- Kategori
- İş Yaşamı - Kariyer
Farklı liderlik tarzları ve yönetim felsefeleri - 3
Bu yazı dizisinde farklı liderlik tarzlarını öğrenerek bakış açınızı genişletecek ve güçlü düşünme araçlarına sahip olacaksınız. Her yiğidin yoğurt yiyişi başka. Herkesin liderlik tarzı da farklı farklı. Fatih Terim'in liderliği ile Turgut Özal'ınki birbirinden farklı. Liderlik ve yönetim konularında mevcut eğitimlerde kullanılan içerik ve teorilerin çoğu, tek bir liderlik modelinin olduğu varsayımına dayalı. Sistemci bir anlayış benimsenmediğinden dolayı da filin bir parçası bütün zannedilmekte ve gerçek liderlik ondan ibaret sayılmakta. Bu nedenle Türkiye’de kişiler arası farklılıklara dayalı bir yönetim ve liderlik modeli ortaya konması gerekiyor. Bu yazı dizisinde farklı liderlik tarzlarına ve farklı yönetim felsefelerine devam ediyoruz. Acaba size en yakın liderlik yarzları hangileri? Okuyun ve görün!
7) VİZYONER LİDERLİK
Vizyon, perspektif, icat, keşif, yaratıcılık, değişim, gelişim, öğrenme, beyin fırtınası, proje geliştirme, tasarım, hayal gücü, eğlence, ürün geliştirme, ARGE, esneklik, yenilik, inovasyon, yenilik üretimi
Vizyoner Liderlik (Visionary Leadership)
“Vizyoner Liderlik”, iki temel kavram üzerine oturmaktadır: Stratejik değişim ve proaktif vizyon. Geleceğe odaklanan ve geleceği görmeye çalışan bu anlayış, kurumun değişime ayak uydurmasını sağlama misyonunu vurguladığı için “Transformasyonel Liderlik” tarzına yakındır.
Stratejik değişime liderlik yapmak için gerekenler:
• Değişimi özümsemek ve farkına vardırmak
• Değişim için ortam hazırlamak ve değişim kültürünü yerleştirmek
• Bireylerin değişime uyum sağlamasını gerçekleştirmek
• Değişim sürecindeki yetki ve sorumlulukları paylaştırmak
• Gerekirse çalışma koşullarını ve şirket yapısını değiştirmek ve güncellemek
• Esnek ve öğrenmeye açık olmak
Proaktif vizyon oluşturmak, bu anlayışın ikinci yüzünü oluşturmaktadır:
• Gelecekten günümüze bakarak açık ve güçlü bir vizyon geliştirmek
• Bu vizyona erişmek için bir strateji belirlemek
• Vizyonunu ilerletmek ve herkese benimsetmek
• Güvenli ve iyimser bir şekilde davranmak
• Dramatik ve sembolik tavırlarla önemli değerleri vurgulamak
Kısaca: Yeniyi ve değişimi memnuniyetle kabul eden radikal değişimin ajanı gibi davranmayı, orijinal iş fikirleri ve düşünme modelleri oluşturmayı; mevcut sistemi, kuralları ve statükoyu sorgulamayı, entellektüel uyarım yoluyla ilham vermeyi esas alan liderlik anlayışı. Bu anlayışta gelecekle ilgili bakış açısı ve yenilikçilik ile projeler başlatma teşvik edilir. Vizyoner Liderliğin iki boyutu; stratejik değişimi üstlenmek ve proaktif vizyon oluşturmaktır.
8) KARİZMATİK LİDERLİK
Cesaret, risk alma, girişimcilik, karizma, etkileyicilik, meydan okuma, iş kurma, strateji, üretim, dobralık, koruyuculuk, adalet, güç, aksiyon, uygulama, sonuç odaklılık, hız, mücadele
Karizmatik Liderlik (Charismatic Leadership)
Son yıllarda Batıdaki liderlik teorilerinin ve iş hayatı literatürünün merkezine yerleşen bir kavram olan “Karizmatik Liderlik”, Türk kültüründe baskın bir liderlik motifi olan “Paternalist Liderlik” anlayışına en yakın akımı temsil etmektedir. Paternalist lider, takımındaki üyeleri koruması kollaması ve onların özel yaşamdaki problemlerini de çözmesiyle bir baba figürünü andırır. Yeri geldiğinde çalışanının omuzuna vurarak ona cesaret verir, yeri geldiğinde onu etkili şekilde azarlar. Çabuk parlayabilen ama iyi niyetli ve sahip çıkan bu lider, çalışanların gözünde “karizma”ya sahiptir.
