ve enerji sarfiyatı bakımından insanların yaptıklarından çok daha üstün olmaları,

Yarasanın çok-frekanslı ileticisinin, insanların yaptığı radarlardan daha verimli ve duyarlı çalışması,

Işık saçan alglerin vücut fenerlerini aydınlatmak için çeşitli kimyasalları biraraya getirmeleri,

Kutup balıkları ve kurbağaların donduktan sonra yeniden hayata dönmeleri ve organlarının buz nedeniyle hasara uğramaması,

Bukalemunun ve mürekkep balığının, bulundukları ortamla tam bir uyum içinde olacakları şekilde derilerinin renklerini, desenlerini anında değiştirmeleri,

Arıların, kaplumbağaların ve kuşların haritaları olmadan uzun mesafeli yolculuklar yapabilmeleri,

Balinaların ve penguenlerin oksijen tüpü kullanmadan dalmaları,

DNA sarmalının bilgi depolama kapasitesi,

Yaprakların fotosentez işlemi ile, yılda 300 milyar ton şeker üretimi yaparak dünyanın en büyük kimyasal işlemini gerçekleştirmesi...

Son bir örnek daha vererek, şaşkınlığınızı sürdürelim. Beğenmediğimiz sinekler, arabalardaki vites kutularının ilham kaynağıdır.

Doğadan öğreneceğimiz daha çok şey var. Biraz sabır ve sevgi, ”Doğa işini nasıl yapıyor” sorusu ile etrafımıza bakalım mı?

kategoriden rastgele blog getir

Toplam blog: : 272; : 734
Kayıt tarihi: : 13.10.07

1959 Sinop Bektaşağa Köyü doğumluyum. Yaşamda, anlaşılacak bir şeyi olanlara ve bunu öğreti yapan..

baytema

13 Aralık '08

Doğa İşini Nasıl Yapıyor?

Yazdığım Kategoriler