Karizmatik liderler aşağıda yer verilen özelliklere sahiptirler:
• Karmaşık fikirleri basit mesajlara indirgeme becerisi
• Metaforlar ve hikayeleri kullanarak iletişim kurma becerisi
• Riski elverişli hale getirme ve risk olmadan kendini boşlukta hissetme
• Statükoya meydan okuma ve mücadele
• Asertif, doğrudan, etkileyici iletişim
Kısaca: Değişime, inisiyatif almaya, girişimciliğe, aksiyona, sonuç odaklılığa, kendine güvene, güçlü etkiye dayalı liderlik anlayışı. Karizma, göreceli ve kontekse bağlı bir kavramdır ve lideri takip edenlerin psikolojik haritasında liderin sahip olduğu saygın konumu, çekiciliği, bir arada tutma ve etkileme gücünü ifade eder.
9) KATILIMCI LİDERLİK
Demokrasi, katılım, katılımcılık, empati, dinleme, saygı, saygınlık, diyalog, barış, huzur, iletişim kalitesi, sabır, denge, paydaş yönetimi, bürokrasi, takım çalışması, konsensus, ikna
Katılımcı Liderlik (Participative Leadership)
“Katılımcı Liderlik”, liderin yönetim yetkisini grup üyerleriyle paylaşma eğilimi temeline dayanan demokratik liderlik tarzıdır. Bu tarzda, amaçlar, politikalar belirlenirken, iş bölümü yapılırken hep grup üyelerinin fikirlerini dikkate almaya çalışılır. Bu anlayışı benimseyen liderler kişilerin iç unsurlar ile motive olduklarına inandıklarından daha az kontrol etme taktikleri kullanırlar ve başarılı işleri takdir etme davranışı gösterirler. Katılımcı liderlik modelinin başlıca yararları; grup üyelerinin de kararlara katılımı ile daha etkin ve sağlıklı kararlar alınması, fikirlerine değer verilen üyelerin işlerinden tatmin sağlamaları, böylece de daha etkin ve verimli çalışan bir grup elde edilmesidir. Bu liderlik tarzının en önemli sakıncası karar sisteminden kaynaklanan zaman kaybıdır. Acil durumlarda bu tarz başarılı olamamaktadır. Karar vermede katılımcılığın dereceleri en azdan çoka doğru şöyle sıralanabilir: (Burada gerçek Katılımcılı Liderlik tarzı, en sondaki tarzdır.)
• Liderin kendisi mümkün olan bilgilerin ışığında problemi çözer ya da karar verir.
• Lider gerekli her tür bilgiyi astlarından aldıktan sonra kendisi problemi çözer ya da karar verir.
• Lider astlarına problem hakkında bireysel olarak danışır, fikirlerini alır ve karar verir.
• Lider problemi astlarıyla grup ortamında tartışır ve fikirlerini alarak kendisi karar verir.
• Lider problemi astlarıyla grup ortamında tartışır ve grubun fikir birliği ile çözüme varılır.
Kısaca: Herkese söz hakkı vermeyi, farklılıklara saygı duyarak bunları zenginliğe dönüştürmeyi, aktif ve koşulsuz dinlemeyi, konsensüs ile karar vermeyi esas alan liderlik anlayışı. Katılımcı Liderlik anlayışında ikna yöntemi ve diplomasi yoğun olarak kullanılır; alınan kararda tüm partilerin ve paydaşların memnun edilmesi için uğraşılır.
BİTTİ
- Toplam blog
- : 279
- : 2488
- Kayıt tarihi
- : 09.09.06
Dr. Fahri Karakaş, Londra’da University of East Anglia’da görev yapmaktadır (Norwich Business Sch..